Exclusief voor abonnees

Deze zoete alternatieven zijn (ietsje) beter dan suiker

Shutterstock
Suiker is lekker, maar niet erg gezond. Wat zijn de mogelijkheden als we graag op iets zoets kauwen zonder veel geraffineerde suiker te gebruiken?

Waarom loopt het water ons in de mond bij het zien van citroen-meringuetaartjes of bolletjes chocolade-ijs? Omdat we (bijna) allemaal suikerliefhebbers zijn. Dat heeft zijn oorsprong in de tijd dat we ons voedsel rechtstreeks uit de natuur aten. Een bittere smaak duidde vaak op iets giftigs, terwijl zoete vruchtjes eetbaar en voedzaam waren.

De laatste decennia zijn we echte suikeradepten geworden. Aan veel voorgeproduceerde producten is suiker toegevoegd; voor de houdbaarheid, maar ook voor de smaak. En: suiker werkt verslavend.

De bewuste of onbewuste inname van grote hoeveelheden suiker heeft vooral gevolgen voor onze lichamelijke gesteldheid, zegt Anne Marie Reuzenaar, orthomoleculair voedingsdeskundige en schrijver van verschillende kookboeken met recepten zonder suiker. “Steeds meer mensen hebben overgewicht en diabetes. Als we suiker zouden gebruiken zoals vroeger, namelijk alleen frisdrank en taart op zon- en feestdagen, dan zou er geen probleem zijn. Maar we krijgen nu vanaf zo’n jonge leeftijd suiker binnen dat onze smaakpapillen erop zijn ingesteld. De behoefte aan zoet is afgelopen vijftig jaar groter geworden. Dat houden we in stand door er steeds meer van te eten.”

Naast alle zichtbare suikers die we binnenkrijgen, bestaat er ook zoiets als verborgen suikers. Volgens Reuzenaar zitten ze bijna overal in. “In soepen en sauzen, in pizzadeeg en in brood. Er zijn bijna geen vleeswaren te krijgen zonder toegevoegde suikers. Ik heb onderzoek gedaan naar iemand die dacht gezond te eten. Bij haar ontbijt at ze muesli en amandelmelk, ze dronk thee en at van die tussendoorkoeken met granen. Als lunch nam ze een salade en ’s avonds at ze nasi. Daarmee kreeg ze 127 gram suiker binnen - bijna 32 suikerklontjes - terwijl de Wereldgezondheidsorganisatie adviseert om maximaal 50 gram suiker per dag te nuttigen.”

“Het probleem met suiker is dat we er niet snel genoeg van krijgen. Na een uitgebreide maaltijd kan er geen aardappel meer bij, maar er is altijd plek voor een dessertje.”

Door al die toetjes en chocolade schiet de bloedsuikerspiegel omhoog. Gevolg? Vermoeidheid na de lunch. Maar ook ouderdomsziektes als diabetes, dementie, hart- en vaatziekten en kanker hebben te maken met een regelmatig te hoge bloedsuikerspiegel. Wil je gezonder leven, dan betekent dat minderen met suikers. Of, als je graag af en toe een taart bakt: naar vervangers zoeken. Welke natuurlijke zoetmakers kun je in het keukenkastje zetten?

Liever niet

Geraffineerde suikers
Geraffineerde suiker is in de fabriek ontdaan van alle toegevoegde voedingsstoffen zoals vezels en vitamines en bevat geen elementen meer die je nodig hebt om de vertering en opname van suiker te bevorderen. De meest gangbare geraffineerde suikers zijn witte suiker, rietsuiker, basterdsuiker en poedersuiker.

Alternatieven

Kokosbloesemsuiker
Kokosbloesemsuiker is ongeraffineerd en wordt gemaakt van de kokospalm. Het heeft een karamelachtige smaak en één schepje suiker kun je vervangen voor één schepje kokosbloesemsuiker. Dit goedje bevat bepaalde elementen die helpen bij de vertering en opname van suiker, zoals antioxidant. Kokosbloesemsuiker is een snelle suiker, dus zorgt wel voor een snelle stijging van de bloedsuikerspiegel.

(lees verder onder de foto)

Kokosbloesemsuiker.
Shutterstock Kokosbloesemsuiker.

Stevia
Stevia is een zoetig goedje afkomstig van de steviaplant, die gewoon te koop is in het tuincentrum. Als je de gedroogde blaadjes fijnhakt, heb je een suikervervanger die de bloedsuikerspiegel niet doet stijgen en geen calorieën bevat. Dit geldt alleen voor de natuurlijke variant. Alle stevia die wit is, of aan bewerkte voeding en drank zoals cola is toegevoegd, mist deze voordelen.

Stevia heeft een bittere nasmaak die veel mensen niet lekker vinden, maar het is veel zoeter dan suiker waardoor je minder nodig hebt. Als je met stevia wilt bakken, kun je het combineren met kokosbloesemsuiker zodat je wat meer volume hebt in de taart.

(lees verder onder de foto)

De steviaplant.
Shutterstock De steviaplant.

Oerzoet
Oerzoet wordt gemaakt met het sap van suikerriet. De smaak is sterk en karamelachtig en blijf je lang proeven. Het is beter dan rietsuiker, want er zit magnesium en kalium in. Aan de andere kant is oerzoet een snelle suiker, waardoor het een sterk effect op de bloedsuikerspiegel heeft.

Honing
Honing is een natuurproduct en heeft enzymen en voedingstoffen in zich. Daarnaast heeft het een antibiotisch, ontstekingsremmend effect.
Honing is daardoor een beter alternatief dan suikerstroop of siroop, maar bestaat ook gewoon voor 80 procent uit suikers. Daardoor schiet de bloedsuikerspiegel omhoog.

Agave- en ahornsiroop
Agavesiroop is ongeraffineerd en heeft een beperkt effect op de bloedsuikerspiegel. Het heeft een hoge zoetkracht. Wel bevat deze siroop veel fructose, die door de lever verwerkt moet worden. De lever kan maar een bepaalde hoeveelheid fructose omzetten in energie. De rest wordt opgeslagen als vet en zorgt daarmee voor leververvetting.

Ahornsiroop komt van de Canadese esdoorn en bevat meer mineralen dan agave, maar ook sucrose dat je bloedspiegel sneller doet stijgen. Het best is 100 procent natuurlijke ahornsiroop, maar die kan flink prijzig zijn.

(lees verder onder de foto)

Ahornsiroop.
Shutterstock Ahornsiroop.

Amazake
Dit zoetproduct komt oorspronkelijk uit Japan en wordt gemaakt uit gefermenteerde rijst en graan. Hierdoor ontstaat een zoete crème met umami smaak, wel is een beetje zout toegevoegd. Amazake is minder zoet dan suiker en heeft vitamine B, veel voedingsvezels en calcium in zich.

Lees ook binnen HLN+:

Gezond ouder worden heb je zelf in de hand: “Je kan veroudering afremmen door de juiste voeding”

Waarom krijg je van de ene wijn hoofdpijn, en van de andere niet?

Topchef proeft en beoordeelt 10 verse pizza’s uit de supermarkt. Deze 3 benaderen ‘the real thing’




Reacties

Alle reacties zijn welkom zolang ze voldoen aan de do's en don'ts die je hier kan terugvinden: gedragsregels. Elke dag ontvangen wij duizenden reacties, het kan enkele uren duren voor jouw reactie wordt geplaatst. Wordt jouw reactie afgekeurd dan werd er geoordeeld dat deze onze gedragsregels schendt.