Vaarwel 'diplospeak': Clinton geeft Trump pak voor de broek in vlijmscherpe speech

Photo News
"Gevaarlijk incoherent", "door zijn temperament ongeschikt om president te worden". Ja, wie Hillary Clinton stilaan begon te zien als een saai omaatje in de Amerikaanse verkiezingsrace zal zijn mening moeten herzien na haar recentste toespraak. Donald Trump werd er levend gevild. En opvallend: Clinton krijgt er van alle kanten lof voor.

Verbaal snoepgoed voor de Amerikaanse verkiezingswatchers, dat was de toespraak van de Democratische presidentskandidate Hillary Clinton in San Diego, Californië. De speech was aangekondigd als een belangrijk moment waarop Clinton haar buitenlands beleid uit de doeken zou doen. In de plaats daarvan werd het een snoeiharde tirade over de incompetentie van de Republikeinse kandidaat Donald Trump.

Clinton legde de vinger op Trumps 'aparte' stijl. "Zijn ideeën zijn niet gewoon 'anders'. Ze zijn gevaarlijk incoherent. Het zijn zelfs geen ideeën, maar wel een reeks van bizarre tirades, persoonlijke vetes en pure leugens." En nog: "Trump is niet gewoon 'onvoorbereid'. Hij is door zijn temperament ongeschikt om een functie te krijgen die kennis, stabiliteit en een immense verantwoordelijkheid vereist."

Het was een spijker waarop ze sarcatisch kon blijven hameren, telkens in andere bewoordingen. Zo zette ze hem weg als iemand die zijn buitenlands beleid baseert op een reeks 'smerige tweets', als iemand die een bizarre affiniteit heeft met autoritaire leiders als Russisch president Vladimir Poetin of de Noord-Koreaanse leider Kim Jong-Un. "We kunnen de veiligheid van onze kinderen en kleinkinderen niet in handen leggen van Donald Trump. We kunnen hem niet laten dobbelen met Amerika."

De nucleaire dreiging kon mooi dienen als argument. "Dit is niet iemand die ooit de nucleaire codes zou mogen hebben. Want het is niet zo moeilijk om je in beelden dat Donald Trump ons naar een oorlog leidt, gewoon omdat iemand op zijn erg lange tenen is gaan staan." Wat later klonk het krachtig: "Willen wij zijn vinger ergens in buurt van de knop?"

En ook over zijn visie op de VS had Clinton een sluwe aanval voorbereid. De zakenman werd weggezet als iemand die consequent pessimistisch is over Amerika, iemand die decennia lang beweerd heeft dat 'de wereld lacht met ons'. "Je kan je afvragen waarom iemand met zo weinig vertrouwen in Amerika president wil worden", rondde ze fijntjes af.

Bekijk hieronder de volledige speech. Tekst gaat verder onder de video.

Boost voor haar populariteit

Waarom Clinton plots voor de frontale aanval kiest? Tegenstanders argumenteren ietwat cynisch dat ze de aandacht probeert af te leiden van haar eigen zwakke plekken, gaande van het gebruik van een onveilige e-mailserver over de interventie in Libië toen zij minister van Buitenlandse Zaken was tot de scheefgelopen toenadering tot Rusland. In dat opzicht is ze zich aan het wapenen voor de fikse strijd die na de voorverkiezingen zal volgen en waarin ze zich tegen talloze torpedo's van Trump zal moeten verdedigen.

Toch zien ook die tegenstanders hoe raak deze speech was. De timing en toon waren precies goed, zo schrijven de meeste Amerikaanse politieke commentatoren. Haar eigen populariteit in Democratische race kan een duwtje in de rug gebruiken: de komende primary in Californië blijft een erg belangrijke waardemeter en in de peilingen sluipt Bernie Sanders almaar dichter. Wijzen naar de gemeenschappelijke vijand is een krachtige tactiek, zo analyseert The Washington Post. "Ik kan me inbeelden dat gelijk welke Democraat die de speech van Clinton zag haar tegen het einde aan meer gunstig gezind was", aldus commentator Chris Cillizza. Bovendien toonde ze duidelijk hoe goed ze eigenlijk is als ze zelf in de aanval kan gaan.

Photo News

En het werkt

Maar ook heel wat gevestigde Republikeinen zijn bezorgd. In een klap probeert ze hen met haar rake aanval in haar kamp te trekken. Want hoe kan je voor een kandidaat stemmen die aanschurkt tegen Poetin of beweert dat de NAVO overbodig is? "Het geweldige aan dit argument is dat je niet eens moet geloven dat Clinton een goede president zou zijn om erdoor overtuigd te raken. Clinton is niet erg geliefd, maar haar speech leverde een belangrijk argument dat je wel voor haar zou moeten stemmen, zelfs als je haar niet graag hebt", observeert Josh Barro van Business Insider.

Er zijn bovendien signalen dat haar zet precies de juiste was. Politiek columnist 'Lexington' van The Economist citeert een Republikeinse diplomaat in Washington DC: "Ik kan haar niet uitstaan, maar ik ga voor haar stemmen." Het is een vergelijkbaar statement als de libertarische humorist P.J. O'Rourke vorige maand maakte tijdens een radioshow van NPR. Hij liet daar weten dat hij op Clinton zou stemmen. "Het is het op een na slechtste ding dat kan gebeuren met dit land. Maar ze staat ver achter op de tweede plaats. Ik bedoel: ze heeft het mis op absoluut alle vlakken, maar ze heeft het mis binnen normale parameters." Ook hij gebruikte het nucleaire argument om Trump af te branden: "Die man kan gewoon geen president worden. Ze hebben zo'n knop, in een koffertje. Hij gaat die vinden." Al moet voor de volledigheid ook gezegd worden dat nog tijdens Clintons toespraak de Republikeinse 'Speaker of the House' Paul Ryan onverwachts liet weten dat zijn stem naar Trump gaat.

"Valse Hillary"

En Donald Trump zelf? Clinton suggereerde al subtiel tijdens haar eigen toespraak dat Trump zich nu op Twitter zou storten om haar te beledigen. Alsof ze wat aas uitgooide om hem uit zijn tent te lokken. En natuurlijk hapte hij toe, precies op de manier waarop ze had gezinspeeld. 'Valse Hillary' noemt hij haar daar, en in navolging van Ted Cruz, 'Liegende Hillary'. Clinton diende vervolgens de doodsteek toe: "Stel je voor dat het niet enkel zijn Twitteraccount is dat hij tot zijn beschikking heeft, maar Amerika's volledige arsenaal."

Op een toespraak in San Jose probeerde Trump hard terug te slaan. "Hillary Clinton moet de cel in", stelde hij, verwijzend naar het e-mailschandaal dat haar nog altijd blijft achtervolgen. Het feit dat ze mag deelnemen aan de presidentsrace noemde hij "een schande voor onze natie". Maar inhoudelijke tegenargumenten, als reactie op Clintons kritiek, nee, die kwamen er niet. Verder dan "nep", "zielig" en "triest om te zien" kwam hij niet.

Deze veldslag is duidelijk voor Clinton. Maar de kans is wel dat ze nu wel heel vroeg een open oorlog met een verbale pletwals heeft uitgelokt. Dat kan een troef zijn, maar ook een groot risico. Het is nog lang tot aan de presidentsverkiezingen. Zoals 'Lexington' concludeert: "Het land staat voor nog eens 22 weken van dit."