Transparantiewaakhond haalt zwaar uit naar Marghem over Tihange-contract

Minister van Energie Marie-Christine Marghem.
PHOTO_NEWS Minister van Energie Marie-Christine Marghem.
Terwijl er overhandeld wordt over het langer openhouden van kerncentrales Doel 1 en 2, blijft minister van Energie Marie-Christine Marghem (MR) halsstarrig weigeren een officiële transparantiewaakhond te laten oordelen over de openbaarheid van het contract over Tihange. De beroepscommissie verklaart dat ze haar werk niet kan doen en ziet politieke motieven.

In december kreeg minister Marghem de journalistieke vraag een kopie vrij te geven van de afspraken die de vorige regering maakte met uitbater Electrabel over de levensduurverlenging van kerncentrale Tihange 1. De informatie, waar zelfs het parlement maar beperkte toegang toe kreeg, is mogelijk relevant voor de lopende discussie over de levensduurverlenging van Doel 1 en Doel 2 en kernenergie in het algemeen.

Minister Marghem noemde het document steeds vertrouwelijk, maar weigert dat in concreto te motiveren of ook een afweging te maken tegenover het algemeen belang. Een beroepsprocedure bij de federale Beroepscommissie, die de openbaarmaking kan bevelen of uitvoeren, bracht voorlopig geen duidelijkheid, omdat de commissie - om te oordelen of Marghem niet te ver gaat - het document zelf al maandenlang niet krijgt van de minister.

"Belgisch systeem in diskrediet"

De commissie heeft in haar recentste beslissing, afgelopen maandag, gesteld "dat de minister - omwille van de politieke gevoeligheid van het dossier - niet bereid is het gevraagde document aan de commissie te bezorgen, noch de commissie de mogelijkheid te geven om het document ter plaatse te komen inzien".

Volgens de commissie moet de minister er rekening mee houden dat "in casu het publiek belang dat gediend is met de openbaarmaking niet kan worden ontkend, zeker niet in het licht van de parlementaire vragen en de debatten in het parlement over de verlenging van de kerncentrales".

Verder strookt het gedrag van de minister niet met het internationaal recht. De federale wet over toegang tot milieu-informatie is een omzetting van een Europese richtlijn en het verdrag van Aarhus, zodat "de uitvoering van de verplichtingen zich aan België opdringt". De commissie betreurt dat de minister geen toegang verleent. "Hierdoor verhindert ze de goede werking van de Commissie en brengt ze het Belgische systeem op het Europese en internationale vlak in diskrediet."

Greenpeace

De federale transparantiewaakhond heeft maandag ook milieu-organisatie Greenpeace gelijk gegeven aangaande een openbaarheidsverzoek over kernenergie bij de minister. Ook Greenpeace had een kopie van het contract tussen de regering en de exploitanten van Tihange 1 gevraagd, alsook de agenda's, brieven en mails tussen Electrabel/GDF Suez, de minister en haar administratie. Verder wil Greenpeace ook alle agenda's van gesprekken over de levensduurverlenging van Doel 1 en Doel 2, waarover nu wordt onderhandeld.

Ook Greenpeace kreeg een weigering en ging in beroep bij de Beroepscommissie voor de Toegang tot Milieu-informatie. Ook in dit dossier weigert Marghem of haar administratie de documenten ter beoordeling door de commissie over te maken.

In de eindbeslissing van de Commissie is te lezen dat ook in deze zaak "omwille van politieke gevoeligheid van het dossier" het kabinet "niet bereid is" de gevraagde documenten te bezorgen of de Commissie de info te laten inkijken. Ook hier stelt de beroepscommissie dat ze haar bij wet vastgelegde taak daardoor niet kan uitvoeren. Voor zover de minister geen terechte uitzonderingsgronden kan inroepen en voor zover de gevraagde documenten bestaan, wordt het beroep van Greenpeace dan ook gegrond geacht.

De beroepsinstantie had de grootste moeite om zelfs maar te communiceren met het kabinet, blijkt verder. Zo vraagt ze dat er "een contactpersoon zou worden aangeduid die het mogelijk maakt een constructieve dialoog te voeren en die het gebruik vergemakkelijkt van e-mails, die op vandaag een normale wijze van communicatie en informatieuitwisseling zijn".

Het kabinet van minister Marghem liet vanochtend weten later op de dag een reactie te zullen verspreiden, maar die kwam er voorlopig nog niet.

De transparantiewaakhond vraagt dat er een contactpersoon zou worden aangeduid die het mogelijk maakt een constructieve dialoog te voeren

Vertrouwelijkheidsclausule

Minister van Energie en Leefmilieu Marie-Christine Marghem (MR) reageerde vanavond dat ze niet aan de vraag kon beantwoorden omdat er een vertrouwelijkheidsclausule is afgesloten. Wel vraagt ze Electrabel/GDF Suez de vertrouwelijkheid op te heffen.

In een persbericht stelt de minister dat het gaat om een contract "van economische aard, dat is afgesloten tussen en ondertekend door de vorige regering en de exploitanten van Tihange 1". Ook al is het volgens de Beroepscommissie niet meer aan de minister om erover te oordelen, toch meent ze dat het document geen milieu-informatie bevat. "De conventie spitst zich toe op de toepassing van de wettelijke regels voor de berekening van de nucleaire vergoeding", stelt ze. "Ze omvat commerciële en economische gegevens waarover een confidentialiteitsclausule is afgesloten."

Verder wijst de minister erop dat ze niet beschikt over alle documenten die de commissie heeft gevraagd, "met name de archieven van het kabinet van de voormalige Staatssecretaris Melchior Wathelet (cdH)".

Marghem zegt zelf transparant te willen zijn en heeft daartoe de exploitanten van Tihange 1 gevraagd om de vertrouwelijkheid van de conventie op te heffen. "Indien de exploitanten akkoord gaan, zal de minister de leden van de Commissie uitnodigen om deze overeenkomst te komen inkijken", stelt ze.