"Trams rijden niet snel genoeg"

TOM MEEUWS (DE LIJN) WIL MEER REIZIGERS OP TRAMS DOOR ZE VLOTTER TE LATEN RIJDEN

Tom Meeuws - baas van De Lijn in Antwerpen - in de Reuzenpijp, de premetrokoker die in april 2015 open gaat.
Klaas De Scheirder Tom Meeuws - baas van De Lijn in Antwerpen - in de Reuzenpijp, de premetrokoker die in april 2015 open gaat.
Trams worden een stuk sneller: daar mag je Tom Meeuws, baas van De Lijn in Antwerpen, binnen drie jaar op afrekenen. "Bakken van 2 miljoen euro die 12 kilometer per uur halen, hoe zinloos is dat? We gaan dat oplossen. Met een kortere groen-rood cyclus op kruispunten, de afwerking van ongebruikte premetrokokers én nieuwe, langere trams."

Op 18 april 2015 voltrekt zich een half wonder: 37 jaar na de eerste boorwerken, zal er eindelijk een tram door de Reuzenpijp onder de Turnhoutsebaan sporen. Voor Tom Meeuws het begin van nog véél meer. De nieuwe topman van De Lijn blinkt ook op koude winterdagen van enthousiasme. "Ik ben hier nu een jaar. En ik geef toe: ik ben verliefd. Op de job en de sector. Als ik zie hoe onze technici passioneel aan onze oude trams sleutelen: fantastisch."


Meeuws was tot de herfst van 2013 directeur van de dienst Samen Leven bij de stad. "Ik was al onder Patrick Janssens aan het uitkijken naar iets nieuws. Goed samenwerken met het stadsbestuur moet lukken: als het over verdere vertramming gaat, zitten we op dezelfde lijn. En openbaar vervoer hoeft echt niet de auto uit te sluiten. Alleen moeten tegen 2018 méér mensen geheel of gedeeltelijk voor ons kiezen. De reistijd geeft de doorslag."

De groene lijn is de nieuwe Reuzenpijp, die 18 april klaar is. De afwerking van de ongebruikte (rode) kokers is een van de grote ambities van De Lijn voor de komende jaren.
kos De groene lijn is de nieuwe Reuzenpijp, die 18 april klaar is. De afwerking van de ongebruikte (rode) kokers is een van de grote ambities van De Lijn voor de komende jaren.

Premetro afwerken

De Reuzenpijp verkort een rit van het Koningin Astridplein naar Wommelgem tot een kwartier. Maar ook dan blijven er nog heel wat missing links. Meeuws: "Voor mij hebben drie zaken voorrang. Tussen station Zegel (Turnhoutsebaan, red.) en het Foorplein (Turnhoutsepoort, red.) ligt een stuk premetro in ruwbouw. Werk je dat af - ik mik op 2020 - dan kom je ter hoogte van de Federale Politie op de Singel boven en sluit je aan op de lijn naar Wijnegem. Die verbinding gaat dan veel sneller worden. Ten tweede: we moeten de stations Carnot en Drink openen. Dat staat in het Vlaams regeerakkoord. Ook dat moet binnen de vijf jaar in orde komen. Je kunt op de Turnhoutsebaan pas alle trams ondergronds laten rijden als er méér is dan het station Zegel. Derde punt is de afwerking van de lege koker onder de Kerkstraat, met de stations Willibrordus en Stuivenberg."


Maar hoe rijm je de forse besparingen bij De Lijn met ambitieuze investeringen? Meeuws: "Het motiveert ons nog meer om slimme keuzes te maken. Die drie bouwprojecten kosten respectievelijk 11, 10 en 30 miljoen. Andere ingrepen liggen al vast. In 2015 beginnen we met de Noorderlijn. Die trekken we niet enkel door tot op de Havanasite op Luchtbal, maar ook tot het Eilandje en het nieuwe Havenhuis. We zijn zo de woonontwikkeling voor. Zo hoort het in een moderne stad."

