Crisis leidde tot betere ouderschapsbescherming

Foto ter illustratie.
THINKSTOCK Foto ter illustratie.
Tegen de verwachtingen in heeft de wereldwijde economische crisis in een aantal landen een positieve impact gehad op gezinnen. Dat blijkt uit een nieuw rapport van de Internationale Arbeidsorganisatie (IAO) over ouderschap op de werkvloer. Het rapport stelt dat de crisis, die in 2008 uitbrak, niet alleen bezuinigingen met zich meebracht, maar ook positieve veranderingen zoals een meer gezinsvriendelijk beleid.

In het kader van besparingen verminderden sommige landen, zoals Estland en Litouwen, de duur van moederschaps- en vaderschapsverlof, of schroefden de uitkeringen (soms tijdelijk) terug. Andere landen, zoals Griekenland, Letland of Roemenië, verlaagden het minimumloon of zwakten het systeem van collectieve loononderhandelingen af als gevolg van nieuwe wetten die er kwamen onder de besparingen. Dat resulteerde in de uitholling van moederschapsuitkeringen.

In Kroatië, Italië en Portugal waren er meldingen van het gebruik van "blanco ontslagdocumenten", ongedateerde ontslagbrieven die werknemers verplicht moeten ondertekenen bij hun aanwerving en die vervolgens gebruikt worden om hen te ontslaan als ze zwanger worden of te maken krijgen met een langdurig ziek familielid of andere familiale verplichtingen. In Spanje werd de crisis aangehaald in gevallen van ontslag en/of intimidatie van aanstaande of kersverse moeders.

Vele landen verbeterden de ondersteuning aan gezinnen tijdens de crisis echter. Zo is er betere toegang tot opvang, zorg en onderwijs aan jonge kinderen, zijn er belastingkredieten voor gezinnen, en langere en meer uitgebreide systemen van zwangerschaps-en ouderschapsverlof met hogere uitkeringen in landen als Australië, Frankrijk, Duitsland, Noorwegen, Polen en Slowakije.

Het rapport ziet ook positieve ontwikkelingen op het vlak van systemen van vaderschaps- en ouderschapsverlof die bedoeld zijn om het aantal mannen dat er gebruik van maakt te verhogen. Australië introduceerde betaald vaderschapsverlof van 14 dagen in 2013. In Noorwegen is het vaderschapsquotum uitgebreid van 12 tot 14 weken sinds juli 2013. België komt niet specifiek aan bod in het rapport.