Ziekenhuisbacterie C.diff komt uit Noord-Amerika

Thinkstock
Clostridium difficile (C.diff), een bacterie die tot de ziekenhuisbacteriën wordt gerekend, zou afkomstig zijn uit Noord-Amerika. Dat blijkt uit dna-onderzoek. Twee versies van de bacterie (FQR1 en FQR2) startten in buurlanden: één in de Verenigde Staten en één in Canada. Ze verspreidden zich respectievelijk over de VS, Zuid-Korea en Zwitserland. De Canadese variant raakte in Europa en Australië.

Een team wetenschappers beschrijft in Nature Genetics hoe ze te werk zijn gegaan. Er werden wereldwijde stalen van de bacterie bij ziekenhuispatiënten verzameld en geanalyseerd. "Via geavanceerde dna-sequencing konden we de evolutionaire geschiedenis van de epidemie en zijn verspreidingspatroon achterhalen", vertelt dr Miao He van het Wellcome Trust Sanger Institute in Cambridgeshire.

"We ontdekten dat de epidemie werd veroorzaakt door twee onafhankelijke versies van de bacterie, die weliswaar beide afkomstig zijn uit Noord-Europa. De bacterie heeft zich op korte tijd enorm snel verspreid over ziekenhuizen over de hele wereld."

Verspreiding
Hoe de sporen van de bacterie zijn verspreid, is nog koffiedik kijken. Internationaal vliegverkeer is een optie, maar niet noodzakelijk de enige verklaring. De bacterie is van de hardnekkige soort, waarbij sporen met gemak over duizenden kilometers kunnen reizen zonder aan kracht in te boeten.

De sporen worden verspreid via uitwerpselen en kunnen maandenlang overleven op verschillende soorten oppervlakken. Die aanraken met je handen, en vervolgens je neus of mond aanraken volstaat om besmet te raken. Voor gezonde mensen is de bacterie redelijk onschadelijk, maar verzwakte mensen (zoals ziekenhuispatiënten) kunnen  het zwaar te pakken krijgen.


In de vroege jaren 2000 veroorzaakte de bacterie heel wat slachtoffers. Ze kon gemakkelijk floreren in omgevingen met veel antibiotica. De belangrijkste symptomen zijn diarree, darmontstekingen, hoge koorts (40° of meer) en buikkrampen.

Omdat de bacterie resistent is tegen veel soorten bacterie is ze moeilijk uit te roeien: bij milde versies volstaat het soms om de antibioticakuur af te breken, in ander gevallen kan met wisselend succes beroep gedaan worden op twee soorten antibiotica. De verschillende bacterievarianten reageren verschillend op antibiotica: de ene is resistent voor wat werkt bij de andere, en omgekeerd.

De eerste uitbraak van C.diff FQR1werd teruggebracht tot Pittsburgh in 2001. In 2003 werd Montréal getroffen door de C.diff FQR2.