Rodrigo Duterte wint presidentsverkiezing op de Filipijnen

Rodrigo Duterte.
epa Rodrigo Duterte.
De populistische kandidaat Rodrigo Duterte heeft vandaag de presidentsverkiezing op de Filipijnen gewonnen. Dat heeft de kiescommissie gemeld. Duterte heeft gezegd dat hij het mandaat "zal aanvaarden".

Na een schandalige verkiezingscampagne, waarin Duterte beloofde duizenden criminelen te executeren, telt de burgemeester van de zuidelijke grootstad Davao 5,84 miljoen stemmen voorsprong op zijn dichtste rivaal, terwijl nog maar 12 procent van de stembrieven moet geteld worden, aldus de PPCRV, het controleorgaan van de katholieke kerk, die door de regering werd aangesteld om toezicht te houden op de resultaten.

De bestraffer

Uit opiniepeilingen bleek dat Duterte gezien wordt als de kandidaat die een eind kan maken aan criminaliteit (met name drugshandel) en corruptie. Door mensenrechtenorganisaties wordt hij echter afgeschilderd als de grote man achter doodseskaders die meer dan duizend mensen om het leven brachten. Hoewel Duterte niet openlijk toegeeft dat hij daarin de hand heeft gehad, noemde hij het doden van criminelen 'legitiem'. De bevolking heeft hem de bijnaam De Bestraffer gegeven.

Duterte is een man die geen blad voor de mond neemt - reden waarom hij wordt vergeleken met de Amerikaanse presidentskandidaat Donald Trump. Vloekend en tierend voerde hij campagne, deed seksistische uitspraken en beledigde zelfs de paus ('hoerenzoon') in een land waar de bevolking voor tachtig procent uit rooms-katholieken bestaat.

Het doet geen afbreuk aan zijn populariteit, die volgens de meeste analisten is gebaseerd op frustratie onder de bevolking: over de enorme inkomensverschillen, de vervuilde hoofdstad Manilla, de bureaucratische rompslomp. Volgens zijn campagneleider kiest Duterte altijd voor 'de onderdrukten'. Jun Evasco: "De mensen verlangen naar een sterke man met een hart, niet iemand die geen empathie heeft voor de armen."

Zoon van dictator

In oktober vorig jaar hadden maar liefst 130 mensen zich als kandidaat laten registreren voor de opvolging van Aquino. De kiesraad heeft daaruit de meest serieuze kanshebbers gekozen. Naast een president wordt ook de vicepresident, driehonderd volksvertegenwoordigers en zo'n 18.000 lokale overheidsfunctionarissen gekozen.

Ferdinand 'Bongbong' Marcos jr., zoon van ex-dictator Ferdinand Marcos, gooit hoge ogen als kandidaat-vicepresident. Twintig jaar was Ferdinand Marcos aan de macht, met aan zijn zijde de flamboyante first lady Imelda, die wereldwijd opzien baarde met haar reusachtige schoenencollectie. Had Marcos sr. na een volksopstand niet het veld moeten ruimen, dan zou hij de Filipijnen net zo welvarend hebben gemaakt als Singapore, betoogt zijn zoon, de kandidaat-vicepresident.

'Bongbong' neemt het bij de verdediging van zijn vader niet zo nauw met de feiten. Een groep Filipijnse wetenschappers pareerde de persoonsverheerlijking met feiten en cijfers over toenemende armoede, dalende economische groei en een torenhoge buitenlandse schuld in de periode dat Marcos sr. regeerde. En dan was er de repressie: "Duizenden mensen werden zonder aanhoudingsbevel en enige vorm van proces vastgezet, om maar niet te spreken over de talloze moorden en verdwijningen."

Ferdinand 'Bongbong' Marcos jr., zoon van dictator Ferdinand Marcos, brengt zijn stem uit.
afp Ferdinand 'Bongbong' Marcos jr., zoon van dictator Ferdinand Marcos, brengt zijn stem uit.