Waarom historisch hoog alcoholmisbruik bij jongeren ons zorgen moet baren: schets van hun toekomstbeeld

Illustratiebeeld.
thinkstock Illustratiebeeld.
Het aantal jongeren dat op spoed belandt door een overdosis alcohol ligt historisch hoog. En de patiënten zijn daarbij nog erg jong. 2.334 jongeren tussen 12 en 17 jaar belandden in 2017 in het ziekenhuis te wijten aan alcoholmisbruik. Voor de groep 18- tot 29-jarigen werden er maar liefst 11.554 opnames geregistreerd. Behoorlijk zorgwekkend want beide leeftijdscategorieën kunnen blijvende schade oplopen. 

De volledige ontwikkeling van de hersenen begint al ver voor de geboorte en loopt zeker tot een persoon volwassen en ongeveer 25 jaar oud is. Tot dan worden er continu nieuwe verbindingen tussen de talrijke hersencellen gemaakt. En de adolescentie is daar een kritieke periode waarin specifieke hersengebieden nog volop moeten ontwikkelen.

Alcohol steekt echter een stokje voor de ontwikkeling en kan voor blijvende functionele stoornissen zorgen. Een vroege beginleeftijd voor alcoholgebruik of zelfs alcoholmisbruik verhoogt de kans op zowel fysieke, mentale als sociale problemen. Alcohol werkt immers verdovend op de hersenen waardoor de communicatie tussen hersencellen vertraagt. Op termijn kan het er zelfs voor zorgen dat bepaalde hersencellen voorgoed verloren gaan. Je hersenen krimpen, letterlijk. Vijf regio’s in de hersenen, met elk een belangrijke functie, ondervinden een negatieve invloed van alcoholmisbruik. 

Geen remmingen

Het verlies aan hersenweefsel is al tamelijk snel zichtbaar. Vanaf zo’n zes consumpties per dag gaan de hersenfuncties er aanzienlijk op achteruit. Vooral de frontale cortex lijdt onder alcoholmisbruik. Dat gedeelte is verantwoordelijk voor doelgericht handelen, zelfcontrole en redeneren. Zodra er schade aan de frontale cortex wordt toegebracht, reageert men impulsiever waardoor er ook minder remmingen zijn en personen nog sneller naar de drank zullen grijpen, noem het een vicieuze cirkel. En een verslaving loert om het hoekje. 

Black-outs

Verder zijn die legendarische black-outs een eerste signaal dat de hippocampus ernstig gehinderd wordt. Die geeft herinneringen van het kortetermijngeheugen immers door aan het langetermijngeheugen. Onder invloed van vele glazen alcohol loopt het daar wel eens mis waardoor je je hersenen moet pijnigen om je te herinneren wat er gebeurde. Meestal zonder succes. 

Na enkele consumpties is het vaak moeilijker om recht te wandelen.
BELGAIMAGE Na enkele consumpties is het vaak moeilijker om recht te wandelen.

Verlies van evenwicht

Zatte avonden kunnen ook wel eens resulteren in blauwe knieën aangezien het moeilijker is om het evenwicht te bewaren. Daar zijn de kleine hersenen (cerebellum) verantwoordelijk voor. Maar bij het consumeren van enkele alcoholische drankjes wordt de motoriek, de coördinatie en het evenwicht verstoord. Je wint je evenwicht gelukkig wel terug bij het ontnuchteren, maar langdurig en overmatig drinken kan tot permanente schade leiden.

Jezelf in coma drinken

Hoe meer alcohol je drinkt, hoe harder je hart overigens moet werken om het bloed rond te pompen. Ook dat heeft te maken met het verdovende effect van alcohol. Dat kan tot een verhoogde bloeddruk en hartslag leiden. Anderzijds is de medulla oblongata of het verlengde merg in de hersenen ook verantwoordelijk voor het reguleren van die hartslag, de ademhaling en de bloeddruk. Als dat gedeelte van de hersenen echter verdoofd wordt, kan er een coma optreden. Vooral binge-drinkers, die op korte tijd veel drinken, lopen daar een risico.

Kleine kinderen blijven klein

Tenslotte kunnen jongeren hun groei verstoren wanneer ze vroeg beginnen te drinken. De hypofyse is verantwoordelijk voor het groeihormoon maar bij alcoholmisbruik worden de hormonen zodanig verstoord dat het groeistoornissen in de hand kan werken.

Illustratiebeeld.
BELGAIMAGE Illustratiebeeld.

Factoren die overvloedig drinken beïnvloeden

Omdat het vaak als hip wordt beschouwd om te drinken, loopt eigenlijk ieder kind gevaar. Toch zijn er bepaalde groepen jongeren die extra kwetsbaar zijn voor problematisch alcoholgebruik. Denk daarbij aan kinderen van ouders met een alcoholprobleem, kinderen van ouders met psychische problemen en jongeren met psychische problemen.

Wie in een andere stad gaat studeren en op kot gaat, gaat allicht vaker uit en consumeert op die manier ook meerdere consumpties alcohol per week. Alcohol wordt immers gekoppeld aan sociale activiteiten. Verder blijkt uit studies dat studenten niet alleen vaker, maar ook meer drinken. Daar wordt dan de term binge-drinking op geplakt.

Binge-drinking

Binge-drinking betekent, volgens de Vereniging voor Alcohol en andere Drugproblemen (VAD), voor een vrouw dat ze minstens vier glazen alcohol consumeert in twee uur tijd. Een man mag tot zes glazen alcohol per twee uur consumeren.

Bekijk ook: 




33 reacties

Alle reacties worden voor publicatie gelezen -en goed- of afgekeurd- door het moderatie-team van HLN. Elke reactie moet voldoen aan deze gedragsregels.
Je naam en voornaam verschijnen bij je reactie.


  • Freddy De Vos

    De fout van vele mensen is dat ze verslaafd zijn. Bij familiefeestjes wordt het spontaan aangemoedigd om eens te "proeven" van wijn of bier. Alcohol maakt veel kapot! Het is de fout van de ouders en opvoeders: zij moeten jongeren meer bewust maken over de gevaren van alcohol (eigenlijk is dit een soort drug). Maar meestal moedigen ze jongeren juist aan om eens een glas mee te drinken en op den duur willen ze meer en zijn ze verslaafd!

  • Jos Vandenos

    En zoveel te meer ze verbieden, zo veel te ernstiger de gevolgen. De jeugd grijpt de laatste jaren door de verstrengde wet op een pintje bier naar sterke drank zoals we het nooit gezien hebben. Verbied ze alles zoals in het VK en ge zult de zuipers van het VK krijgen die wereldwijd bekend staan als platte boerse comazuipers. Spijtig dat onze jeugd zich niet meer mag amuseren en al eens een foutje mogen maken zoals wij destijds.

  • Martin Van Lersberghe

    tsa, als ze niet meer mogen drinken, waar gaan ze dan hun roes halen? Drugs?

  • sofie achten

    Alle nu 50-60-70 jarige hebben in hun jeugdjaren gedronken, zijn wij dan allemaal achterlijk nu, en waarom leven we dan nu nog?Laat de jeugd toch bier drinken en verbied sterke drank, je kan je met bier alleen, nooit zo zat drinken dat je naar spoed moet, Die hoeveelheid zou zo groot zijn dat je ontploft.

  • Emi De graeve

    leer ze gauw terug patatten planten en werken dat ze moe zijn. Ze lijden aan chronische verveling. Velen hebben enkel interesse in zichzelf, in wat cool en super is. Al van in de kleuterklas moet alles "leuk" zijn, en mogen we aan de kinderen geen inspanning vragen.