Willow Smith open over zelfverminking tijdens puberteit: “Voor veel jongeren is het leven complexer geworden”

Willow Smith.
EPA Willow Smith.
Actrice en zangeres Willow Smith (18) heeft sinds haar hit ‘Whip My Hair’ een aantal moeilijke jaren achter de rug. Dat blijkt uit een interview in People waarin ze spreekt over haar automutilatie als tiener. Wij legden ons oor te luisteren bij kinder- en jeugdpsychiater Leen Van Compernolle over het groeiende aantal kinderen met psychologische problemen en wat je als ouder kan doen om je kind ertegen te beschermen.

Het lijkt wel alsof kinderen dezer dagen steeds meer kampen met psychologische problemen. Toch is dat volgens Compernolle, die in 1983 aan de wieg van de Jeugdkliniek stond en nu verantwoordelijk is voor de eenheid Jeugdbehandeling in de Sint-Jozefskliniek in Pittem, niet met zekerheid te zeggen. “We weten niet zeker dat er nu meer kinderen psychologische problemen hebben. Wel is zo dat ouders sneller aan de alarmbel trekken en structurele hulp zoeken. Er is minder schroom rond psychische problemen dan 20, 30 jaar geleden. De drempel om naar de hulpverlening te stappen is ook lager geworden. Dat is positief. Aan de andere kant heb ik soms wel het gevoel dat we nu te veel met een vergrootglas op onze kinderen zitten. Dat er al van in de kleuterklas opvolging is, is goed. Maar er worden misschien te snel diagnoses gesteld en labels gekleefd.”

Compernolle ziet ook een verandering in de aard van de problemen van jongeren. “Voor veel jongeren is het leven complexer geworden. Er zijn heel wat maatschappelijke veranderingen, we leven in een destabiliserende wereld, de snelheid waarmee alles evolueert is amper bij te houden en de sociale media hebben een grote invloed. Maar wat opmerkelijk is, is het feit dat jongeren het vandaag vooral geen evidentie meer vinden dat hun ouders nog samen zijn. Tijdens de eerste week van hun verblijf in de jeugdkliniek maken ze een collage rond vier thema’s. Het eerste daarvan is hun gezin. We horen jongeren vaak expliciet zeggen: ‘Mijn ouders zijn nog samen.’ Voor veel jongeren zijn hun grond en veiligheid vandaag sterk in het gedrang gekomen door de veranderende gezinssituaties.”

Taboe

En hoewel er de laatste jaren al heel wat aandacht gaat naar psychologische problemen, blijft een opname in de psychiatrie vaak nog taboe volgens Compernolle, zeker bij ouders. “Mensen denken vaak: ‘Help, mijn kind zit in de psychiatrie. Dit is het einde.’ Maar dan is mijn antwoord: ‘Dit is niet het einde, dit is een nieuw begin’.”

In de psychiatrie krijgen jongeren immers de kans om hun problemen op te lossen en weer in contact te komen met zichzelf. “Er is een intensieve begeleiding door psychologen en psychiaters, tijdens de gezinsbegeleiding leren ouders en kinderen op een andere manier met elkaar praten en omgaan. Meestal zien we hun band daardoor aanzienlijk verbeteren. Vaak zien we ook dat jongeren hier pas voor het eerst zichzelf durven te zijn in een groep. Opeens krijgt de jongere het gevoel: ‘Ik tel mee, mag er zijn zoals ik ben en ben evenveel waard als een ander.’ Sommigen hebben dat gevoel nooit gehad of zijn het kwijtgespeeld. We leren de jongeren om met zichzelf en elkaar de dag door te komen op een positieve manier. Zodra we voelen dat ze weer klaar zijn om het leven buiten de muren van de kliniek op te nemen, bouwen we alles stapsgewijs op. Maar zolang de nood of behoefte er is, volgen we hen op en blijven we volop beschikbaar. Zowel voor hen als voor hun ouders.”

Grenzen stellen en waarderen

Tot slot geeft Compernolle nog enkele gouden tips voor ouders. “Het voornaamste voor een kind is erkend worden en zich gewaardeerd voelen. Als het kind weet dat het belangrijk is voor zijn ouders, dan is dat een sterke basis. Een kind dat het gevoel heeft niet te bestaan voor een of beide ouders kan daar zijn hele leven de gevolgen van dragen.”

Toch ziet Compernolle ook vaak dat ouders te weinig grenzen (durven te) stellen. “Ze denken dat ze hun kind alles moeten kunnen geven. Vroeger moesten ouders niet begrenzen, want er was minder om nee tegen te zeggen. Vandaag is voor veel jongeren alles wat binnen de onmiddellijke behoeftebevrediging ligt normaal geworden. Ze hoeven niet meer naar iets te verlangen of zich in te spannen om iets te realiseren. Dat trekt zich soms door in de studies, waarbij blijkt dat ze er bijvoorbeeld niet in slagen om een goeie studieplanning op te maken. Bovendien horen we steeds vaker jongeren zeggen dat shoppen hun hobby is. Maar shoppen is geen hobby. Er is niets sociaals of creatiefs aan. Terwijl er zoveel mogelijkheden voor leuke hobby’s zijn! Naast grenzen stellen, is het dus belangrijk dat ouders hun kinderen meer gaan sturen.”

Wie met vragen zit over zelfdoding, kan terecht bij de Zelfmoordlijn op het gratis nummer 1813 en op de site zelfmoord1813.be.




2 reacties

Alle reacties worden voor publicatie gelezen -en goed- of afgekeurd- door het moderatie-team van HLN. Elke reactie moet voldoen aan deze gedragsregels.
Je naam en voornaam verschijnen bij je reactie.


  • Ingrid De Kerpel

    De legerdienst terug invoeren tegen verveling en leegloperij, en aangezien er men zo vaak het woord discriminatie roept, zowel voor jongens als voor meisjes dan maar !

  • Lucas Vissers

    En zeker als je er niets moet voor doen !