"Ik heb na al die jaren alle mogelijke smoesjes gehoord"

POLITIERECHTER GILBERT CALLENS ZET PUNT ACHTER ZIJN CARRIÈRE

Politierechter Gilbert Callens aan het werk in de rechtbank van Oudenaarde.
Foto Ronny DE COSTER Politierechter Gilbert Callens aan het werk in de rechtbank van Oudenaarde.
De politierechtbank van Oudenaarde neemt vandaag afscheid van Gilbert Callens (66). Hij zetelde bijna 23 jaar lang als politierechter en gaat nu genieten van een verdiend pensioen. "De zoektocht naar een hobby is alvast begonnen", vertelt de man.

Na een twintigjarige carrière als advocaat begon Gilbert Callens in 1995, als prille veertiger en met veel ambitie, als politierechter in de Oudenaardse rechtbank. De politierechtbank begon toen net autonoom te werken, want politiedossiers werden daarvoor behandeld door de vrederechter.


Uiteindelijk heeft hij het bijna 23 jaar lang volgehouden.

U heeft ongetwijfeld veel zien veranderen de voorbije drie decennia?

"De regels maar ook de straffen zijn uiteraard een pak strenger geworden. Er zijn veel meer beperkingen ingevoerd. Vroeger mocht je met een alcoholpromille van 1,5 nog probleemloos achter het stuur zitten, maar dat is geleidelijk aan gereduceerd tot het huidige 0,5 promille. Gelukkig maar, want alcohol en met de wagen rijden gaan niet samen. Ook de snelheid is aan banden gelegd. Maar alle strengere controles en bestraffingen ten spijt, stel ik jammer genoeg geen groot verschil vast tegenover vroeger. Integendeel: er komen alsmaar meer zaken bij. In 1995 heb ik bijvoorbeeld 1.980 dossiers behandeld. Een paar jaar geleden waren dat al 4.800 dossiers."

Waaran is dit te wijten?

"Dat is moeilijk te zeggen. Vast staat wel dat we het alsmaar drukker hebben. Iedereen is gehaast en dan begaat men al sneller eens een snelheidsovertreding. Daarnaast zijn er ook heel wat mensen die het financieel moeilijk hebben en daardoor gaan rondrijden zonder verzekering of keuring. Ook die zaken komen allemaal voor de politierechtbank."

Moet er dan niks worden veranderd aan de bestraffing?

"In verkeerszaken worden zelden celstraffen toegepast en door de overbevolking in de gevangenissen worden die ook nog slechts fragmentarisch uitgevoerd of vervangen door het dragen van een enkelband. Het is tegenwoordig hoogst uitzonderlijk dat men iemand onmiddellijk laat aanhouden terwijl dat vroeger vaak werd gedaan. Zeker als het om een dodelijk ongeval ging waarbij dronkenschap betrokken was. Families van slachtoffers begrijpen dit natuurlijk niet. Ik hoor nu dat straffen voor vluchtmisdrijf zwaarder zullen worden. Dat is niet vreemd, gezien de vele verhalen die de voorbije jaren de media haalden. Iemand aanrijden en daarna de vlucht nemen, dat kan niet."

Wat was het moeilijkste aspect van uw job?

"Geconfronteerd worden met het leed van slachtoffers en hun familie. Ze zijn niet te tellen, de mensen die blijvende invaliditeit overhouden na een ongeval. De morele schadevergoeding bepalen bij een dodelijk ongeval vond ik ook altijd bijzonder lastig. De nabestaanden krijgen er hun geliefde niet mee terug."

Er werd vaak gezegd dat u minder streng was dan uw collega's. Klopt dat?

"Ik heb dat ook regelmatig gehoord, maar ik kan daar moeilijk zelf over oordelen. Ik stond altijd dicht bij de mensen en vond het persoonlijk altijd fijn als ze de moeite deden om naar de rechtbank te komen. Iets wat trouwens steeds minder gebeurt. Nochtans kan je dan als rechter beter inschatten met wie je te maken hebt."

Als rechter wordt u veel geconfronteerd met de meest uiteenlopende smoezen. Hoe moeilijk is het om de waarheid te achterhalen?

"Enig psychologisch inzicht is natuurlijk nodig, maar vooral de ervaring speelt een grote rol. De lichaamstaal van beklaagden zegt al veel. Na een kort gesprek weet ik meestal wel welk vlees ik in de kuip heb. Ik heb na al die jaren wel alle mogelijke smoesjes gehoord. Sommige excuses heb ik honderden keren gehoord. 'Ik moest dringend naar het toilet', 'mijn partner was van de trap gevallen' of 'ik had me overslapen' zijn maar enkele voorbeelden."

Wat brengt je pensioen?

"Om eerlijk te zijn, ik weet het niet. Ik denk dat ik eens een hobby ga zoeken, iets waar ik voordien nooit tijd voor heb gehad. En wat meer genieten van mijn gezin en familie. Ook zij hebben me te veel moeten missen."