Exclusief voor abonnees

"Zwangere vrouwen: eet niet te veel soja"

MAXIMAAL 45 GRAM PER DAG, RAADT PROF AAN

shutterstock
"Een zwangere vrouw die een zoontje draagt en veel soja eet, kan problemen krijgen met de genitale ontwikkeling van het kind." Dat zegt de Belgische professor Frank Comhaire in de meest recente aflevering van 'Broodje gezond', een Nederlands consumentenprogramma. Daarmee is het debat rond soja weer geopend: "Het is geen heilig boontje. Maar 45 gram per dag lijkt een veilige limiet."

Debat, want de welles-nietesberichten rond soja zijn al bezig sinds begin 2000. Het product was toen naar een grote populariteit geklommen: wie geen melk wou drinken, dronk sojamelk, en onder invloed van het vegetarisme lagen tofoe en tempeh (gemaakt van soja) plots in elke supermarkt.

"De redenering was: het groeit in de natuur, het is een plant, het is bovendien goedkoop, dus het is gezond", legt endocrinoloog en professor emeritus Frank Comhaire uit. "Vandaag weten we meer. Namelijk dat er in soja zogeheten 'fyto-oestrogenen' zitten: plantaardige, vrouwelijke hormonen die ons natuurlijk evenwicht kunnen verstoren. Met name staat in de literatuur beschreven dat deze fyto-oestrogenen een rol kunnen spelen bij hypospadie, een aangeboren afwijking van jongetjes aan de plasbuis. Die plasbuis moet normaal eindigen middenin de eikel, maar bij hypospadie is dat bijvoorbeeld onderaan de eikel."

"In soja zitten vrouwelijke hormonen die ons natuurlijk evenwicht kunnen verstoren. Bij jongetjes kan dit leiden tot een afwijking aan de plasbuis”, zegt professor Comhaire.
rv "In soja zitten vrouwelijke hormonen die ons natuurlijk evenwicht kunnen verstoren. Bij jongetjes kan dit leiden tot een afwijking aan de plasbuis”, zegt professor Comhaire.

Comhaire doelt op artikels in o.a. het 'Tijdschrift voor Geneeskunde', van verschillende auteurs, waarin staat: "Meer en meer bestaat het vermoeden dat de hormonale pollutie van het milieu een belangrijke rol kan spelen in de toename van hypospadie. De normale ontwikkeling van het voortplantingssysteem bij de man wordt beïnvloed door het androgeen evenwicht. Bepaalde stoffen aangemaakt door planten en schimmels (fyto-oestrogenen) en chemische stoffen, gebruikt in industriële, huishoudelijke en farmaceutische toepassingen (xeno-oestrogenen), kunnen dit endocrien evenwicht verstoren." En dus besluit Comhaire: "Ik zou zwangere vrouwen grote hoeveelheid soja afraden, gewoon uit voorzichtigheid."

Geen heilig boontje

Hij legde dat allemaal uit in 'Broodje Gezond' een Nederlands consumentenprogramma dat in zijn laatste aflevering inging op de nadelen van soja, waaronder grote ontbossing in Brazilië. Ook Vlaanderen is dol op soja, en zijn vele afgeleiden als sojaroom, -yoghurt, -lecithine, -olie... Volgens cijfers van het Vlaams Parlement uit 2016 wordt jaarlijks 860.000 ton naar ons land gevoerd.

Comhaire staat bekend als een zeer koele minnaar van de sojaboon. Daarom gingen we ook eens te rade bij Theo Niewold, hoogleraar voeding en gezondheid aan de KULeuven. "Soja is inderdaad niet meer het heilig boontje waarvoor het eerst werd aanzien", aldus Niewold. "Wat we weten, is dat in China heel lang mensen 45 gram gefermenteerde soja per dag aten, en daar geen problemen bij leken te ondervinden. Maar bij dieren wordt soja in veel grotere hoeveelheden gegeven, en zien we een mogelijke invloed op de vruchtbaarheid. Waar bij de mens de limiet ligt, moet nog verder onderzocht, voorlopig hebben we alleen dat cijfer van 45 gram. Dat is dan nog gefermenteerd, waarbij de fyto-oestrogenen lager liggen."

Ter info: bij het zelf maken van sojamelk wordt per liter water 90 gram sojabonen aanbevolen. Dat wil zeggen dat je bij een halve liter aan 45 gram zou zitten.

"Bij normale consumptie zie ik zelf geen probleem", zegt diëtiste en voedingsingenieur Katia Van der Auwera. "Maar het is inderdaad goed om weten dat er voor soja alternatieven bestaan, het moét niet altijd de vervanger eerste keus zijn. Je hebt ook kokosroom, speltmelk, peulvruchten, noten... Afwisselen is de boodschap. Bovendien is het belangrijk dat we ook chemische hormoonverstoorders zo veel mogelijk verminderen: weekmakers in plastic, chemische stoffen in cosmetica... De overheid heeft daar een zekere verantwoordelijkheid in. Alle beetjes helpen."




8 reacties

Alle reacties zijn welkom zolang ze voldoen aan de do's en don'ts die je hier kan terugvinden: gedragsregels. Elke dag ontvangen wij duizenden reacties, het kan enkele uren duren voor jouw reactie wordt geplaatst. Wordt jouw reactie afgekeurd dan werd er geoordeeld dat deze onze gedragsregels schendt.


  • Sandra Peeters

    Beste Hans, het is al decenia geweten dat in soya plantaardig oestrogeen zit en dat is niet goed voor mannen. Bij volwassen mannen gaat de testosteron productie tijdelijk achteruit, bij foetussen is het zelfs onherstelbaar. Mannen die letterlijk vrouwelijker worden. Dus oa. ook minder vruchtbaar. Vermijd ook kraantjeswater, commerciële zepen, plastik in combinatie met eten, pesticiden... Gewoon geen melk drinken kan ook hé, eet ipv noten, vis.. boerenkool zit zelfs meer in dan in soja.

  • pierre Van den Wijngaert

    Voor soja verdwijnt het regenwoud,toch willen de groene betweters dat we het drinken!!

  • Anne Onsia

    Om nog maar te zwijgen van de milieubelasting die de soja-industrie veroorzaakt (gigantische hoeveelheden water nodig én het verre transport blaast onredelijk veel CO2 de lucht in).

  • Ferdinand Engelbeen

    Hans Schoen, van soja is al decennia bekend dat het stoffen bevat die het vrouwelijk hormoon oestrogeen nabootsen. Zuigelingen die intolerant zijn voor melk krijgen dikwijls sojamelk, maar dat staat gelijk met hen, in verhouding tot hun gewicht, het equivalent van de "pil" te geven. Dus toch even voorzichtig met soja...

  • YVES DE GROOTE

    Eet en drink gewoon zaken van eigen bodem; De boeren varen er wel bij, en gij ook!