Eerste zoogdier uitgestorven door klimaatverandering

Wie volgt?

De Bramble Cay-mozaïekstaartrat.
Ian Bell / Queensland Department of Environment and Heritage Protection De Bramble Cay-mozaïekstaartrat.
Australische wetenschappers hebben de eerste zoogdiersoort ontdekt die is uitgestorven als gevolg van klimaatveranderingen veroorzaakt door de mens. Dat vertelt Luke Leung, wetenschapper aan de universiteit van Queensland aan de New York Times. Van de Bramble Cay-mozaïekstaartrat is namelijk geen spoor meer te vinden.

De rat kwam alleen voor op een eilandje in het Groot Barrièrerif ten noordoosten van Australië. De soort werd zo genoemd door het mozaïekpatroon op hun staart.

Volgens Leung heeft de rat het onderspit moeten delven door een stijgende zeespiegel en extreme weersomstandigheden. Hierdoor kromp het eiland steeds meer in het afgelopen decennium, waardoor de rat uiteindelijk geen woonruimte meer over had. Ook had het zoute zeewater de planten en plantgroei en begroeiing op het eiland dusdanig beschadigd dat de mozaïekstaartrat niets meer te eten had.

Andere diersoorten

De vraag is nu of er na de Bramble Cay-mozaïekstaartrat nog meer zoogdieren gevaar lopen door klimaatverandering. Martijn van de Pol, onderzoeker bij het Nederlands Instituut voor Ecologie, noemt drie manieren waarop klimaatverandering invloed heeft op de grootte van bepaalde dierpopulaties.

"Allereerst heeft het invloed op mogelijke leefgebieden van dieren. Als het ergens te warm of te koud wordt, dan moeten ze verhuizen. Als dit niet mogelijk is, staan ze voor een probleem. Ook heeft het een invloed op seizoenen, waardoor bijvoorbeeld de winterslaap van bepaalde dieren wordt verpest. Als laatste kan de lichaamsgrootte van dieren veranderen door een ander klimaat, wat ook nadelige gevolgen kan hebben."

IJsberen en olifanten

Dylan de Gruijl, woordvoerder van het Nederlandse Wereld Natuur Fonds, noemt vooral ijsberen en olifanten als voorbeelden van zoogdieren die door klimaatverandering worden bedreigd. "Door opwarming van de aarde verliest de ijsbeer snel zijn woon- en jachtgebied. Het ijs smelt onder ze weg."

"Olifanten zijn op hun beurt sterk afhankelijk van de regen. Ze volgen de buien naar drinkbronnen en gezonde planten die ze kunnen eten. Maar door klimaatverandering blijven de buien uit, waardoor de dieren niet op de goede plek terecht komen."

Klimaatverandering moet wel in de meeste gevallen gezien worden als een probleem dat bovenop een ander groot probleem komt. "Door het aanleggen van wegen, kappen van bomen en mijnbouw zijn de potentiële woongebieden van dieren al genoeg beperkt. Klimaatverandering maakt die gebieden alleen nog maar kleiner."

WWF US / Elisabeth Kruger

Hoop

Maar er is nog hoop voor de mozaïekstaartrat. Van de Pol wijst op de kans dat de rat nog leeft. "Er zijn genoeg voorbeelden aan te wijzen van diersoorten waarvan was verondersteld dat ze uitgestorven waren, maar die later alsnog terug werden gevonden. Sommige dieren zijn gewoon heel moeilijk te vinden."