Spaanse regering start overleg over opheffing autonomie Catalonië

Rajoy, hier tijdens de Europese top in Brussel.
photo_news Rajoy, hier tijdens de Europese top in Brussel.
De Spaanse regering is gestart met het overleg over maatregelen over het geheel of gedeeltelijk opheffen van de Catalaanse autonomie.Dat gebeurt via het intussen befaamde artikel 155 van de Spaanse grondwet.

Door dat artikel - dat nooit eerder is ingezet en dat door sommige media al omschreven wordt als een constitutionele "atoombom" - kan Madrid beslissen de macht van de regionale regering te ontnemen en het regionale parlement te ontbinden. De maatregelen die de regering vandaag bekendmaakt, moeten later nog worden goedgekeurd door de Senaat.

"Repressie"

Madrid had beslist om een bijkomende stap in die procedure te zetten nadat de Catalaanse minister-president Carles Puigdemont donderdag niet was ingegaan op de eis om de afscheidingsplannen van zijn regio formeel opzij te schuiven. Puigdemont had namelijk laten verstaan dat het Catalaanse parlement alsnog werk zou kunnen maken van een formele onafhankelijkheidsverklaring als het centrale gezag niet wil dialogeren en de "repressie niet stopzet". 

Op de buitengewone ministerraad van vandaag zal daarom bekeken worden met welke concrete maatregelen grondwetsartikel 155 wordt ingevuld. De regering doet dat in overleg met de oppositiepartijen PSOE (sociaaldemocraten) en Ciudadanos (liberalen). 

PSOE heeft al duidelijk gemaakt dat ze zich achter premier Mariano Rajoy schaart, maar dringt er wel op aan om de tussenkomst van de centrale regering "zo gelimiteerd mogelijk" te maken, zowel qua impact als qua duur. Spaanse media zeggen ook dat de sociaaldemocraten en de regering intussen al een akkoord hebben gevonden over de organisatie van verkiezingen in Catalonië in januari 2018.

Maar daarnaast circuleren nog andere maatregelen in de media. Zo wordt er ook gesproken over het aanduiden van 'loyale' agenten en ambtenaren in de commandoposten van de politie en in de lokale besturen. 

Maar wat er vandaag ook beslist wordt, de maatregelen zullen in elk geval nog niet onmiddellijk ingaan. Ze moeten eerst nog worden nog goedgekeurd door de Senaat. De goedkeuring zelf lijkt niet meer dan een formaliteit te zijn: de Partido Popular van Rajoy beschikt in de Senaat - in tegenstelling tot het Congres van Afgevaardigden - immers over een absolute meerderheid. De tussenkomst van de Senaat zorgt er wel voor dat er tijd wordt gekocht. Volgens waarnemers zal de Senaat ten vroegste eind volgende week, of zelfs pas begin november, stemmen over de maatregelen. Dat geeft de verschillende partijen extra tijd om tot een oplossing te komen.

Het is echter zeer de vraag of die tijd ook echt zal worden gebruikt om tot een consensus te komen. De voorbije weken werd het conflict door de hoofdrolspelers in Madrid en Barcelona alleen maar verder op de spits gedreven en er lijkt dan ook maar weinig bereidheid om duidelijke toegevingen te doen.

Meerderheid Catalanen ziet geen wettelijke basis voor afsplitsing van Spanje

Een meerderheid van de Catalanen vindt dat het omstreden referendum dat op 1 oktober in de regio georganiseerd werd, geen wettelijke basis vormt voor een afscheiding van Spanje. Dat blijkt vandaag uit een peiling van de Catalaanse krant El Periodico. Volgens de peiling vindt 55,6 procent van de Catalanen dat het regionale parlement niet over een mandaat beschikt om eenzijdig de onafhankelijkheid uit te roepen. Ook is 68,6 procent voorstander van nieuwe regionale verkiezingen. Ze hopen dat er op die manier een oplossing kan worden gevonden voor de 'stellingenoorlog' waarin Madrid en Catalonië verzeild zijn geraakt. Ruim twee op de drie Catalanen (68,3 procent) zijn wel voorstander van onderhandelingen over een grondwetshervorming, waarbij Catalonië meer autonomie krijgt toegewezen. Die optie krijgt daarmee de voorkeur op een volledige onafhankelijkheid.