Rapport Noordzee: windmolens jagen zeezoogdieren weg, nog te veel vervuiling

Nog veel werk aan de winkel om Europese doelstellingen tegen 2020 te halen

Archieffoto. Gewone dolfijnen in de Noordzee.
Tom Schils Archieffoto. Gewone dolfijnen in de Noordzee.
Uit een rapport van het Koninklijk Belgisch Instituut voor Natuurwetenschappen (KBIN) blijkt dat het Belgische gedeelte van de Noordzee nog niet de vooropgestelde milieunormen heeft bereikt. De concentraties toxische stoffen zijn te hoog, zwerfvuil blijft een probleem en het is slecht gesteld met het bodemleven door visserij. Een opvallende vaststelling is dat zeezoogdieren vluchten door windmolenparken. “De groene energie is toch niet zo groen”, zegt marien bioloog Jan Haelters. 

De meest opvallende conclusie uit het rapport is dat zeezoogdieren vluchten van windmolenparken, die tegenwoordig als paddenstoelen uit de grond schieten. Het probleem zit bij het lawaai. “Veel zeezoogdieren zoals bruinvissen gebruiken geluiden als middel om te jagen en te communiceren. Wanneer de palen van windmolens in de grond worden gehamerd, zo’n dertig meter diep, zorgt dat voor een oorverdovend geluid. Onder water is dat tot tientallen kilometers ver te horen. Het verstoort hun zoektocht naar voedsel”, duidt Jan Haelters van het KBIN, die onderzoek voerde naar het effect van offshore windmolenparken op zeezoogdieren.

“Bovendien kunnen de zoogdieren er doof van worden. Een dove bruinvis is een dode bruinvis, want het dier zal geen voedsel meer vinden”, aldus Haelters. Om die reden zouden de zeezoogdieren zich dus verwijderen uit onze Noordzee en rustigere oorden opzoeken. Ook het draaien van de wieken is onder water hoorbaar, maar dat zou in mindere mate effect hebben. 

Bubbelgordijn

“Groene energie is dus toch niet zo groen als gedacht. Het heeft gevolgen voor het mariene leven. Men zou kunnen denken dat het probleem zichzelf zal oplossen eens het maximale aantal windmolens is bereikt, maar binnen enkele jaren zullen de eerste windmolens aan vervanging toe zijn. Daarom zullen er steeds palen in de grond geboord worden en moeten we blijven onderzoek voeren en aandacht schenken aan het probleem”, aldus de bioloog. 

Het windmolenpark Rentel in de Noordzee, zo’n 40 kilometer van de kust verwijderd.
Jokko Het windmolenpark Rentel in de Noordzee, zo’n 40 kilometer van de kust verwijderd.

Het KBIN kijkt echter niet lijdzaam toe. “Want alle milieuvergunningen moeten bij ons passeren en we namen intussen maatregelen. Zo mogen geen palen gehamerd worden tussen 1 januari en 1 mei omdat er dan meer bruinvissen in de Noordzee zwemmen. Daarnaast moeten de offshorebedrijven, alvorens palen in de grond te steken, een toestel met zachte geluiden gebruiken om de zeezoogdieren op afstand te houden. Zo is er minder kans op fysieke schade. Ook is het gebruik van een bubbelgordijn verplicht”, voegt Haelters toe. Luchtbellen doen de geluidsproductie tijdens het hameren namelijk voor de helft afnemen. Toch zijn zoogdieren nog steeds helemaal geen fan van windmolenparken in aanbouw. 

Vervuiling

Het is overigens niet de enige conclusie uit het rapport van het KBIN. Zo zijn de concentraties toxische stoffen nog te hoog volgens de geldende normen en is het zwerfvuil in zee een blijvend probleem. Daarnaast is het slecht gesteld met het bodemleven door bodemvisserij. Met de visbestanden die onderhevig zijn aan commerciële visserij lijkt het dan weer beter te gaan, al wordt enkel de schol beoordeeld als ‘duurzaam bevist’.  

De bevindingen van het KBIN vloeien voort uit een tussentijds onderzoek in het kader van de Europese Richtlijn Mariene Strategie. Tegen 2020 beoogt de Europese Unie een ‘goede milieutoestand’ te bereiken in de Europese wateren. Er is nog heel wat werk aan de winkel om de doelstellingen binnen een jaar te bereiken.




3 reacties

Alle reacties worden voor publicatie gelezen -en goed- of afgekeurd- door het moderatie-team van HLN. Elke reactie moet voldoen aan deze gedragsregels.
Je naam en voornaam verschijnen bij je reactie.


  • ingrid mertens

    Nog veel werk aan de winkel voor de mens!! Wij leven niet alleen op deze aardbol en dienen er rekening mee te houden, niet meer dan normaal! Waarom moeten de dieren zich altijd maar aanpassen aan de wensen van de mens??

  • Hans Loyaerts

    Alle windmolens verwijderen en enkel nog elektriciteit aanmaken voor de industrie en de elite met aftandse kerncentrales. De gewone man zal zich wel behelpen met kaarsen en een houtvuur. En, de gewone man zal er via taksen, accijnzen, BTW, kilometerheffingen en allerhande belastingen wel voorzorgen dat de elite niets tekort komt. Denken jullie hier eens hierover na in het stemhokje.

  • fien De Coninck

    Windmolens aan land brengen dezelfde schade toe: het wild verdwijnt door electromagnetische velden, mensen worden er ziek van.