De lichtgroene lijn bovenaan is de nog aan te leggen Noorderlijn, van het Operaplein tot de Luchtbal. Op het Eilandje zie je een noordelijke vertakking tot aan het nieuwe Havenhuis.
De Lijn De lichtgroene lijn bovenaan is de nog aan te leggen Noorderlijn, van het Operaplein tot de Luchtbal. Op het Eilandje zie je een noordelijke vertakking tot aan het nieuwe Havenhuis.

Niet door de strot

Op de tramverlengingen naar Wilrijk en Kontich moeten we tot iets na 2020 wachten. "Maar we werken al aan het studiebestek. De leidraad is: we rammen de tram niet door de strot van een district of een gemeente. In Ekeren en Brasschaat deden we dat ook niet."


Wat ons bij de gebruiker van tram en bus brengt. Meeuws: "Vlotheid, comfort en informatie zijn de sleutelwoorden. De reiziger verdient dat. Er kwam veel kritiek op de afschaffing van het gratis abonnement voor 65-plussers en op de hogere tarieven. De Lijn had vergeleken met de Brusselse en Waalse vervoersmaatschappijen echter historisch lage tarieven."


"Ik vind het normaal dat je voor een goede service betaalt. Een groot werkpunt is de slechte doorstroming van onze trams. Normaal zou je gemiddeld 20 tot 30 kilometer per uur moeten halen. Helaas: twee op drie trams zitten zelfs onder 15 kilometer per uur. Samen met de stad hebben we nu het ei van Columbus gevonden: op 19 kruispunten verkorten we de verkeerslichtencyclus van rood en groen. Nu bedraagt die 2 minuten. Daar knippen we in de loop van 2015 zeker een halve minuut van af. Dat scheelt, hoor. Als een tram dan het groen afpakt van auto's, zullen die veel minder lang moeten wachten."


"Hoe belangrijk doorstroming wel is, merk je elke dag op de Turnhoutsebaan, tussen Harmonie en Berchem, of op lijn 24 van Hoboken tot Silsburg (Deurne, red.). Die tram haalt op een stuk Sint-Bernardsesteenweg nog 20 per uur, maar op heel de verbinding gemiddeld 12. Dat kán niet meer. Maak er maar mijn attest van bekwaamheid van in 2018: als de trams dan niet een stuk sneller rijden, heb ik gefaald."

Het 'nieuwe' premetrostation Zegel onder de Turnhoutsebaan, ter hoogte van de Zegelstraat.
Klaas De Scheirder Het 'nieuwe' premetrostation Zegel onder de Turnhoutsebaan, ter hoogte van de Zegelstraat.

Overvolle voertuigen

Genoteerd. Misschien helpen de nieuwe, langere Flexity-trams wel. Meeuws: "Het topmodel is 43 meter lang, goed voor 250 reizigers. Zo krijgt Antwerpen er vanaf april 10. We zetten ze eerst in op lijn 15 naar Boechout. Daarnaast hebben we ook 28 Flexity's van 30 meter aangekocht. Met die nieuwe trams win je 40 procent capaciteit. Levensbelangrijk in de spitsuren, als onze trams en bussen vol zitten. We moeten ook slim omspringen met ons ouder materieel: we kunnen de PCC-trams - zo zijn er nog 155 - koppelen én onze Hermelijn-trams."


Intussen lijken de QR-codes, waarmee je op je smartphone kunt zien wanneer de volgende bus of tram aan je halte is, een geslaagd initiatief. "We halen al ruim 40.000 opzoekingen per maand in de provincie", zegt Meeuws. "De volgende stap is dat we het nationaal uitrollen."


En dan vertrekt Tom Meeuws naar een volgende afspraak. Met de fiets, niet met tram of bus. "Ik woon in de Seefhoek. Ideaal dus om naar het werk te fietsen. Winter en zomer."