Ga naar de mobiele website
^ Top

6,66 redenen waarom 'The Black Album' integraal spelen een goed idee was

James Hetfield.
epa James Hetfield.
Geen cd die zo belangrijk is geweest voor de aanvaarding van metal als 'Metallica' van Metallica uit 1991. De cd is beter gekend als 'The Black Album', wat te danken is aan de zwarte hoes (met donkergrijze slang, die vaak vergeten schijnt te worden). De cd die metal tot bij het grote publiek bracht, met dank aan 'Nothing else matters'. De cd ook die Metallica tot op het Werchterpodium bracht: voor de eerste keer stond een metalband op een 'gewoon' festival. Zes miljoen mensen gingen kijken naar The Black Album-tournee. Waarom dat 20 jaar later nog eens overdoen?

Voor de critici en de cynici is het simpel: Metallica wil geld en aandacht, en dat is de enige reden waarom ze 'The Black Album' 20 jaar later nog eens van onder het stof halen. Het was hun best verkopende plaat, de plaat die hen de doorbraak bezorgde en na vele jaren van bekritiseerde keuzes (S&M! Death Magnetic! Lulu!) vallen ze terug op een 'ouwe gouwe'. Een crowdpleaser. Een manier om liefhebbers (en hun geld) te lokken.

Misschien wel. De laatste cd's van Metallica waren inderdaad geen cijferkanonnen, en brachten ook maar weinig (lees: amper) hits voort. Daar kan je niet op blijven teren, en nieuwe cd's komen er ook niet zomaar vanzelf. Op dat vlak is een succes uit het verleden van onder het stof halen een 'gemakkelijke' zet, zoals een tv-serie die bij gebrek aan beter een compilatie maakt van eerdere scènes. Toch zijn er wel degelijk goede redenen voor deze beslissing:

Metallica aka 'The Black Album'.
Metallica Metallica aka 'The Black Album'.

1)    Succes mag gevierd worden
 'The Black Album' was écht een keerpunt voor Metallica, op verschillende vlakken. 'Nothing else matters' gaf zelfs de softies van deze wereld een reden om naar Metallica te luisteren, al was het dan dat ene nummer. 'Enter Sandman', 'The Unforgiven' en 'Sad but true' werden metalklassiekers, die elke zichzelfrespecterende metalhead nog altijd van buiten kent.

Het zette de groep op de wereldkaart, en voor het eerst op (toen nog) Torhout/ Werchter. Het is nauwelijks voor te stellen voor wie jonger is dan 30, maar een metalband op een rockfestival dat was toen even revolutionair als Milk Inc als afsluiter enkele jaren terug. Is dat geen reden om het succes te vieren?

2)    Niet de eerste (of de laatste)
Metallica is niet de eerste band die tourt (en teert) op een volledige cd. Pink Floyd deed het al in de jaren '80 en meer recent tapten ook (onder andere) Aerosmtih en Mötley Crüe uit hetzelfde vaatje. En waarom ook niet: mensen zijn vaak trots op hun gelukte appeltaart of een goedbloeiende rozelaar. Mag een band dan niet trots zijn op een cd?

3)    Songs staan nog altijd als een huis
 'The Black Album' was wel de cd die veel fans van het eerste uur van de groep deed afkeren: 'te commercieel', altijd het excuus als een undergroundlieveling eens goed verkoopt. Meteen ook de reden voor de honende kritiek. De 'muzikale toegevingen' die ze menen te horen, zijn meestal meer in hun hoofd te vinden dan objectief vast te stellen.

Het optreden van Metallica op Werchter Boutique bewees dat perfect: alle 12 songs uit de cd moesten niet onderdoen voor oudere classics als 'Master of puppets', 'Seek and destroy' of zelfs 'One'. Wie zegt dat Metallica met 'The Black Album' zijn ziel verkocht heeft, moet beter leren luisteren. Deze nummers staan 20 jaar later nog altijd als een huis, en hebben niets van kracht of relevantie ingeboet. Hoe commercieel en verguisd de cd ook was: ook dat wordt niet vaak nagedaan.

Kirk Hammet.
getty Kirk Hammet.

4)    Ook jouw lievelingsnummer wordt gespeeld
Voor fans en liefhebbers zijn er nog voordelen verbonden aan het integraal spelen van een plaat: zelfs tijdens een tournee passeren bijna nooit alle nummers de revue, en je zal maar de fan zijn van dat ene nummer dat de band zelf schijnt te haten (of niet in de setlist ziet passen). Dit is de uitgelezen kans om jouw favoriete nummer op de cd toch eens live te horen.  Als de cd goed aan elkaar hangt, zoals 'The Black Album', zorgt dat ook voor een coherent concert. Ook al een zeldzaamheid.

5)    Slim opgebouwd
Ja, Metallica is slim genoeg om te weten waar haar sterktes liggen, maar is dat een schande? Bij 'The Black Album' zijn dat de eerste 8 nummers (quasi allemaal hits), en dus kozen ze ervoor om de cd achterstevoren te spelen. Op die manier zitten de grootste hits niet alleen na elkaar, maar ook op het einde.

Een goed concert wordt pas geweldig door een indrukwekkende finale: dat moet je een wereldgroep na 31 jaar niet meer aanleren. (Lees daar meer over in deze review) Beredeneerd? Uitgekookt? Of: geleerd uit ervaring? We gaan een band toch niet afbranden omdat ze hun verstand gebruiken, het cliché van leeghoofdige schreeuwers ten spijt.

6,66)    De jonkies, de oldies en de band
Tot slot: deze tournee gaf iedereen die 20 jaar geleden te jong was om erbij te zijn de gelegenheid om de afspraak met de geschiedenis opnieuw te beleven.  En iedereen die er 20 jaar geleden bij was de kans om hun jeugd te herbeleven.

Beter dan toen, durven we zeggen, want Metallica anno 2012 wordt niet meer geplaagd door alcoholisme, drugs en groepsruzies. Het tempo is niet blijven hangen in de jaren '90, net zomin als de onderhand middelbare leeftijd van de heren hun energie doet zakken. Nee, Metallica kan een concert van ruim twee uur nog altijd moeiteloos aan en dat verdient best wel respect.

Dus ja: 'The Black Album' 20 jaar na datum integraal spelen was een goed idee. Dat het ook commercieel interessant is, is meegenomen maar het neemt niet weg dat zowel de band als de cd zonder blozen naast huidige metalacts kunnen staan. Om niet te zeggen dat ze de meesten simpelweg met de vingers in de neus overklassen, alle kritiek, gewaagde keuzes en hoongelach ten spijt.



Meld een bug