Deze 3 lezers zetten zich vrijwillig in als luisterend oor: “Ik vertel meer aan mijn buddy dan aan mijn psychiater”

Getty Images
Wat als je dit jaar eens voor een goed voornemen ging dat écht een verschil maakt? Linda, John en Freya zetten zich vrijwillig in als buddy. Als luisterend oor veranderen ze levens ­– gewoon door er te zijn.

Freya (28) is buddy van Sofie (22) ze verloren allebei hun vader aan kanker: “Bij Freya hoef ik me niet te excuseren omdat ik over mijn papa praat”

Freya: “Ik had nog een herexamen af te werken voordat ik zou afstuderen, toen mijn vader kanker kreeg. Hij stierf een maand later. Ik was 22 en mijn ­wereld stond op zijn kop. Eerst heeft ­iedereen veel begrip voor je verdriet, maar na een tijd verwachten ze dat je eroverheen bent. Vrijwilligerswerk was mijn manier om mijn verdriet een plaats te geven. Eerst als buddy bij Kom op tegen Kanker, later bij Stichting tegen Kanker en nu bij Lost & Co.”

Sofie: “Freya’s verhaal lijkt enorm op het mijne. Mijn papa stierf zes maanden geleden aan kanker, in een maand tijd, in hetzelfde ziekenhuis als Freya’s vader. Toen ik haar verhaal las op de website van Lost & Co, moest ik haar gewoon zien. Ik had behoefte aan een ­gesprek met iemand die het echt ­begreep.”

Freya: “Zo’n eerste ontmoeting is altijd spannend. Je spreekt af met iemand die je niet kent en weet niet hoe de ander op je verhaal zal reageren. Daar hoort een portie gezonde zenuwen bij, maar het zijn telkens bijzondere ­momenten die niemand je nog ­afneemt. Je ontmoet mensen die je je hele leven lang bijblijven.”

Sofie: “Ik voelde meteen dat ik bij Freya geen filter hoefde op te zetten. ‘Het’ onderwerp kwam binnen de twee ­minuten ter sprake. We zijn niet meer gestopt met praten, ook over andere dingen. We bleken verrassend veel raakvlakken te hebben. Ik weet dat mijn vriendinnen er altijd voor me zijn, ik kan hen uitleggen hoe ik me voel. Maar dat stukje bevestiging dat wat ik voel normaal is, kan alleen iemand geven die hetzelfde meegemaakt heeft. Bij Freya hoef ik niet bang te zijn dat de sfeer omslaat of hoef ik me niet ­te verontschuldigen omdat ik over mijn papa praat … Het thema vormt geen ­obstakel en mag er ­gewoon zijn. Dat doet ontzettend deugd.”

Freya: “Voor veel mensen is de stap naar een psycholoog of lotgenotengroep te groot. Soms volstaat het om met iemand te praten die weet wat het is om iets of iemand te verliezen. Zelf heb ik een initiatief als Lost & Co echt gemist. We zijn geen ­professionele hulpver­leners, maar brengen mensen op een laagdrempelige ­manier samen. De ene heeft genoeg aan een gesprek, de ­andere wil blijven afspreken. Alles kan, niets moet. Sofie heeft mij uitgekozen, maar ons contact voelt als een wisselwerking. We praten over hetzelfde thema. Het doet mij ook deugd om over mijn vader te vertellen. In het ­dagelijks leven is daar na zes jaar weinig ruimte voor. Soms wordt hij letterlijk dood­gezwegen. Ik wil niet dat hij vergeten wordt. Lost & Co helpt hem levend te houden.”

Info: zoek je een luisterend oor of wil je er een bieden? co.be.

