Zeeschildpadden zijn geniepiger dan gedacht: wijfjes bouwen loknesten om roofdieren in de war te brengen

© Nick Hawkins
Wanneer een zeeschildpad haar eieren legt, is dat een bijzonder, ietwat mysterieus, ritueel. Zo legt het wijfje er wel honderden tegelijk. En om haar ongeboren jongeren niet helemaal aan hun lot over te laten, bouwt de geniepige schildpad nog enkele afleidingsmanoeuvres voordat ze zelf terug de zee inzwemt. Dat blijkt uit een nieuw onderzoek van de University of Glasgow. 

Een zeeschildpad legt ongeveer om de een à twee jaar eieren. En dat doet het wijfje heel nauwgezet, ze is kieskeurig en kiest er niet het eerste het beste strand uit. Soms legt ze wel duizenden kilometers af, om terug naar haar eigen geboorteplek te zwemmen. Eenmaal ze het geschikte strand heeft gevonden, legt ze tot wel honderd eitjes in een kuiltje. Vervolgens graaft ze dat kuiltje terug dicht en verdwijnt ze in de zee.

En dan is het enkele weken wachten geblazen. Totdat de eitjes uitkomen. Intussen worden ze blootgesteld aan tal van gevaren (stropers en roofdieren om er een paar te benoemen) want hun moeder trok al terug naar de zee. Kortom, de ongeboren schildpadjes worden min of meer aan hun lot overgelaten. Al blijkt uit een nieuwe studie, gepubliceerd in Royal Society Open Science, dat de moeder nog wel enkele afleidingsmanoeuvres op het strand achterlaat. Die moeten verhinderen dat roofdieren haar eieren vinden.

De nieuwe studie betwist eerdere theorieën die suggereerden dat schildpadden hun eigen nesten vermommen. In plaats daarvan maken ze andere ‘loknesten’ voordat ze terug de zee ingaan. Die loknesten zijn op zo’n manier gemaakt dat ze honden, wilde varkens en mangoesten (stokstaartjes) voor de gek houden.

Onderzoek

Tussen 2013 en 2019 werd het gedrag van zowel de enorme lederschildpadden, als de kleinere karetschildpadden bestudeerd. Al snel bleek dat de wijfjes (nadat ze hun eieren hadden gelegd) niet bleven ‘hangen’ bij hun eigen nest, maar enkele meters verderop begonnen te graven in het zand. Op die manier maakte ze gedurende een halfuurtje een tiental loknesten voordat ze het strand verlieten. 

Die loknesten hebben natuurlijk voordelen, maar ook een groot nadeel. Hoe langer de wijfjes op het strand blijven, hoe langer ze immers zelf aan gevaar worden blootgesteld. “Het benadrukt hoe belangrijk die activiteit voor hen is", aldus Malcolm Kennedy, onderzoeker en zoöloog aan de University of Glasgow. 

EPA