Stembusgang wordt in het oosten van Oekraïne zwaar bemoeilijkt

Een Oekraïnse politieagent voor enkele stemhokjes in het de provincie Ivano-Frankivsk Oblast.
REUTERS Een Oekraïnse politieagent voor enkele stemhokjes in het de provincie Ivano-Frankivsk Oblast.
Vandaag mogen meer dan 35 miljoen Oekraïners naar de stembus om een nieuwe president te kiezen, na maanden van onrust sinds het aftreden van president Viktor Janoekovitsj in februari van dit jaar. Er zijn 21 kandidaten. Deze verkiezing wordt beschouwd als een cruciaal moment voor de toekomst van het land, maar nu al is duidelijk dat de stembusgang in het oosten van Oekraïne ernstig zal worden gehinderd. Daar wonen zo'n 6,5 miljoen mensen en zijn maar weinig stemlokalen opengegaan.

De Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa (OVSE) heeft waarnemers naar Oekraïne gestuurd om de verkiezingen te begeleiden, maar die zullen hoogstwaarschijnlijk niet naar het separatistische oosten van het land gaan. Daar heerst nog steeds chaos en anarchie. Mensenrechtenorganisatie Human Rights Watch (HRW) maakt vandaag melding van geweld door gewapende troepen. "Personeel van de kiescommissies worden geterroriseerd en de politie grijpt niet in", is de kritiek van HRW. In sommige gevallen spannen de ordediensten zelfs samen met de aanvallers.

HRW ondervroeg een tiental vertegenwoordigers en kandidaten in de regio Donetsk en Loehansk. Die klagen over bureau's die werden binnengevallen en apparatuur en papieren die werden vernield. Volgens een woordvoerder van Binnenlandse Zaken in Kiev zou ongeveer de helft van de stembureau's in de regio gesloten blijven. Goed een uur na de start van de stembusgang was stemmen mogelijk in 308 van de in totaal 2.430 stembureaus in Donetsk, aldus de door Kiev ingezette autoriteiten. Er is evenwel nog niet uit alle delen van de regio informatie voorhanden.De OVSE verwacht dat uiteindelijk zo'n 8 tot 10 procent van de bevolking niet zal kunnen gaan stemmen. Maar de Oekraïense regering wil de uitslag van de verkiezing toch erkennen.

Sinds de vlucht van Janoekovitsj wordt Oekraïne geleid door interimpresident Alexander Toertsjinov. Die is geen kandidaat. Favoriet is miljardair Pjotr Porosjenko. Die beloofde al bij een overwinning de pro-Europese koers van Kiev voort te zetten. Als geen van de kandidaten in de eerste ronde de absolute meerderheid haalt, is een tweede ronde nodig. Die zou dan op 15 juni plaatsvinden.

De stembureau's openen om 7 uur Belgische tijd en sluiten rond 19 uur. De eerste officiële resultaten worden rond 23 uur Belgische tijd verwacht. Het ministerie van Binnenlandse Zaken gaf gisteren nog mee dat het informaticasysteem niet werkt, waardoor er dus manueel moet geteld worden.