Wetenschappers achterhalen hoe een ouijabord echt werkt

iStock
Er zijn maar weinig spellen die zo tot de verbeelding werken als het ouijabord. Niemand geeft toe dat ze tegen het plankje duwen, maar toch beweegt het van de ene letter naar de andere. Zijn er dan wél geesten aan het werk? Wetenschappers hebben een duidelijk, maar teleurstellend antwoord: neen. 

Van horrorfilms tot een avondje bibberen met vrienden: het ouijabord is de meest bekende manier om een babbeltje te slaan met geesten. Op het bord staan de woorden ja, neen, vaarwel en alle letters en cijfers. En de wereld is zowat in drie kampen verdeeld: de mensen die het maar flauwekul vinden, de mensen die beweren dat ze er niet in geloven (maar dat stiekem wel doen) en de échte believers. Maar wie van hen heeft nu gelijk? Werkt het echt? 

Voor je té veel hoop koestert en bijna uiteenbarst van de spanning: neen, de kans is groot dat er geen spoken aan te pas komen. Dat beweren althans onderzoekers uit Denemarken en Duitsland. In de naam van de wetenschap hebben ze enkele ouija-enthousiastelingen opgetrommeld en hen geesten laten oproepen met het bord. Ondertussen werden de oogbewegingen van de spelers ook gemonitord.

In eerste instantie hebben de mensen moeite met voorspellen waar het driehoekig plankje naartoe zal bewegen, maar na een tijdje worden ze hier (onbewust of niet) beter in. Met andere woorden: na verloop van tijd valt hun blik opeenvolgend op letters die samen woorden en zinnen vormen. De oogbewegingen zijn bovendien exact hetzelfde bij duo's als bij één iemand die het plankje bewust verschuift. 

Sense of agency

Alle mensen denken nochtans dat ze er voor niets tussen zitten. De enthousiastelingen geloven oprecht dat het plankje uit zichzelf beweegt en dat zij en hun spelkameraad niet valsspelen. Volgens de sceptici is er niets supernatuurlijk aan de hand en duwt de andere het plankje gewoon vooruit. Het zijn vooral de mensen met weinig sense of agency, oftewel het gevoel dat zijzelf en de omgeving controle hebben over de situatie, die geloven in de ouija-magie. 

"Het lijkt er dus op dat de bewegingen op het ouija-bord simpelweg een uiting zijn van ons brein, dat bepaalde structuren (of woorden) kan voorspellen", besluiten de onderzoekers. In het begin lijken de letters heel random, maar hoe langer er gespeeld wordt, hoe meer betekenisvolle woorden opduiken. Dit maakt het voor een duo spelers ook gemakkelijker om samen (onbewust!) de reacties van het ouijabord te vormen."




22 reacties

Je naam en voornaam verschijnen bij je reactie
Door het plaatsten van een reactie, ga je akkoord met de gedragsregels


  • Peter Buyck

    Met andere woorden... De ontwerper was zich bewust van het creepy effect van het onderbewuste/onbewuste handelen/denken. Nog meer beangstigend dat de sommige bewegingen synchroon zijn (jij en ik willen onbewust hetzelfde antwoord op de vraag).

  • paul van de velde

    Heeft er ooit één levend mens een "geest" gezien? Mogelijk misschien na inname van bepaalde stoffen die de geest vertroebelen zoals LSD of heroïne.

  • Fons De spons

    Maar één naïveling Anne. Donkere kamer met zwarte kaarsen, O MY GOD. Vraag bij je volgende sessie eens wanneer het gaat regenen, de gazon kan een spatje water gebruiken.

  • STEVE WINNEPENNINCKX

    Ik heb een digitaal bord op wifi !

  • Marc Spandel

    Uit ervaring weet ik dat dit een gevaarlijk spel is in handen van mensen die niet beseffen waar ze mee bezig zijn. Alles kan gebruikt worden om dergelijke 'onbegrijpelijke' effecten op te roepen. Zelf een gewoon potloodje kan twee mensen uit hun stoelen rechttrekken en naar de TV dwingen omdat het potloodje wil TV- kijken. Er bestaan dingen die de 'wetenschap' wil verklaren, maar tóch onverklaarbaar blijven.