Ness (28) was dakloos en verslaafd ­en gooide zijn leven om, mee ­dankzij het ­luisterende oor van John (59): “Dankzij John studeer ik nu aan de universiteit”

Ness: “Na een ontslag, een relatiebreuk, drugs, schulden en nog meer drugs ­konden mijn vrienden en familie het niet meer aanzien. Ze haakten een voor een af. Uiteindelijk kwam ik op straat terecht. Op een bepaald moment ben je geen mens meer, maar een beest dat doet wat het moet om te overleven. In de zomer raakte ik nog aan geld of een warme slaapplek, maar in de winter werd alles donkerder. Na twee maanden in het ­opvangcentrum voor daklozen, met een kat als enige vriend, kwam ik in contact met de organisatie Armen­TeKort. Toen ik John leerde ­kennen, was ik in mijn hoofd bezig met een euthanasie­aanvraag.”

John: “Iedere mens is ­gigantisch waardevol. Zeven maanden geleden zat Ness op een dieptepunt. Dat hij nu staat waar hij staat, is ­on­voorstelbaar.”

Ness: “John inspireerde me. We delen onze ­interesse in de ­psyche van de mens. Dat zorgde ervoor dat ik me snel op mijn gemak voelde. We spraken af dat ik hem Antwerpen zou leren kennen. Hoe klein ook, die wekelijkse afspraakjes gaven me een doel en het gevoel dat ik iets te bieden had. In onze ­gesprekken leerde ik omgaan met mijn innerlijke criticus en mijn zelfvertrouwen begon te groeien. Mijn hele leven had ik op­lossingen buiten mezelf gezocht, in drugs en ­andere obsessies. ­Stilaan ontdekte ik dat ik de sleutel voor mijn emotionele problemen in eigen handen had. Bij ArmenTeKort werd ik ontvangen als een mens, door andere mensen. Het gevoel dat ik het waard was om gehoord te worden, heeft alles in beweging gezet.”

John: “Ness heeft me een wereld laten zien die ik nog niet kende. We zitten met onze neus boven op de armoede in onze maatschappij, maar zien ze niet. Ik ­bewonder zijn kracht om zijn keuzes ­consequent vol te houden. Na zeven jaar gebruik is hij meer dan tweehonderd dagen clean. Hij heeft het contact met zijn ouders ­hersteld en studeert psychologie. Je ­plannen verdedigen bij de VDAB, wetende wat je geschiedenis is en welke voor­oordelen er zijn, je moet het maar doen. Hij is ­zoveel sterker dan ik.”

Ness: “John is de meest altruïstische persoon die ik ken. Hij stelt geen ­verwachtingen, dwingt me niet in een richting, maar gelooft in me, wat het ­resultaat ook is. Precies dat maakt het verschil. Hulpverleners zijn vaak gericht op het vinden van oplossingen, John was er gewoon voor me. Hij geloofde in me. Hoe angstaanjagend de keuze voor verandering soms ook was, dankzij hem voelde het veilig. Onze band is voor het leven. Hij heeft mijn dromen weer aangewakkerd. Mijn eerste droom was om naar de universiteit te gaan, de andere om nooit meer terug te gaan naar de hel van ­vroeger. Als je het mij vraagt, ligt de ­realiteit daar heel dicht bij. Daar ben ik John erg dankbaar voor.”

John: “The pleasure was all mine. Als buddy probeer je te motiveren en te ­inspireren. Je raakt een leven aan. ­Sommigen pikken het op, anderen niet. Iemand ­helpen die geholpen wil worden, is het mooiste wat er is.”

Info: ArmenTeKort brengt kansrijke en kansarme mensen met elkaar in verbinding. Wil je een buddy worden of vinden? armentekort.be.

Linda (62) helpt Hilde (57), die bipolair is, uit het isolement: “Ik vertel meer aan Linda dan aan mijn psychiater”

Hilde: “Door mijn bipolaire stoornis moest ik mijn job als verpleegster ­opgeven. Zo viel ook mijn sociale leven stil. In lotgenotengroepen herkende ik mezelf in de verhalen van anderen, maar ik zocht meer. Ik wilde weer deel uitmaken van de échte ­wereld. Alleen durfde ik die stap niet te zetten. In die enorm eenzame periode hoorde ik over de buddywerking. Ik besloot het een kans te geven.”

