Diersoort ontdekt die extinctie van dinosaurussen overleefde

De tanden van de Kimbetopsalis simmonsae.
REUTERS De tanden van de Kimbetopsalis simmonsae.
Een internationaal team van paleontologen heeft restanten gevonden van een eeuwenoude zoogdierensoort die tot nu ongekend was. Het dier stamt van het vroege paleoceen, zo'n 65 miljoen jaar geleden. Vooral interessant is dat de diersoort de gebeurtenis overleefde die heeft geleid tot het uitsterven van de dinosaurussen.

Het dier werd ontdekt in de Amerikaanse staat New Mexico en kreeg de naam Kimbetopsalis simmonsae. Volgens de Britse en Amerikaanse paleontologen die het nieuwe zoogdier bestudeerden, behoorde het tot de groep van de multituberculata.

Deze inmiddels uitgestorven zoogdierengroep vond zijn oorsprong zo'n 166 miljoen jaar geleden, ongeveer honderd miljoen jaar vóór de extinctie van de dinosaurussen. Ze bestond uit kleine, pluizige, knaagdierachtige wezens, die zich onderscheidden door hun ongewone gebit. De dieren hadden zeer scherpe snijtanden en kiezen met meerdere rijen scherpe punten; de naam multituberculata is een verwijzing hiernaar. Hun speciale gebit was uitermate geschikt voor hun dieet van planten en bladeren.

'Zeer interessant is dat de eigenaardige groep bij de weinige overlevers van de massa-extinctie hoorde en zich goed kon handhaven in de nasleep ervan'

Thomas Williamson, onderzoeker

Belangrijk hiaat opgevuld

De nieuw ontdekte soort wordt beschreven in de Zoological Journal of the Linnean Society door dr. Thomas Williamson van het New Mexico Museum of Natural History, die de vondst een "aangename verrassing" noemt.

Het belang van de ontdekking schuilt in het feit dat de groep van de multituberculata de gebeurtenissen overleefden die hebben geleid tot de massa-extinctie op de overgang van het Krijt en het Tertiair, zo'n 66 miljoen jaar geleden, waarbij ook de dinosaurussen verdwenen. Tijdens het post-extinctietijdperk verspreidden de dieren zich door wat nu Azië en Noord-Amerika is, om uiteindelijk zo'n 35 miljoen jaar geleden plaats te ruimen voor de opkomende groep knaagdieren.

"De nieuwe ontdekking helpt ons een belangrijk hiaat in de geschiedenis van deze dierengroep op te vullen", zegt Williamson. "Zeer interessant is dat de eigenaardige groep bij de weinige overlevers van de massa-extinctie hoorde en zich goed kon handhaven in de nasleep ervan. Mogelijk komt dat omdat ze voor de gebeurtenissen al aangepast waren om planten te eten."

Thomas E. Williamson et al.

Apocalyptische verandering

De nieuwe soort toont aan hoe snel de dieren evolueerden om zich aan te passen aan de nieuwe omstandigheden. "De planetoïde die een einde maakte aan de dinosaurussen, veroorzaakte een apocalyptische verandering", zegt mede-onderzoeker dr. Steve Brusatte van de universiteit van Edinburgh. "Maar het lijkt erop dat de zoogdieren zich nadien vrij snel konden herpakken."