Exclusief voor abonnees

Bedwantsen duiken steeds meer op: als er eentje in je koffer glipt, heb je een groot probleem

Suzan Hijink
We reizen veel en ver, en nemen daarbij bedwantsen mee in koffers, kleren en zelfs laptops. Het is tijd dat we ons bewust worden van deze ongewenste logé. Hoe blijf je een plaag voor? En hoe kom je weer van ze af?

Muggen? De Marokkaanse eigenaar van de hostel kijkt me vragend aan. Met een hand weert hij de felle zon uit zijn ogen en met zijn andere onderzoekt hij mijn armen. Ze zitten vol kleine jeukende bultjes. Ik tel ze voor de grap. Het zijn er 120. "Ik heb hier nog nooit een mug gezien." Op dat moment pakt een reisgenoot haar telefoon erbij en vindt ons jeugdhostel op Tripadvisor. Foto’s van armen, ruggen, benen en handen met dezelfde rode bultjes verschijnen op haar beeldscherm. Dat ontdekt ze nu pas, en niet voordat we besloten hier te slapen. 'Bed bugs' staat in het onderschrift. Bedwantsen. Piepkleine beestjes, maar de nachtmerrie van zo’n beetje iedere reiziger.

In het hostel springt iedereen op en begint spontaan te krabben. "Niet te dicht bij Lotje komen, misschien zitten ze wel op haar", zegt iemand uit de groep. Alsof de bed bugs zichtbaar op mijn hoofd dansen, klaar voor een volgend slachtoffer. De hosteleigenaar heeft geen ander bed voor me en tegen de jeuk biedt hij aan me in te smeren met olijfolie. Ik voelde me al vies. "Nee, bedankt."

De geniepige indringer is in mijn rugzak mee naar huis gereisd

Bedwants

Dankzij lichtelijk obsessief googelen leer ik dat de bedwants een rood-bruin beestje is met een plat gestreept pantsertje. Ze leven het liefst in hotels, waar mensen slapen. Volwassen bedwantsen zijn ongeveer een halve centimeter groot, jonkies zijn twee millimeter en vrijwel doorzichtig. Ze leven van bloed. Mijn bloed.

De eerste tips: zet je tas op afstand van het bed en was thuis alle vakantiekleding op 60 graden. Veel kan ik nu helaas niet meer doen.

Eenmaal terug in Amsterdam herinneren de opengekrabde bultjes mij eraan om zorgvuldig gehoor te geven aan die laatste tip. Verbazingwekkend trouwens, hoeveel van mijn kleding een wasbeurt op 60 graden overleeft.

Een week later - ik heb geen jeuk meer en ben volop vakantie aan het vieren - zie ik een beestje op de muur van mijn studentenkamer. Ik druk het plat met mijn wijsvinger en bekijk het beestje. Een bedwants. De geniepige indringer moet in mijn rugzak zijn meegereisd naar Amsterdam om in mijn kamer een nieuw bestaan op te bouwen. Met de hele familie.

Dit was twee zomers geleden. Om het vervolg samen te vatten: bestrijdingsdienst gebeld, alle spullen mijn kamer uit, 400 euro betalen voor het verdelgen met gif, alle kleren, jassen en tassen in de wasmachine of de vriezer.

Wij doen nu 15 tot 25 bestrijdingen per week

Quarantaine

Mijn slaapkamer moest in quarantaine: alles wat erin ging, mocht er niet uit zonder wasbeurt. In de woonkamer lagen al mijn spullen, opgeborgen in vuilniszakken. Na de bestrijding was het nog niet meteen over. Het gif bleef acht weken werkzaam, omdat toen pas de laatste beestjes het loodje legden.

Tekst loopt door onder afbeelding

TR beeld

Al die tijd liepen ze nog zorgeloos over de muren. Ik moest in mijn bed blijven slapen om de laatste beestjes uit hun schuilplaatsen en in het bestrijdingsgif te lokken. Een nachtmerrie.

Mijn verhaal is niet uniek. Een groeiend aantal grote steden in Europa heeft in de laatste jaren last gekregen van bedwantsen. "Wij doen nu 15 tot 25 bestrijdingen per week", zegt Richard Piké van ongediertebestrijding Van der Velden in het Nederlandse Amstelveen. "En dat is alleen bij particulieren, dan rekenen we hotels en Airbnb’s niet eens mee."

Vijf jaar geleden was het aantal meldingen de helft minder, vertelt Piké. En de bestrijdingsdienst krijgt het nog ieder jaar drukker. Mensen reizen veel en ver en weten te weinig van de bedwantsen. Je neemt ze mee in koffers, kleren, zelfs laptops. In mijn geval hadden ze zich waarschijnlijk verstopt in een boek. Het is tijd dat we ons bewust worden van deze ongewenste logé.

Waar?

Bedwantsen leven niet alleen in vieze en/of goedkope hotels. Iedereen kan met de beestjes in aanraking komen, zegt arts-microbioloog Thecla Hekker. "Als je pech hebt zelfs in het openbaar vervoer." Ze zetten hun kamp op in de naden van matrassen en rond het bed: achter de plinten, in kieren, achter het behang en in stopcontacten. "Alles wat ongeveer zo dik is als een pinpas."

