271 jaar voor Pantone: alle kleuren in een 800 pagina's dik boek

Wikimedia Commons/Céréales Killer
Menig grafisch designer zweert bij zijn Pantonewaaier. Maar wat weinigen weten, is dat de befaamde kleurgids een voorloper had... in 1692.

Een zekere A. Boogert schreef in 1692 een boek over kleurgebruik in het Nederlands. Hij gaf niet alleen uitleg over het gebruik van kleuren bij het schilderen, maar legde ook uit hoe je bepaalde kleuren creëert en hoe je een andere tint krijgt door water toe te voegen.

Het eindproduct is verbazingwekkend gedetailleerd en het bijna achthonderd handgeschreven en -beschilderde pagina's tellende 'Klaer lightende Spiegel der Verfkonst' was wellicht de meest uitgebreide kleurengids van zijn tijd. Volgens literair geschiedkundige Erik Kwakkel was het boek bedoeld als een educatieve gids. Ironisch genoeg was er maar één exemplaar, dat wellicht door weinigen aanschouwd is.

Het boek wordt momenteel bewaard in de Bibliothèque Méjanes in Aix-en-Provence. U kan het volledige werk hier bekijken in hoge resolutie. Het is moeilijk niet de vergelijking te maken met zijn hedendaagse equivalent, de 'Pantone Color Guide', die zijn oorsprong pas 271 jaar later vindt, in 1963.

Een bladzijde uit 'Klaer lightende Spiegel der Verfkonst'.
kos Een bladzijde uit 'Klaer lightende Spiegel der Verfkonst'.