Exclusief voor abonnees

Zo verbeter je de luchtkwaliteit in je huis: "Dat planten lucht zuiveren, is een fabeltje”

Planten zijn positief voor je geluksgevoel, maar verwacht niet dat ze de lucht in je huis verversen.
getty Planten zijn positief voor je geluksgevoel, maar verwacht niet dat ze de lucht in je huis verversen.
Een goede luchtkwaliteit is belangrijk voor onze gezondheid. Toch is het in de meeste huizen niet bijster goed gesteld met de binnenlucht. Hoe komt dat, en wat kunnen we eraan doen? Sofie Vandenbroeck, medisch milieudeskundige bij het agentschap Zorg en Gezondheid, legt uit.

Sofie Vandenbroeck: “Binnen is de luchtkwaliteit meestal slechter dan buiten. Dat komt omdat een heel groot deel van de lucht binnen bepaald wordt door die van buiten. Daar komt dan nog de vervuiling bij die je zélf in huis genereert, zoals de vluchtige stoffen die niet alleen in je meubels en bouwmaterialen zitten, maar ook in schoonmaakproducten en luchtverfrissers.” 

Schadelijke stoffen in huis leiden tot irritatie van de ogen en luchtwegen, hoofdpijn, allergie en astma

Sofie Vandenbroeck

“Bovendien is de ventilatie in de meeste woningen niet optimaal. Om de lucht in je woning gezond te houden, is het belangrijk voortdurend te ventileren en aanvullend te verluchten. Het verschil tussen die twee? Ventileren is het voortdurend verversen van de lucht in huis. Verluchten is een raam of de buitendeur wijd openzetten gedurende korte tijd, zodat er frisse lucht binnen kan komen. Ververs je de lucht niet genoeg? Dan stapelen vocht en schadelijke stoffen zoals CO en verbrandingsproducten zich op en kan je gezondheidsproblemen krijgen. Zo kunnen de schadelijke stoffen in de binnenlucht leiden tot irritatie van de ogen en luchtwegen, hoofdpijn, allergie en astma. Sommige stoffen zijn zelfs kankerverwekkend, en een overdaad aan CO kan leiden tot coma en zelfs de dood.
Te veel vocht kan dan weer schimmelgroei veroorzaken, en ook schimmels kunnen gezondheidsproblemen in de hand werken.”

(Tekst gaat verder onder de foto)

Maak je huis wekelijks schoon. Stofzuig tapijten, dweil de vloer en zorg ervoor dat er nergens stofhaarden blijven liggen.
Shutterstock Maak je huis wekelijks schoon. Stofzuig tapijten, dweil de vloer en zorg ervoor dat er nergens stofhaarden blijven liggen.

Hoe jij de lucht in je huis zo schoon en gezond mogelijk kan houden? Wij geven tips per kamer!

In de woonkamer

Sofie Vandenbroeck: “Koop je nieuwe meubels? Overweeg dan om te kiezen voor tweedehandsexemplaren. Een nieuwe bank, tafel of stoel geeft heel veel vluchtige stoffen af. Vind je toch eerder je gading bij een meubelzaak? Besteed dan extra aandacht aan ventileren en verluchten. Dezelfde regel geldt als je een kamer (her)schildert. Verlucht de ruimte – zeker in het begin – voldoende door regelmatig de ramen wagenwijd open te zetten.”

“Een open haard is héél slecht voor de kwaliteit van je binnenlucht. De schouw voert slechts een deel van de verbrandingsgassen die vrijkomen af, de rest blijft in huis hangen. Gebruik je open haard dus bewust: zeker niet elke dag, en zet daarna altijd het raam open.”

“Let ook op met het gebruik van (geur)kaarsen en etherische oliën. Een kaars branden zorgt voor veel fijnstof. Bovendien bevatten geurkaarsen ook vluchtige stoffen die irriterend kunnen zijn voor je luchtwegen.”

In de keuken

“Bij het koken komt een hoge concentratie fijnstof vrij, zeker als je vlees bakt of een gerecht bereidt in de wok. Gebruik daarom je afzuigkap en laat ze na het koken nog een kwartiertje opstaan of zet het raam open.”

In de badkamer

“Zet na het douchen het raam in de badkamer een kwartier open. Hou de badkamerdeur gesloten, zodat het vocht niet naar andere ruimtes kan trekken. Zet je de badkamerdeur toch open? Dan zoekt het vocht de koudste plaats in je huis op, waar de muur vochtig wordt en je schimmel kan krijgen.”

Als je wil dat planten je binnenlucht zuiveren, moet je er volgens een ander onderzoek zo’n duizend plaatsen per kubieke meter. Dat is niet realistisch

Sofie Vandenbroeck

In je hele huis

“Maak je huis wekelijks schoon. Stofzuig tapijten, dweil de vloer en zorg ervoor dat er nergens stofhaarden blijven liggen. Let bij de aankoop van een nieuwe stofzuiger op de stofuitstootklasse, die je kan vinden bij de productspecificaties. Bij stofzuigers wordt een deel van wat je opzuigt namelijk terug de lucht in geblazen. A is de beste klasse. Voor personen met een allergie is het bovendien aan te raden een stofzuiger met hepafilter te kiezen.”

“Wat schoonmaakproducten betreft, geldt de regel: keep it simple. Je hoeft niet voor elke kamer een ander product in huis te halen. Een goede allesreiniger is méér dan voldoende. Let er wel op dat je niet te veel spuitbussen gebruikt. Met schoonmaakproducten in verstuivers ga je het product vernevelen, waardoor schadelijke deeltjes nog kleiner worden en je ze makkelijker inademt.”

