Omwonenden en milieuactivisten klagen Erdogans "megalomane kanaal" aan: 150 meter breed, 45 kilometer lang

De Turkse president Recep Tayyip Erdogan met zijn echtgenote.
AFP De Turkse president Recep Tayyip Erdogan met zijn echtgenote.
Nog dit jaar moet de bouw beginnen van wat de Turkse president Recep Tayyip Erdogan ooit zelf zijn "megalomane project" noemde: een 150 meter breed en 45 kilometer lang kanaal dwars door de ecologisch waardevolle achtertuin van Istanboel. De nieuwe verbinding tussen de Zwarte Zee en de Zee van Marmara moet de drukke Bosporus verlichten, claimt de Turkse regering. Maar omwonenden en milieuactivisten vrezen vooral de negatieve impact op de omgeving.

"Er is het Suez-kanaal, er is het Panama-kanaal, en als God het wil is er binnenkort ook het Istanboel-kanaal", zei toen nog premier Erdogan bij de eerste voorstelling van het project in 2011. Jarenlang wordt het plan al bestudeerd en becijferd, dit jaar moet er eindelijk met de bouw gestart worden, zo maakt de Turkse regering zich sterk.

Maar nu het project steeds concreter wordt, neemt ook het protest toe. Het nieuwe kanaal zal de regio rond Istanboel dan ook ingrijpend veranderen. De stad is nu al door de Bosporus, de natuurlijke zee-engte tussen de Zwarte Zee en de Zee van Marmara, verdeeld in een oostelijk en westelijk deel. Met het nieuwe kanaal, dat tegen 2023 ten westen van de stad, naast het Europese deel van Istanboel komt te liggen, wordt dat deel een eiland. 

Prestigeproject

Bedoeling is volgens de Turkse regering de Bosporus te verlichten: met 43.000 schepen die er vorig jaar passeerden, is die 30 kilometer lange verbinding de drukste zeeroute ter wereld. De trafiek van schepen is er bijvoorbeeld drie keer zo groot als op het Suez-kanaal, en schepen moeten soms dagenlang geduld hebben om er door te varen. Doordat de schepen moeilijke manoeuvres moeten uitvoeren op het bochtige parcours, is er enkel eenrichtingsverkeer mogelijk.

Toch vragen critici zich af of het nieuwe kanaal echt nodig is. De trafiek op de Bosporus mag dan immens zijn, ze nam op tien jaar tijd wel met een kwart af. Is Erdogans plan, dat hij zelf "megalomaan" noemde, dan niet meer dan een prestigeproject met een immense impact op natuur en mens?

"Catastrofe voor milieu en mens"

Want dat is waar bewoners en milieuactivisten zich zorgen om maken. Het nieuwe kanaal, met een kostprijs van een kleine 15 miljard euro, snijdt niet alleen dwars door een 8.500 jaar oude archeologische site, ook een twintigtal dorpen, een ecologisch waardevolle lagune en talloze landbouwgronden zullen getroffen worden. 

Zelfs de nationale ingenieurs- en architectenvereniging TMMOB is tegen het plan. In de regio wonen meer dan 350.000 mensen, en het kanaal zal niet alleen een milieuramp zijn, maar ook een catastrofe voor de bevolking, klinkt het. Twee bassins, die samen goed zijn voor een derde van de watervoorziening voor Istanboel, zullen vernietigd worden. Het zuurstofgehalte van de Zwarte Zee zal stijgen, met een impact op de dieren in het gebied.

Een impressie van hoe het nieuwe kanaal er uit zou moeten zien.
EPA Een impressie van hoe het nieuwe kanaal er uit zou moeten zien.

"Regering geeft ons een aalmoes"

De Spaanse krant El Pais sprak met een aantal landbouwers die waarschijnlijk hun graslanden zullen moeten afstaan waar nu nog duizenden buffels grazen. "Als Erdogan hier zijn kanaal bouwt, is alles voorbij. De regering geeft ons een aalmoes, en wij zullen moeten gaan." Een andere boer, die gewassen verbouwt, klaagt nu al steen en been over de vele bouwwerken in de buurt. "Onze vruchten groeien niet meer. Wanneer ik geen graan meer kan verbouwen, waarmee gaan ze dan hun brood bakken in Istanboel?"

Protest haalt voorlopig niets uit. Persbureau Reuters ging naar een bewonersvergadering in een van de getroffen dorpen en zag hoe bezorgde burgers de zaal niet binnen konden omdat die al volzet was. Ze werden tegengehouden door agenten van de oproerpolitie, compleet in gevechtsuitrusting en tot de tanden gewapend.

Binnen zaten arbeiders van de nabijgelegen luchthaven in aanbouw, die met bussen door de overheid waren aangevoerd. Zij toonden zich vooral tevreden dat er na de bouw van de luchthaven, die in oktober klaar moet zijn, nog jarenlang een garantie op werk was. De bewoners moesten ondertussen buiten blijven met hun kritische vragen. "Niet zij, maar de eigenaars van deze gronden moeten binnen zitten", zei Oktay Teke, burgemeester van het dorp Sazlibosna. "Als er land wordt onteigend, zal het ons land zijn. Wij zullen onze huizen kwijt geraken."

"Of ze het nu willen of niet, we zullen het Istanboel-kanaal bouwen", verklaarde Erdogan enkele maanden geleden al.

In de buurt wordt al enkele jaren gebouwd aan de nieuwe luchthaven van Istanboel, een al even megalomaan project met maar liefst zes start- en landingsbanen.
EPA In de buurt wordt al enkele jaren gebouwd aan de nieuwe luchthaven van Istanboel, een al even megalomaan project met maar liefst zes start- en landingsbanen.



29 reacties

Je naam en voornaam verschijnen bij je reactie
Door het plaatsten van een reactie, ga je akkoord met de gedragsregels


  • saban ulker

    TMMOB is vereniging van opositie voor alles. wil je iets doen, staan ze daar half beschonken ' wij zijn tegen' zonder enig overtuigende argumenten. Doe je niets ze staan er weer als opositie en ze weten niet waarom ze daar staan.

  • sipahi mustafa

    Ah , waarom hebben we hier geen leider als erdogan ! Zeg dat keer gewoon

  • sipahi mustafa

    Spanjaarden hebben aandelen op het panamakanaal , daarom protesteren ze Zoals duitsland en holland tegen het grootste luchthaven van europa zijn Frankfurt en schiphol bye bye

  • hasso Naciye

    Ik ruik hier weeral jaloersi van de meeste mensen. Die vent doet toch iets voor zijn land wa moeit zich europaenan daar mee ? Zijn dat zaken van Europa ? wij hebben hier genoeg problemen in België . Los eerst dit op

  • Jef Heffens

    Hij heeft in de laatste jaren zoveel megalomane project opgezet dat er in het volgende jaar een serieus deficit dreigt. Dat zou zijn herverkiezing kunnen bemoeilijken en daarom heeft hij vervroegde verkiezingen uitgeroepen.