Uitstel voor brexit? Brits parlement aan zet in poging om chaotisch vertrek uit EU te vermijden

De afwijzing van het brexitakkoord was een politieke vernedering voor May. Desondanks houdt ze in grote mate vast aan haar deal.
AFP De afwijzing van het brexitakkoord was een politieke vernedering voor May. Desondanks houdt ze in grote mate vast aan haar deal.
Het Britse Lagerhuis verwacht na nieuwe debatten over de brexit vandaag te stemmen over voorstellen over hoe het nu verder moet, en vooral over hoe een no-dealbrexit kan worden voorkomen. De brexitdeal van premier Theresa May met de EU werd twee weken geleden door het Lagerhuis met overweldigende meerderheid weggestemd. Premier Theresa May kondigde aan dat ze zich achter een voorstel zal scharen dat haar terug naar Brussel stuurt voor nieuwe onderhandelingen.

Op 15 januari kantte een historische meerderheid in het House of Commons zich tegen het akkoord over de boedelscheiding. De dramatische stemming vergroot het risico dat de Britten op 29 maart zonder wederzijdse afspraken en zonder enige overgangsperiode uit de Europese Unie donderen.

De afwijzing van het akkoord was ook een politieke vernedering voor May, maar desondanks heeft de verzwakte premier sindsdien geen enkele substantiële koerswijziging aangekondigd. Ze houdt in grote lijnen vast aan haar deal. Ze heeft immers de hoop nog niet opgegeven dat het Lagerhuis zich alsnog achter het akkoord kan scharen, maar dan zou er volgens Downing Street 10 gesleuteld moeten kunnen worden aan de zogenaamde Ierse backstop. Een aantal parlementariërs wil daarom ingrijpen en heeft moties ingediend, onder meer om het initiatief naar zich toe te trekken.

Vangnet

Die backstop, een vangnet, moet garanderen dat de brexit niet leidt tot de herinvoering van grenscontroles tussen het Britse Noord-Ierland en de EU-lidstaat Ierland. Daarom zou het Verenigd Koninkrijk in een douane-unie met de Europese Unie blijven, en zou Noord-Ierland een deel van de regels van de Europese eenheidsmarkt moeten blijven volgen tot er een voor beide partijen aanvaardbaar alternatief is gevonden.

Die vangnetoplossing bleek op 15 januari onverteerbaar voor de harde brexiteers in de conservatieve partij van May, en voor de gedoogpartner van haar minderheidsregering, de unionistische Noord-Ierse DUP. Verscheidene amendementen uit die hoek, met het belangrijkste dat van Graham Brady, eisen dan ook dat de backstop wordt afgeschaft of aangepast. May schaarde zich gisteren achter Brady's voorstel, maar volgens Britse media veroorzaakt ze daarmee een scheuring in haar eigen partij tussen voor- en tegenstanders.

De Britse premier Theresa May in het Lagerhuis.
EPA De Britse premier Theresa May in het Lagerhuis.

Europese flexibiliteit?

Als één van die amendementen het haalt, dan heeft May in elk geval een nieuw argument in handen om de Europese onderhandelaars om toegevingen te verzoeken. Die herhalen tot vervelens toe dat er over het echtscheidingsakkoord niet meer onderhandeld kan worden, maar niettemin blijven minister van Financiën Philip Hammond en sommige andere conservatieven hopen dat de Europeanen tot enige flexibiliteit te bewegen zijn.

De druk zou in ieder geval opnieuw bij de Europeanen liggen indien May kan aanvoeren dat er een parlementaire meerderheid is om een echtscheidingsakkoord met een gewijzigde backstop goed te keuren. Ook de Europeanen willen immers een geordende brexit, en een ‘no deal’ zou precies tot gevolg hebben wat de Ieren en de rest van de Europese Unie met de backstop proberen te vermijden: grenscontroles. 

Uitstel?

Maar er liggen in het Lagerhuis nog andere opties op tafel. Een amendement van Yvette Cooper van oppositiepartij Labour en van Nick Boles van de Conservatieve Partij wordt de beste kansen toegedicht. Zij willen dat het parlement zich buigt over een wet die de regering zou dwingen om de datum van de brexit uit te stellen tot eind dit jaar indien May er niet in slaagt om de parlementsleden tegen 26 februari van het akkoord te overtuigen. Een grote meerderheid in het Lagerhuis wil absoluut geen chaotisch vertrek uit de EU.

De motie is, indien aangenomen, historisch, omdat het Lagerhuis zich al eeuwenlang geen regeringstaken heeft toegeëigend, maar hiermee op de stoel van de premier gaat zitten. 

Het is de flamboyante parlementsvoorzitter John Bercow die beslist welke amendementen vandaag effectief behandeld worden. Geen van die amendementen binden de regering rechtstreeks, maar May kan maar moeilijk doen alsof haar neus bloedt wanneer er plots een meerderheid door de ‘aye-lobby’ schuifelt. De insteek van Cooper kan de regering wel wettelijk binden, maar enkel als het Labour-parlementslid ook de wet kan doordrukken die zou voortvloeien uit de goedkeuring van haar amendement.

Het EU-lidmaatschap van het Verenigd Koninkrijk eindigt, zoals nu voorzien, over 59 dagen op 29 maart.

Het Britse parlement verwacht vandaag te stemmen over een motie van Yvette Cooper.
EPA Het Britse parlement verwacht vandaag te stemmen over een motie van Yvette Cooper.

Bekijk ook:

Overheid gaat Belgische bedrijven helpen zich voor te bereiden op brexit




20 reacties

Alle reacties worden voor publicatie gelezen -en goed- of afgekeurd- door het moderatie-team van HLN. Elke reactie moet voldoen aan deze gedragsregels.
Je naam en voornaam verschijnen bij je reactie.


  • serge vansteenkiste

    Ieder heeft hier zijn eigen mening maar je moet maar een dochter hebben die gehuwd is met een Engelsman daar werkend en 2 studerende kinderen hoe je zou voelen, ze zijn verstandig genoeg om te weten wat op hen afkomt.

  • Christine Laevers

    Uitstel misschien, maar eigenlijk zijn alle rapporten gemaakt. Het wordt een Brexit omdat een stap naar achter doen te verstrekkende gevolgen zal hebben op politiek vlak. Dan zal er niet alleen chaos zijn maar een flinke dosis anarchie.

  • Mark Wijgers

    Opnieuw uitstel tot december m.a.w. de Engelse beginnen er in november opnieuw over na te denken ... en May sleept zich voort zonder oplossing.

  • Paul Philippaerts

    De datum van de uitstap staat vast, die kan toch niet eenzijdig worden uitgesteld. Nog eens komen onderhandelen, zo kan je nog eeuwen doorgaan tot je gelijk krijgt. De staat gaat de ondernemers voorbereiden. Daar gaat volk naar komen kijken. Wie heeft daar kennis van zaken. Nog wat postjes bijmaken. Decrem kan misschien inspringen.

  • Jan Bouckaert

    ze denken dat ze nog altijd in het tijdperk leven dat de Queen over de helft van de wereld regeerde en dat gans Europa naar hun pijpen moeten dansen, jammer dat de brexit zo veel schade zal aanrichten aan onze economie, laat hen daarvoor het volle gelag betalen