"Wij hadden meer 'geluk' dan slachtoffers in Genua"

Voormalig brandweerofficier over de brugramp van 1992 in Melle

Roland De Meyer bij de in 1993 gebouwde brug in Melle. Inzet: een beeld van de ramp in 1992.
DVL Roland De Meyer bij de in 1993 gebouwde brug in Melle. Inzet: een beeld van de ramp in 1992.
Melle, 18 maart 1992. De brug over de Schelde stort in en sleurt een tankwagen gevuld met benzine mee de diepte in. Het voertuig vat meteen vuur, de chauffeur uit Denderleeuw overleeft het niet. "Een halfuur eerder was de schooldag geëindigd", herinnert toenmalig brandweerofficier Roland De Meyer (74) zich. "Mocht het dan gebeurd zijn, dan waren er waarschijnlijk tientallen doden gevallen."

De ramp in Genua heeft wellicht de hele wereld gechoqueerd, maar voor Roland was het helaas geen onbekend beeld. Ten tijde van de instorting in Melle woonde hij aan het Dorpsplein, boven zijn begrafenisonderneming. En net als zijn vader was hij vrijwillig brandweerman in de gemeente. Hij begon op 25-jarige leeftijd als aspirant in het korps en zou op zijn 60ste afzwaaien als adjudant. In 1992 was hij sergeant-majoor, en als één van de eersten ter plaatse.

Waar was je die dag toen de brug instortte?

"Ik zat rond het middaguur samen met mijn vrouw thuis te eten. Vanuit onze woonkamer hadden we een prachtig uitzicht op de Schelde en de brug. Plotseling hoorden we een enorme knal. Het hele huis - en het hele dorp - trilde. Toen ik naar buiten keek, zag ik een enorme rookpluim, gevolgd door een steekvlam. Ik dacht eerst nog dat er een boot tegen de brug gevaren was, maar toen zag ik dat de brug er niet meer stond. Wat er precies aan het branden was, konden we niet zien. Het was één zwarte rookpluim, een inferno. Ik greep meteen naar mijn telefoon om de kazerne te verwittigen, maar door de ontploffing waren alle communicatielijnen verbroken. Pas bij een volgende poging kon ik de centrale bereiken en groot alarm slaan. Daarna haastte ik me naar de kazerne - iedere beschikbare pompier werd toen opgeroepen. We wisten nog altijd niet wat er gaande was, maar beseften wel dat het ernstig was."

Hadden jullie de omvang van de ramp meteen door?

"Ter plaatse konden we zien wat er gebeurd was, en werd het rampenplan afgekondigd. Door de immense vlammenzee en de hitte vielen de brug en het wrak van de vrachtwagen moeilijk te benaderen. De tank had zich door de val in de cabine van de chauffeur geboord. We wisten meteen dat hij geen enkele kans maakte... We denken zelfs dat hij op slag dood moet geweest zijn. Dat hij nooit beseft heeft wat hem overkwam. (zucht)"

Hoe begin je aan zo'n opdracht? Met een immense vlammenzee, een dode...

"Vanaf het Dorp, op het deel van de brug dat stand had gehouden, en vanaf de tragelweg langs de Schelde zijn we met verschillende ploegen het vuur beginnen bestrijden. We hadden aanvankelijk ook totaal geen idee of er nog andere slachtoffers waren. Gelukkig was er rond de Scheldebrug weinig bebouwing en de vrachtwagen lag halfweg op de brokstukken van de brug. Enkel de oevers zijn toen weggebrand. Het was ook laag water en eb - het water trok richting Wetteren. Maar door de benzine uit de tankwagen stond de hele Schelde tot aan de Pontweg in brand. Dat is toen wel snel opgebrand. De collega's uit Gent hebben met boten een dam aangelegd om vervuiling tegen te gaan. De chauffeur zat helemaal verkoold in zijn cabine. Als begrafenisondernemer heb ik toen geholpen om het lichaam te bergen en het over te brengen naar het mortuarium op het kerkhof van Melle. Daar heeft een collega-begrafenisondernemer de stoffelijke resten opgehaald. Met de familie hebben we nadien nooit contact gehad."

Wat was de grootste bekommernis tijdens de bluswerken?

"We hoorden niemand om hulp schreeuwen, dus we vermoedden al snel dat er slechts één voertuig bij betrokken was. Maar onze bekommernis was wel degelijk dat er naast die vrachtwagen nog andere wagens naar beneden gevallen waren. Of erger. De brug in Melle wordt druk gebruikt door schoolgaande jeugd en fietsers. Het was een woensdagmiddag en een halfuur eerder was de schooldag geëindigd. Mocht het dan gebeurd zijn, dan waren er wellicht tientallen doden gevallen. Gelukkig was het kalm op het ogenblik van de instorting. En er waren geen boten in de buurt, terwijl er hier normaal vrij druk scheepvaartverkeer is. Je moet bedenken dat een boot niet meteen kan remmen, en dus in de vlammenzee terecht zou gekomen zijn. Dat alles samen is ons geluk geweest in Melle."

Vandaag worden vrijwilligers maandenlang opgeleid. Waren jullie voorbereid?

"Het blussen was zeker niet zonder risico's, maar we bleven wel op veilige afstand. Het ontploffingsgevaar was ook geweken omdat de tank opengebarsten was. Met schuimkanonnen werd het hele wrak ook snel bedekt. Ik heb uiteindelijk wel zwaardere branden moeten blussen."

Denk je er nog vaak aan terug?

"Als we op feesten met de oudere garde samenkomen, wordt er wel nog eens over gebabbeld. De jongere generatie kan daar niet meer over meespreken. Maar met de ramp in Genua was de brug in Melle het eerste waar ik aan dacht. En je denkt ook aan de slachtoffers in Italië. Zij hebben minder geluk gehad dan wij indertijd... Ergens zou je kunnen zeggen dat we opgelucht waren omdat er bij ons 'slechts' één dode gevallen is. Een jaar later stond de nieuwe brug er al en was de ramp nog een herinnering..."