Waarom grote witte haai ons kan helpen bij het genezen van kanker

De natuur ontwikkelde slimme strategieën waardoor genoominstabiliteit bij haaien geen schade veroorzaakt

De grote witte haai
thinkstock De grote witte haai
De grote witte haai, u kent hem vast wel: koning te (water)rijk en de grote schrik van zowel dier als mens. Toch heeft het enorme roofdier nog veel in petto voor ons. Zo beweren onderzoekers dat het – al even sterke – DNA van de haai ons kan helpen in de strijd tegen kanker.

Enkele belangrijke weetjes over de haai die belangrijk zijn voor een goede interpretatie van het onderzoek: de witte haai of mensenhaai is de grootste roofvis ter wereld. Hij wordt gemiddeld vier tot vijf meter lang, maar de grootste exemplaren meten wel acht meter en hebben een gewicht van 3.400 kilogram. 

Al gaan er geruchten de ronde dat de oudste witte haai wel 392 jaar is, de wetenschappelijke consensus is dat de zogenaamde mensenhaai zeventig jaar oud kan worden. En dat is al behoorlijk oud voor zo’n groot dier. Het is eveneens de reden waarom wetenschappers jarenlang het DNA van de dieren onderzochten. 

Je zou namelijk denken dat de kans op bepaalde ziektes zoals kanker toeneemt naarmate een dier groter is en meer cellen krijgt, en/of langer leeft waardoor er meer DNA beschadigd wordt. Toch is dat niet het geval bij de witte haai. Op de een of andere manier worden de indrukwekkende beesten beschermd tegen de vervelende ziektes en andere ouderdomskwaaltjes.

(Lees verder onder de foto)

AP

Genoom van de haai

Nieuw onderzoek van de Save Our Seas Shark Centre USA (SOS SC), een studiecentrum verbonden aan de Amerikaanse Nova Southeastern University in Florida, licht een tipje van de sluier en ontcijferde het genoom (het geheel van genen in het DNA) van de haai.

Allereerst is dat genoom – zoals de haai zelf – veel groter dan dat van de mens, maar liefst anderhalve keer zo groot. Daarnaast kan de grote witte haai zijn DNA zelf genezen, iets waar wij ook niet toe in staat zijn.

Genoominstabiliteit is een belangrijke oorzaak van ernstige menselijke ziekten.

Mahmood Shivji, onderzoeker en auteur van de studie

Springende genen

Een derde opmerkelijk gegeven is dat genoominstabiliteit of de aanwezigheid van zogenaamde ‘springende’ genen, geen issue is voor haaien. Bij de mens is die genoominstabiliteit een belangrijke oorzaak van kanker: stukjes DNA springen als het ware van het ene chromosoom naar het andere waardoor ze schade kunnen veroorzaken als ze op de verkeerde plaats terechtkomen. Bij de haaien lijkt dat gegeven veeleer een positief dan negatief effect te hebben. Meer zelfs, het kan de drijvende kracht zijn achter de DNA-reparatiemechanismen.

Natuurlijke strategieën 

Waarom het onderzoek naar het genoom van de mensenhaai nu zo belangrijk is voor ons? “Genoominstabiliteit is een belangrijke oorzaak van ernstige menselijke ziekten”, aldus onderzoeker Mahmood Shivji. “De natuur ontwikkelde blijkbaar al enkele slimme strategieën om het genoom in deze grote haaien alsnog te stabiliseren. Er valt dus nog enorm veel te leren van de haaien. Die informatie kan nuttig zijn in de strijd tegen kanker en ouderdomsziekten.” De ziektes waarvan haaien gespaard blijven. 

Bekijk ook:




3 reacties

Alle reacties worden voor publicatie gelezen -en goed- of afgekeurd- door het moderatie-team van HLN. Elke reactie moet voldoen aan deze gedragsregels.
Je naam en voornaam verschijnen bij je reactie.


  • Jan Verstrepen

    Nu vlug allemaal kapotmaken naar goede gewoonte.

  • alex devos

    Nog iets dat ze gaan uitmoorden

  • Ron Broeks

    Zo, nu hebben ze een excuus om ze uit te roeien,...