Mysterieuze cirkels op oudste meer ter wereld stellen wetenschappers voor raadsel

NASA
Elk jaar in maart verschijnen ze op het ijs van het Baikalmeer, het oudste en diepste meer ter wereld: grote cirkels van vijf tot zeven kilometer doorsnee. De wildste theorieën doen de ronde over wat de oorzaak zou zijn: buitenaardse wezens? Activiteiten van sjamaans? De wetenschap staat nog altijd voor een raadsel.

De cirkels werden voor het eerst door wetenschappers opgemerkt in 2009. Vanuit het internationaal ruimtestation ISS op 350 kilometer hoogte maakte de Amerikaanse astronaut Mike Barratt beelden van Siberië, en ook van het Baikalmeer. Toen hij de beelden doorstuurde naar de aarde, ontdekten zijn collega's iets bizars: een grote, donkere, bijna perfecte cirkel op het ijs, waarmee het meer was bedekt.

Vulkaan
Wetenschappers ontdekten vervolgens dat het ijs op de plaats van de ring minder dik was dan elders en vermoedden dat er een soort thermische reactie onder het wateroppervlak plaatsvond. Het enige probleem met die theorie: wat kon zo'n reactie veroorzaken? Een vulkaan onder het wateroppervlak? Die bleek er niet te zijn.

photo_news
NASA

Vervolgens werd de these gelanceerd dat het om methaangas zou gaan van afgestorven planten en dieren op de bodem, maar dat bleek onwaarschijnlijk omdat dat een gigantische hoeveelheid sediment nodig zou zijn om de 1,20 meter dikke ijslaag op het 25 miljoen jaar oude meer te doen smelten.

Hogedrukgebieden
Dit jaar kwam de Russische Academie van de Wetenschappen met een nieuwe theorie op de proppen, ondersteund door wiskundigen, fysici en wetenschappers die zich met de studie van binnenwateren bezig houden. Volgens hen zouden de cirkels ontstaan door een soort van cirkelvormige hogedrukgebieden onder water, een beetje zoals de hogedrukgebieden met warme lucht die we kennen van onze weerberichten. "Het is mogelijk dat dit de cirkels veroorzaakt op het ijs", klinkt het. Maar dat moet verder onderzoek nog aantonen.

Deze achtereenvolgende beelden tonen hoe een cirkel op het ijs ontstaat.
NASA Deze achtereenvolgende beelden tonen hoe een cirkel op het ijs ontstaat.