Nieuwe studie toont aan dat er 40 jaar geleden waarschijnlijk tóch leven werd gevonden op Mars

afp
Amerikaanse wetenschappers hebben nieuw licht geworpen op een Marsmissie van 40 jaar geleden en dat zou verstrekkende gevolgen kunnen hebben. In een bodemstaal werden toen sporen gevonden die op leven konden duiden, maar het resultaat werd alom in twijfel getrokken omdat controletests geen duidelijk uitsluitsel gaven. Nieuw onderzoek toont nu aan dat de oorspronkelijke onderzoekers het tóch bij het juiste eind gehad zouden kunnen hebben.

De nieuwe studie werd uitgevoerd door Gilbert Levin van de universiteit van Arizona en Patricia Ann Straat van het Nationaal Gezondheidsinstituut in Bethesda, Maryland. Allebei waren ze ook betrokken bij de oorspronkelijke missie van de Vikingsatellieten en hun landers in 1976. Het was toen de meest ambitieuze poging van de wetenschap om de rode planeet te verkennen.

Vikings
In maart 1976 kwamen de twee Vikings in een baan rond Mars, iets minder dan een jaar nadat ze op aarde waren vertrokken. Ze brachten als eerste de volledige oppervlakte van de planeet in kaart en ontdekten aanwijzingen dat er water op de planeet was. Of toch ooit was geweest.

Op 20 juli zette de eerste Vikinglander een poot aan de grond op Mars, zes weken later ook de tweede, zo'n 4.000 kilometer verderop. Ze zouden drie tests uitvoeren en als er ook maar één positief zou zijn, zou geconcludeerd kunnen worden dat de rode planeet bewoond was.

Geluk
De eerste test - waarbij de bodem werd verhit en de moleculen werden gemeten die in gas veranderden - was negatief. En ook de tweede - waarbij aan een bodemstaal helium, water en voedingsstoffen werden toegevoegd om te zien of er een teken van leven was - kwam negatief terug. Maar bij de derde test hadden de wetenschappers meer geluk.

Bij die test werden voedingsstoffen toegevoegd aan een bodemstaal en vervolgens gelabeld met het radioactieve C14. Als er leven was, zou dat laatste element veranderen in radioactief kooldioxide, zoals op aarde. En dat gebeurde, bij de stalen van allebei de landers.

Controletest
Een controletest - die moest uitmaken of het resultaat biologisch was of misschien eerder een chemisch proces - was echter niet duidelijk en dat bracht alom twijfel of er nu echt leven was gevonden of niet. De experimenten werden nooit verder gezet, dus het resultaat bleef onbeslist.

epa
epa

Maar volgens de nieuwe studie zouden resultaten van ándere wetenschappelijke experimenten die sindsdien op Mars werden uitgevoerd - op zoek naar water, methaan en andere organische elementen - wel degelijk wijzen in de richting van leven. "Leven is waarschijnlijk op Mars", schrijven de auteurs. "We zullen het evenwel nooit met zekerheid weten, want de stalen van de Vikings - die als eerste op Mars landden - zijn de enige waarvan we zeker weten dat ze niet besmet waren met aardse microben. Als we nu teruggaan, kunnen al sporen van leven gevonden worden die de afgelopen jaren werden achtergelaten bij allerhande missies naar de rode planeet."