"Met en voor Obama iets creëren, daar ga ik voor"

Topontwerper wint innovatieprijs op Batibouw

Roel Vandebeek haalde de innovatieprijs binnen voor zijn ontwerp van de baksteen 'Dubio'.
Foto Coenen Roel Vandebeek haalde de innovatieprijs binnen voor zijn ontwerp van de baksteen 'Dubio'.
Al meer dan twintig jaar draait Roel Vandebeek (47), uit Hasselt, mee in de wereld van topontwerpers en designers in Vlaanderen. Zo mocht hij de Henry van de Velde-award achter zijn naam schrijven en ging hij op Batibouw met de innovatieprijs lopen. "Maar volgens mijn vrouw ben ik veel te bescheiden", lacht hij.

Hij maakte al handtassen voor Kim Clijsters, stak de kerk van Stevoort in een nieuw jasje en verbaasde afgelopen week op Batibouw met zijn uniek ontwerp van de baksteen 'Dubio'. Maar wie is Roel Vandebeek? Die vraag stelt hij zichzelf nog alle dagen.

Een ontwerper-kunstenaar die scoort met bakstenen? Hoe zit dat?

"Het gaat om de Dubio, een baksteen waar ik schaduwvoegen heb aan toegevoegd. Je krijgt dan het optische gevoel dat je meerdere smalle bakstenen op elkaar stapelt, maar het is er slechts één. Volgens de unanieme jury een verrijking voor de architect én de aannemer die plots kan spelen met het uitzicht, zonder tijd te verliezen."

Eigenlijk een zeer simpele toevoeging?

"Dat lijkt simpel ja, en dat is het ergens ook. Het typeert mij in mijn werk. Ik ben niet de man die met gesofisticeerde dingen afkomt. Een kleine aanpassing toevoegen aan iets dat vanzelfsprekend is, kan enorm krachtig zijn."

Ben je nu een ontwerper of een kunstenaar?

"Awel, naar dat antwoord was ik zelf jaren op zoek. Mensen houden van afbakening en konden vaak geen duidelijk beeld van mij en mijn werk krijgen. Ik neigde tussen kunst én design. Ik heb al letterlijk installaties gemaakt, maar ook stoelen of ander meubilair ontworpen. Ik kan en bén het eigenlijk alle twee. Ik maak niet het een of het ander, maar ik maak 'een Roel'.

Waar haal je dan je inspiratie?

"De mens of klant met wie ik samenzit, is mijn inspiratiebron. Ik ontwerp vanuit de identiteit van iets of iemand. Een tijdje geleden lanceerde ik Objet Portrait, een project waarmee ik iets wilde ontwerpen voor tien bekende Vlamingen, simpelweg door met hen een gesprek te voeren. Dat ging van Tom Lenaerts, Kim Clijsters, Stijn Meuris, tot Phara de Aguirre. Ik babbelde dan met hen en keek naar hun ziel. Zo kwam ik uiteindelijk tot een idee, een beeld. Voor Phara maakte ik bijvoorbeeld een kandelaar in de vorm van een weegschaal, waarmee ik wou verwijzen naar haar manier van werken als journaliste. Ik noemde het zelf een 'kantelaar', want als één kaars sneller opbrandt, weegt de andere zwaarder door."

Is dat mentaal niet vermoeiend?

"Doordat ik dieper op dingen inga, word ik al eens vergeleken met een psycholoog, ja (lacht). Maar ik kijk nu eenmaal anders naar dingen, en krijg constant prikkels. Daarom kan ik ook heel snel afgeleid zijn en werk ik liever zonder veel volk rondom mij in het atelier."

Je werk druist in tegen de wegwerpmaatschappij waar we vandaag in leven.

"Klopt. Er zit een verhaal achter en ik hou van duurzaamheid. Als ik een stoel of kast ontwerp, hoop ik dat die nog generaties lang kan meegaan. Tegelijk zou ik met IKEA kunnen samenwerken, als blijkt dat we elkaar vinden in een verhaal. Maar zelf kan ik moeilijk dingen weggooien. De oude Senseo van mijn moeder heb ik hier staan en die herstel ik dan. De voldoening als dat ding weer werkt, is heerlijk.

Je hebt zelf kinderen. Inspireren ze je?

"Dat niet. Maar enkele dagen per jaar maak ik tijd vrij om met hen in het atelier te duiken. Ik zeg dan letterlijk: wat gaan we maken? Een paard, een stad, een boot, alles kan. Het resultaat maakt niets uit. Het gaat erom dat je met de nodige verbeelding tot élk resultaat kunt komen. Ik vind het belangrijk de kinderen te enthousiasmeren en hun creativiteit te verruimen. Hun manier van kijken, prikkelt mij dan wel weer."

Is de concurrentie hard binnen de ontwerperswereld?

"Toch wel. Je moet je onderscheiden van de anderen én vooral blijven kloppen op dezelfde nagel. Neem nu die baksteen Dubio. Niet iedereen was meteen mee bij Nelissen Steenfabrieken. Gelukkig waren de decision makers wel enthousiast en daarna moet je er blijven achteraan gaan om het ontwerp onder de aandacht te houden. Het was soms trekken en sleuren, maar vandaag zijn de reacties lovend."

Vrees je soms dat mensen niet in je geloven?

"Je moet jezelf elke dag blijven verkopen. Dat is soms vermoeiend en je moet nu helemaal mee zijn met de digitalisering en sociale media. Ik heb er al aan gedacht om voor zekerheid te kiezen en voor één bedrijf te werken, maar ik ben daar niet voor gemaakt. Het is net de vrijheid die de creativiteit stimuleert."

Wat is jouw ultieme droom?

"Een Object Portrait maken voor oud-president Obama. En eerlijk, ik ga dat gewoon proberen. Internationaal kunnen gaan, is een ambitie."