OPINIE: "Vluchten voor het klimaat kan niet meer, ik zou niet weten waar naartoe"

Experte Jill Peeters over onheilspellende cijfers en politici die de realiteit niet onder ogen willen zien

Jill Peeters.
Eddy Vangroenderbeek Jill Peeters.
Gisteren ging de klimaattop COP23 van start in Bonn en dat is uitzonderlijk niet in het leiding nemende land. De top in Fiji laten doorgaan, zou namelijk al een ecologische ramp op zich zijn. Wat wel herkenbaar is, zijn de gebruikelijke cijfers en rapporten die langs alle kanten naar ons hoofd geslingerd worden.

Geen nieuw nieuws maar nog steeds gebuisd
In de aanloop van een klimaattop worden we overladen door nieuwe rapporten, die voor mij echt niets nieuws vertellen. Ik merk dat ik niet meer opkijk van al die onheilspellende cijfertjes en al helemaal niet meer verrast ben. Volgens een rapport van de World Meteorological Organization was de concentratie van broeikasgassen ‘nog nooit zo hoog’ en is de snelheid waaraan die concentratie toeneemt ‘ongezien en nog nooit voorgekomen in de voorbije 800.000 jaar’. Daags nadien volgde het ‘gap report’ van UNEP, het milieuagentschap van de VN, dat stelde dat we op weg zijn naar een opwarming van 3 graden, tegen 2100, met wat we nu van plan zijn om te doen. Niet te vergeten dat er tussen 2008 en 2016 jaarlijks reeds 21,8 miljoen klimaatvluchtelingen waren, ten gevolge van het stijgende zeepeil, aanhoudende droogte, zware orkanen, bosbranden en overstromingen.

Besef dat als er nu ministers opstaan, die zich op de borst kloppen en zeggen dat ze voldoende doen, dat die ministers dan ofwel onvoldoende geïnformeerd zijn over de ernst van de klimaatzaak, ofwel onvoldoende bekwaam zijn

Jill Peeters

Geen nieuw nieuws, voor mensen die weten hoe de klimaatverstoring werkt en wat we hiertegen moeten doen. Maar al die rapporten zijn blijkbaar nodig om de media aan de vooravond van de klimaattop te voeden en om zo, jaar na jaar de cijfertjes en de concrete uitdaging scherper te stellen.
“Waar is het Parijs enthousiasme naar toe aan het waaien?” kreeg ik als antwoord toen ik tweette: “Het internationaal klimaatbeleid is gebuisd. De ambitie van het klimaatakkoord van Parijs wordt niet ingelost.” Dat enthousiasme is er nog steeds, en het realisme ook. De ambitie van het klimaatakkoord is om de opwarming niet boven twee graden, liefst zelfs niet boven 1,5 graad, te laten komen, met behulp van “de best beschikbare wetenschap”. En het is nu net die wetenschap, die ons met aangepaste cijfertjes en jaarlijkse rapporten laat zien dat het huiswerk dat we tot nog toe gemaakt hebben en de plannen die op tafel liggen om de uitstoot van broeikasgassen te minderen, absoluut niet voldoende zijn. Dat weten we al langer, en doet op zich geen afbreuk aan de grote ambitie van het klimaatakkoord, maar besef wel dat als er nu ministers opstaan, die zich op de borst kloppen en zeggen dat ze voldoende doen, dat die ministers dan ofwel onvoldoende geïnformeerd zijn over de ernst van de klimaatzaak, ofwel onvoldoende bekwaam zijn. Tenzij ze afkomstig zijn van Bhutan, Costa Rica of Nieuw-Zeeland, de enige landen die op dit moment al ‘koolstofneutraal’ zijn, of heel concrete en realistische plannen hebben om dat weldra te worden.

Wat nu?
De komende twee weken zal ik zowel proberen hier het mooie weer te maken, in de Vlaamse media, alsook het mooiere klimaat, ginder op de klimaattop. Mijn focus ligt op ‘artikel 12’ van het klimaatakkoord, waarin wordt beschreven dat alle lidstaten werk moeten maken van correcte informatie, een goeie educatie en een duurzaam bewustzijn bij de burgers. Mijn organisatie ‘Climate without Borders’, probeert daarin alvast een verschil te maken, door 'weermensen' van ontwikkelingslanden en een paar Europese lidstaten een opleiding te geven in klimaatwetenschap, -beleid en -communicatie. Kortom, wat we wereldwijd overeengekomen zijn in december 2015 in Parijs, moeten we nu uitwerken in concrete afspraken, die rechtvaardig zijn en meetbaar. Een globaal kader scheppen, waarmee de ontelbare bedrijven, steden, burgers en verenigingen die wel de vlucht vooruit nemen en investeren in gezondere leef- en werkomstandigheden, het wettelijk kader krijgen dat ze eisen. Veel westerse overheden denken eraan te kunnen ontsnappen. Meer nog, ze denken dat het zinvoller en goedkoper is om niet nu te investeren in een duurzame wereld, maar later de rekening te betalen. Wel, lieve mensen, die rekening wil niemand betalen. En als daar ook cijfertjes en nieuwe rapporten voor nodig zijn: die zijn er, u moet ze alleen willen begrijpen.




75 reacties

Je naam en voornaam verschijnen bij je reactie
Door het plaatsten van een reactie, ga je akkoord met de gedragsregels


  • william Masson

    Aandachtstrut nummer één zou beter eens een paar boeken over de evolutie van onze planeet lezen en over de temperaturen hier aan gekoppeld.

  • Andre Vanwaeyenberghe

    ze zou dit artikel eens moeten lezen : “Ons klimaat evolueerde van tropisch warm naar een bijna ijstijd in amper 200 jaar” en dan eens serieus babbelen zonder geldgewin

  • Nils De Vriendt

    Zolang je denkt dat de ministers het moeten oplossen ben je fout bezig, neem jij elke dag de auto naar het werk? Bestel jij aan deur geleverde pakjes? Ga jij met het vliegtuig op reis? Heb jij een houtkachel thuis? Top: dan kan jij nog iets voor het milieu doen door ermee te stoppen!

  • Yvan Lissens

    Zolang er geld aan te verdienen is zullen ze er blijven over zagen. Het is wel schandalig dat ze allemaal op het vliegtuig stappen om hun onderonsje te houden. In deze moderne tijden moet het mogelijk zijn om dit te doen via videoconferentie. Geen vliegtuig, geen dure overnachtingen en maaltijden en als ze ongeïnteresseerd zitten te zappen op hun smartphone heeft tenminste niemand het gezien.

  • Leopold Vanhoof

    De laatste 60 jaar zijn voor de wereld rampzaliger geweest dan de duizenden jaren daarvoor. Voor mij staat het vast dat de wereld zal ten onder gaan aan de ongebreidelde hebzucht van de mens, en geen enkele maatregel zal dat tegen houden.