“Rook nooit binnen. Rookdeeltjes die vrijkomen, zetten zich vast op het materiaal van je meubels, tapijt, gordijnen,... Die blijven heel lang in je huis hangen. Ook roken onder de afzuigkap is geen goed idee. Zo worden de schadelijke stofdeeltjes niet voldoende naar buiten afgevoerd, waardoor het grootste deel alsnog in huis blijft hangen. Buiten roken is dus de enige optie.”

(Tekst gaat verder onder de foto)

 Ververs je de lucht in huis niet genoeg? Dan stapelen vocht en schadelijke stoffen zoals CO en verbrandingsproducten zich op.
Shutterstock Ververs je de lucht in huis niet genoeg? Dan stapelen vocht en schadelijke stoffen zoals CO en verbrandingsproducten zich op.

Planten: toch niet zo luchtverversend

Sofie Vandenbroeck: “Dat planten de lucht in je huis zuiveren, is een fabeltje dat ontstaan is na een onderzoek van NASA in 1989. Ze deden een studie waarbij ze een plant in een afgesloten ruimte zetten, gas in die ruimte spoten en daarna de concentratie gas in de lucht controleerden. Na een tijdje bleek de concentratie gas gedaald. NASA concludeerde hieruit dat de plant de lucht had gezuiverd. Het probleem bij dat experiment is dat de ruimte niet geventileerd werd, zoals een reguliere woning. Bovendien werd de theorie niet verder getest. Als je wil dat planten je binnenlucht zuiveren, moet je er volgens een ander onderzoek zo’n duizend plaatsen per kubieke meter. Dat is niet realistisch. Pas op: planten zijn zéker positief voor je geluksgevoel en welbevinden, maar verwacht niet dat ze de lucht in je huis verversen.”

(Tekst gaat verder onder de foto)

Hotel YUST installeerde een innovatief ventilatiesysteem dat gezonde, natuurlijke lucht binnenbrengt.
RV Hotel YUST installeerde een innovatief ventilatiesysteem dat gezonde, natuurlijke lucht binnenbrengt.

Leuk om te weten:

‘Yust’, het hotel met de schoonste lucht van Europa

“Toen ik hoorde dat ik het nieuwe atypische flexible housing project YUST mocht uittesten, was ik razend enthousiast”, zegt redactrice Nele Annemans. “Zo biedt het hotel, dat in maart 2019 de deuren opende, niet alleen korte verblijven aan, maar kan je er ook voor een langere tijd vertoeven. YUST combineert namelijk privékamers, een hostel én lofts onder één dak. Maar dat is niet alles. Sinds oktober vorig jaar sloeg YUST als eerste hotel in Europa de handen in elkaar met het Belgische bedrijf TakeAir. Via een innovatief ventilatiesysteem zou er letterlijk gezonde, natuurlijke lucht naar binnen gebracht worden. Hoe dat precies in zijn werk gaat? Om de optimale luchtkwaliteit binnenshuis te creëren worden er voortdurend positieve organismen in de kamers en de gemeenschappelijke ruimtes geïnjecteerd. Je ziet of ruikt ze niet, maar je voelt ze wel; zeker als je zoals ondergetekende uit hartje Brussel komt.” 

“De luchtkwaliteit heeft een positieve invloed op je productiviteit én geluk en dat is ook meteen te merken: alleen maar stralende gezichten die ons passeren in het YUST-hotel. En zelfs al regent het pijpenstelen, ook mijn vriend en ik stappen er de volgende dag met een big smile buiten. Om te verzekeren dat het er écht zo schoon is en blijft, wordt de luchtkwaliteit van YUST vergeleken met die in Baden-Baden, een dorpje in het Zwarte Woud. Bonus: je geniet van deze gezonde lucht in een überhip doch erg huiselijk interieur. Ons zien ze er zeker en vast terug!”

(Tekst gaat verder onder de foto)

Je geniet van de positieve luchtkwaliteit in een überhippe en toch heel huiselijke hotelkamer.
RV Je geniet van de positieve luchtkwaliteit in een überhippe en toch heel huiselijke hotelkamer.

Ikea lanceert luchtzuiverende gordijnen

Ikea brengt dit jaar gordijnen op de markt die de lucht in je huis zouden zuiveren. Hun productontwikkelaars stelden samen met enkele Europese en Aziatische universiteiten een techniek op punt om de luchtkwaliteit binnen te verbeteren. Op de Gunrid-gordijnen van IKEA wordt een fotokatalysator aangebracht. Wanneer licht van binnen of van buiten op de gordijnen valt, ontstaat er een reactie die vergelijkbaar is met fotosynthese in de natuur. Bij belichting breekt de fotokatalysator de verontreinigende stoffen, zoals geuren en formaldehyde, af. Vorig jaar al lanceerde de Zweedse meubelgigant het project Better Air Now om luchtvervuiling aan te pakken. Een eerste project ging toen van start in India, waar Ikea stro van rijstplanten opkoopt en gebruikt als grondstof voor hun meubelen. Voordien staken de rijstboeren dat stro in brand.

Lees ook:

Van luchtzuiverende gordijnen tot meubels leasen: dit is hoe Ikea inzet op duurzamer leven (+)

Huishoudapparaten getest: “Steelstofzuiger van Dyson is goed, maar wie op z’n centen let, kiest beter voor Vax” (+)

Allesreinigers getest: dure producten maken niet beter schoon dan goedkope varianten (+)