Al jaren schijnen bedwantsen op te rukken in grote steden. Maar hoeveel mensen daadwerkelijk last hebben van deze kriebelige carnivoren is niet duidelijk. Er is geen meldpunt en geen meldingsplicht, zegt het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu. De bedwants is namelijk niet gevaarlijk. Het is nooit aangetoond dat ze ziektes kunnen overbrengen.

Wat en hoe?

De beten van een bedwants zijn te herkennen aan een spoor van bultjes. Ze komen elke zes weken uit hun schuilplaats om een hapje te eten. Maar als het moet, kan de bedwants wel een jaar zonder. "Ze zijn kampioen overleven", zegt bioloog Albert Weijman. "Het zijn superdieren, als je het mij vraagt. We noemen het ongedierte, want we hebben er verschrikkelijk veel last van."

Herkennen, voorkomen of genezen

Controleer je hotelkamer op sporen van bedwantsen: tussen het matras en het onderlaken kunnen bloedvlekjes zitten. Dat wil trouwens ook zeggen dat het hotel de bedden niet heeft verschoond. Soms zijn er kleine zwarte puntjes zichtbaar, dat zijn uitwerpselen van bedwantsen, of dunne vliesjes - ze vervellen vijf keer. Kijk achter schilderijen en op andere mogelijke schuilplaatsen. Zie je eitjes, beestjes of sporen? Vraag een andere kamer.

Zet je bagage niet op of onder het bed. De beestjes zijn lichtschuw. Na nachtelijke escapades kruipen ze snel nieuwe schuilplaatsen in. Laat dat niet jouw koffer zijn. Zet je bagage op een gladde ondergrond, zoals een badkamervloer. Daar kan de bedwants niet lopen.

Ben je tijdens je vakantie gebeten door bedwantsen? Ga thuis voorzichtig om met je bagage. Er bestaat namelijk een kans dat er verstekelingen aan boord zijn. Laat geen vuile was slingeren. Pak alles voorzichtig uit (het liefst buiten) en was alle kleren op 60 graden of leg ze 48 uur in de vriezer. Daarvan gaan ook de eitjes van bedwantsen dood. Vergeet niet de boeken en souvenirs. Het is slim die ook te controleren en eventueel in te vriezen.

Let op: een rugzak een week in een afgesloten vuilniszak laten staan, voldoet niet. Geef de tas ook een hete wasbeurt of stop hem in de vriezer.

Ook zonder verre vakantiebestemmingen kun je bedwantsen in huis halen. Controleer tweedehands kleding, tapijten en meubels op beestjes en eitjes. Ze kunnen in de kieren zitten.Hebben de bedwantsen zich toch in je huis genesteld? Het kan helaas iedereen overkomen. Reageer snel en zorgvuldig. Bedwantsen gaan niet vanzelf weg. Wacht je langer, dan worden het er meer. Ga niet zelf aan de slag met gifbussen. Van verkeerde bestrijding wordt het ongedierte alleen maar resistent. Schakel professionele hulp in.

Dé tip van arts-microbioloog Thecla Hekker: blijf rustig. "Paniek leidt tot verkeerde bestrijding." Ze vindt het belangrijk om de bedwants eerst door een onafhankelijk centrum te laten bekijken, want soms gaat het gewoon om een zilvervisje. "Als het gif dan al gespoten is, ben je voor niks honderden euro’s kwijt." En wat doe je tegen de jeuk? "Geen olijfolie. Pepermuntolie, die verkoelt."




6 reacties

Alle reacties worden voor publicatie gelezen -en goed- of afgekeurd- door het moderatie-team van HLN. Elke reactie moet voldoen aan deze gedragsregels.
Je naam en voornaam verschijnen bij je reactie.


  • Lydia Appelmans

    Daarom ga ik dus niet op hotel. Net een huis gekocht in Spanje. Die zijn hier bijna allemaal volledig gemeubileerd. Eerste werk : matrassen buiten

  • aaron aerts

    Ik had een huurster die opeens kloeg van bedwantsen. Out of nowhere. Blijkbaar is dat niet zo zeldzaam als je zou denken. Verdelging is wel duur, maar anders blijf je ermee zitten.

  • Tina Colpaert

    Die beestjes zijn niet te zien met blote oog al eens in thailand en dominicaanse gehad enige wat helpt is ander matras vragen of plastic op leggen daar kunnen ze niet door!

  • Serge Surmont

    Jeetje toch, ik reís de hele wereld rond en ben nu al bijna een jaar in Afrika, maar controleren jullie je bed niet voor je erin stapt??? Straks vind je een schorpioen in je bed... Wat ga je dan zeggen bij een verwonderd... Ik wist het niet??? Nee jongen, blijf beter thuis.

  • Yentl Somers

    Heb ik is ne keer meegemaakt in Spanje , men hele lichaam onder de bollekes maar dat ferm jeuken Da heb ik dan toch gemist, viel best mee na 2 dagen is Da al weer verdwenen