Primeur in de astronomie: voor het eerst planeten waargenomen ver buiten ons sterrenstelsel

Tot hiertoe konden enkel planeten binnen onze Melkweg gedetecteerd worden.
RV Tot hiertoe konden enkel planeten binnen onze Melkweg gedetecteerd worden.
Astronomen hebben planeten kunnen waarnemen ver buiten ons sterrenstelsel. Dat is een primeur, want voordien konden enkel planeten binnen onze Melkweg gedetecteerd worden. Door gebruik te maken van de techniek "microlensing" hebben wetenschappers een groep planeten gevonden in een sterrenstelsel dat zo’n 3,8 miljard lichtjaren verwijderd is van het onze.

Bij "gravitationele microlensing" wordt gebruik gemaakt van de sterkte van het licht van een verre ster en quasars (een actief centrum van een sterrenstelsel met een hoge helderheid, red.). Dat licht wordt gebogen en versterkt door het zwaartekrachtsveld van een ster die meer op de voorgrond staat. Als de verre ster recht achter de dichtere ster ligt, dan zal die laatste als een lens werken en creëert het een soort schijf van licht waarbij de lichtstralen van de verre ster alle kanten opgaan. 

De lichtsterkte van de stralen wordt beïnvloed door de aanwezigheid van planeten in de buurt van de dichte ster. Door het licht kan mijn dus nagaan of er planten zijn in de omgeving. De techniek, die tot nu enkel is gebruikt om nieuwe planeten te vinden in de Melkweg, is de enige gekende manier waarmee planeten op zo’n afstand kunnen waargenomen worden.

De gravitationele lens RX J1131-1231 is te zien in het midden, met vier
University of Oklahoma De gravitationele lens RX J1131-1231 is te zien in het midden, met vier

3,8 miljard lichtjaren ver

Met die techniek hebben wetenschappers nu dus een groep van zo'n 2.000 planeten kunnen identificeren. Qua grootte variëren de planeten tussen de grootte van de maan - die een straal heeft van 1.737 km - tot de grootte van Jupiter - die een straal heeft van 69.911 km. De planeten zijn zo’n 3,8 miljard lichtjaren verwijderd van ons sterrenstelsel. 

“We zijn heel erg blij met deze ontdekking. Het is de eerste keer dat iemand planeten buiten ons eigen sterrenstelsel heeft ontdekt”, zegt professor Xinyu Dai, astrofysicus aan de Universiteit van Oklahoma. Professor Dai en zijn collega dokter Eduardo Guerras hebben hun ontdekkingen gepubliceerd in The Astrophysical Journal.

"Coole wetenschap"

“Dit is hét voorbeeld van hoe krachtig de technieken van microlensing kan zijn”, zegt dokter Guerras. “Dit sterrenstelsel ligt 3,8 miljard lichtjaren ver en er is geen kans om deze planeten op directe wijze te observeren, zelfs niet met de beste telescopen die je kan bedenken in een science fiction-scenario”, zegt Guerras. “Maar we kunnen ze wel bestuderen, hun aanwezigheid bevestigen en zelfs hun massa schatten. Dit is heel coole wetenschap.”

Het team van astronomen heeft data gebruikt van het Chandra X-ray Observatory, een satelliet die astronomische waarnemingen doet aan de hand van de röntgenstraling. Met een telescoop hebben de wetenschappers de stralen van quasars op de achtergrond kunnen bestuderen om zo metingen te doen die bewijs leveren voor de planeten. 




14 reacties

Alle reacties worden voor publicatie gelezen -en goed- of afgekeurd- door het moderatie-team van HLN. Elke reactie moet voldoen aan deze gedragsregels.
Je naam en voornaam verschijnen bij je reactie.


  • eric debanne

    Oei ! Niet zo ver meer dus .....

  • Sobek Wessels

    Ach dat is nog kort bij . Het is nog binnen onze super cluster waar onze melkweg ook in zit en in deze super cluster zitten honderd miljarden sterren stelsels die op hun beurt weer toe horen aan een nog grotere cluster die in een nog groter cluster zit die verbonden is met alle andere cluster in ons zichtbaar universum !! Trouwens de lichtsnelheid is helemaal niet snel op kosmisch niveau , daar is dat zoals onze wandel snelheid , dus traag en neutrino zijn sneller dan het licht !

  • Fabrizio Michiels

    lichtjaar is geen tijd he.. dat is een afstand

  • Roger Wellens

    Er zijn oneindig veel sterren en daarrond massa's planeten, logisch gezien stikt het daarboven dus van het leven.

  • Bernd Vaes

    Men kan vermoeden, dat elk sterrenstelsel duizenden planeten heeft, die elk hun ronde rond een ster maken. Maar wat zijn we ermee? Ze zijn onbereikbaar. Mooi zou het zijn, dat van enkele planeten in het heelal een signaal van menselijke (of gelijkaardige) activiteit opgevangen kan worden. Dan is men een reuzestap vooruit, maar dan noch: onbereikbaar en misschien heeft een supernova of andere gruwelijke voorvallen die planeet ondertussen reeds lang vernietigt.