Linda: “Twaalf jaar geleden ontmoetten we elkaar. Ik werkte halftijds als verpleegster en wilde mijn vrije tijd zinvoller ­invullen. Psychische problemen leken me altijd zo donker en zwaar. Het was een wereld die ik niet genoeg kende, maar die me wel interesseerde. Na een intake bij de buddywerking werd ik met Hilde ge­matcht. Het klikte meteen. Ze is van bij het begin heel transparant geweest over haar ziekte en wat die met haar doet. Van die openheid stond ik versteld.”

Hilde: “In een depressieve periode ­verandert mijn wereld totaal. Dan ­verlies ik alle realiteitszin, sluit ik ­mezelf op en denk ik dat iedereen tegen me is. Leven met mijn ziekte is niet makkelijk, maar ik heb gelukkig een schat van een buddy bij wie ik me ­begrepen voel. Ik durf haar meer te vertellen dan aan mijn psychiater en ­familie. Mijn zussen en broers zien me graag, maar bij problemen bel ik Linda.”

Linda: “De buddywerking is bedoeld om mensen weg te halen uit de therapeutische omgeving. Het biedt ook ons, de ­vrijwilligers, ondersteuning en ­vormingen om een beter inzicht te ­krijgen in psychische kwetsbaarheid, al is het nooit de ­bedoeling om te analyseren.”

Hilde: “Voelen dat je niet geobserveerd wordt, is zo belangrijk. Therapie volg ik genoeg. Bij Linda kan ik helemaal mezelf zijn, in alle facetten. Vriendinnen en familie slaan sneller in paniek of gaan op zoek naar oplossingen. Linda zal me niet zeggen wat ik moet doen. Voor haar heb ik geen ­geheimen. De buddywerking is mijn ­opstap naar de normale wereld ­geweest. Ik werk als vrijwilliger in een kringloopwinkel, doe boodschappen voor bejaarden en heb een vriend. Dankzij Hilde kan ik ­zeggen dat het goed met me gaat.”

Linda: “Al twaalf jaar lang zien we elkaar om de twee weken. We zijn meer dan buddy’s. Hilde is een vriendin, maar ­eentje die me niets hoeft terug te geven. Ik heb haar zien groeien van een fragiel ­iemand tot een erg evenwichtige, ­verstandige vrouw. Toch weet ik dat er vroeg of laat een moment van kortsluiting komt. Dat is eigen aan haar ziekte. De moed die zij dan elke dag ­opnieuw aan de dag legt om te leven en te overleven, daar heb ik immens veel ­bewondering voor. Hoe donker alles dan lijkt, ik weet dat er licht is aan het einde van de tunnel. Hilde heeft me enorm veel geleerd.” 

Info: wil je mensen met psychische kwetsbaarheid uit hun isolement helpen? Of ervaar je ­psychische moeilijkheden of ben je vaak ­eenzaam? buddywerking.be.

Nog meer buddyprojecten:

De buddywerking van Kom op tegen Kanker koppelt jongvolwassenen met kanker aan een buddy.
komoptegenkanker.be

Het Leuvense Buddyproject biedt kinderen en jongeren hulp van een ­naschoolse studiebegeleider. buddyleuven.be 

Iets soortgelijks heb je in Mechelen en Antwerpen: mechelen.be/buddy en kwadraatantwerpen.be

‘Een buddy bij de wieg’ zet studenten vroedkunde in als persoonlijke buddy voor kansarmen tijdens de zwangerschap en na de bevalling. arteveldehogeschool.be/eenbuddybijdebuik

Op a-buddy.be kunnen geadopteerden terecht bij iemand die weet wat het is om geadopteerd te zijn.

BUDDY brengt mensen met een ­handicap in contact met een buddy. kvgbuddy.be

Het Ventiel wil voor iedere persoon met jongdementie een buddy en wil hen het gevoel geven nog iets te ­kunnen ­betekenen. hetventiel.be