Het café waar het nog altijd 1924 is

OUD ARSENAAL KRIJGT PROMINENTE ROL IN BOEK OVER AUTHENTIEKE BELGISCHE KROEGEN

Uitbaters Stephan en Lucia staan al sinds 1992 achter de toog.
Laenen Uitbaters Stephan en Lucia staan al sinds 1992 achter de toog.
Een jaar lang doorkruiste fotografe Regula Ysewijn ons land op zoek naar de meest authentieke cafés. Zaken waar de vaste stamgasten deel uitmaken van het interieur, waar de inkleding al tientallen jaren onveranderd bleef en waar lief en leed nog aan de toog gedeeld wordt. In het boek 'Authentieke Belgische cafés' selecteerde ze 45 cafés die ze portretteerde in woord en beeld. Het Oud Arsenaal is een van de Antwerpse toppers in het boek.

Na het door Jamie Oliver bejubelde Pride and Pudding, een geschiedkundig boek over Engelse puddings, ging foodblogger en fotografe Regula Ysewijn een jaar lang op zoek naar de mooiste en meest authentieke bruine kroegen en huiskamercafés. Ze noteerde hun geschiedenis, verteld door uitbaters en stamgasten en haar foto's flitsen u terug naar vervlogen tijden. Het idee kreeg Regula na een opleiding tot bierkenner aan de PIVA. "Geen betere plek om het Belgisch bier te leren kennen dan het volkscafé, zegt Regula.

In Oud Arsenaal tref je stamgasten van elke rang en stand.
Laenen In Oud Arsenaal tref je stamgasten van elke rang en stand.

Bedreigd beestje

Maar het authentieke Belgische café is een bedreigd beestje. "Er is de moderniseringsdrang om overal dezelfde 'hippe' koffiebars te installeren. De wurgcontracten van grote brouwers die uitbaters verplichten tot een 'minimale afname'. We gaan ook gewoon minder op de lappen, helaas", zegt Regula. "Ook de opvolging is een probleem: cafés die al generaties lang in de familie zijn, moeten vaak sluiten omdat de volgende generatie geen zin heeft om een ouderwets café open te houden. Ik hoop dat dit boek de lezer zin doet krijgen om opnieuw op café te gaan. Enkel zo kunnen we deze parels beschermen."


Een van de 11 Antwerpse monumenten in het boek is 't Oud Arsenaal, een authentiek volkscafé dat al sinds 1924 wordt uitgebaat door dezelfde familie. Stephan Erauw en zijn vrouw Lucia Theunis vormen intussen de derde generatie achter de tap. "Mijn grootvader Maurice nam het café over nadat hij afzwaaide na de eerste Wereldoorlog, maar de eerste vermelding van een café op dit adres dateert al van 1822", zegt Stephane die in 1992 het café overnam van zijn vader Hilaire. "De fiets van mijn grootvader, waarmee ook mijn vader graag zijn collega-caféhouders in de stad opzocht, hangt hier nog altijd aan de muur."


Het hele interieur dateert nog van eind de jaren 20 en bleef nagenoeg onveranderd in al die jaren. "Mijn grootvader maakte het café, dat aanvankelijk nog 't Sterreke heette, dubbel zo groot. Hij liet het interieur, van de stoelen tot de spiegels, helemaal vernieuwen in een toen trendy stijl die tussen de art nouveau en art deco in ligt. In 1929 crashte de beurs en die stijl brak nooit helemaal door. Deze glazen luster bijvoorbeeld is daarom een uniek stuk: een combinatie van bloemen en een meer strakke stijl die de nieuwe technologie omarmde."

De fiets van de grootvader van de huidige uitbater
Laenen De fiets van de grootvader van de huidige uitbater

Trammelant

Het rijke aanbod van zes bieren op vat en steeds 60 tot 90 flesbieren lokt bierliefhebbers uit de hele wereld naar 't Oud Arsenaal. "We zijn vrij van brouwers en dat is ons groot geluk. Samen bezoeken we het liefst kleine, lokale brouwers van origineel bier, tot in Denemarken toe. Wat we zelf lekker vinden, belandt in onze bierkelder", zegt Lucia. "Die kelder is wel vrij klein, doordat de ruien hier nog onder onder de originele tegelvloer lopen".


In een echt volkscafé als 't Oud Arsenaal tref je stamgasten van elke leeftijd, rang en stand aan. "Een goed karakter mag hier altijd binnen", zegt Stephan. "Het klikt hier tussen mensen. Slechts één keer heb ik twee groepen uit elkaar moeten houden. Na een manifestatie van het Vlaams Blok kwamen zowel zij als de anti-fascistische tegenbetogers hier iets drinken, wat natuurlijk voor trammelant zorgde. Toen heb ik ze elk in een aparte hoek van 't café gezet met de woorden: 'Ik weet dat ik links in de rechtse hoek heb gezet en rechts in de linkse hoek, maar toch gaat ge elk op u plaats blijven!'"


Het rookverbod heeft Stephan tegen zijn zin moeten slikken, maar verder worden cafétradities in 't Oud Arsenaal hoog in 't vaandel gehouden. Wie in oktober een Rodenbach bestelt, krijgt steevast een potje grijze garnalen én een kopje van de twee hongerige huiskatten. Aan de muur hangt nog een ouderwetse spaarkas en op het plafond kleeft een beschreven bierkaartje. "Als er vroeger een weddenschap werd afgesloten aan de toog, werd dat kaartje tegen het plafond gekleefd. Zo was er tenminste nooit discussie over wat er bij pot en pint werd afgesloten. Dit kaartje gaat over een pingpongwedstrijd, maar die moet nog altijd gespeeld worden!"


Wie zelf eens van een 'Arsenaaltje' van 't vat of de unieke sfeer wil proeven, is elke dag welkom, behalve maandag en dinsdag. In de week van 10u tot 22u. Op zaterdag en zondag van 7u30 tot 19u30.