Meer dan vier maanden na de verkiezingen: Duitse partijen bereiken regeerakkoord, belangrijke ministerposten voor sociaaldemocraten

Getty Images
De Duitse partijen CDU, CSU en SPD hebben een akkoord over een nieuwe regeringscoalitie gevonden. Belangrijke posten zijn daarbij weggelegd voor de sociaaldemocraten die zo hopen hun leden de komende weken te kunnen overtuigen zich achter het akkoord te scharen. De toppost van Financiën verschuift van de CDU naar de SPD, waar de burgemeester van Hamburg Olaf Scholz de nieuwe sterke man wordt.

Volgens Bild zouden de christendemocraten het ministerie van Binnenlandse Zaken, Economie, Onderwijs en Defensie krijgen. Peter Altmaier, de kabinetschef van bondskanselier Angela Merkel, zal het ministerie van Economie leiden, dat sinds 2013 in handen was van de SPD. Ursula von der Leyen blijft dan weer aan als minister van Defensie.

Horst Seehofer, voorzitter van de Beierse christendemocraten van CSU, zal een nieuw en uitgebreid ministerie van Binnenlandse Zaken leiden, met onder zijn verantwoordelijkheid thema's als migratie, vluchtelingen en binnenlandse veiligheid. Seehofer staat er om gekend dat hij een strenge positie inneemt inzake immigratie. Zo uitte hij verschillende keren kritiek op Merkels boodschap 'Wir schaffen das'. Voor Thomas de Maizière, in de ontslagnemende regering nog minister van Binnenlandse Zaken, zal geen plaats meer zijn.

De CSU zal ook de ministeries voor Verkeer, Digitale Zaken en Ontwikkelingssamenwerking in handen krijgen.

Merkel samen met CSU-leider Horst Seehofer (l.), die minister van Binnenlandse Zaken zou worden en Martin Schulz van SPD, die op Buitenlandse Zaken zou komen.
AFP Merkel samen met CSU-leider Horst Seehofer (l.), die minister van Binnenlandse Zaken zou worden en Martin Schulz van SPD, die op Buitenlandse Zaken zou komen.

Schulz toch minister van Buitenlandse Zaken

De sociaaldemocraten zouden de belangrijkste posten krijgen, waaronder Buitenlandse Zaken en Werk en Sociale Zaken, bevoegdheden uit de vorige regering die ze behouden. Bovendien zouden ze er de belangrijke portefeuille van Financiën bijkrijgen. Martin Schulz, kopman van de SPD, zou de nieuwe minister van Buitenlandse Zaken worden en opstappen als partijvoorzitter. Dat zal voor het eerst door een vrouw worden opgenomen, Andrea Nahles.

Kort na de verkiezingen in september had Schulz nochtans categoriek uitgesloten in een kabinet van Merkel te zullen zetelen (zie video). Van de gewezen voorzitter van het Europese Parlement wordt nu verwacht dat hij de Duitse bijdrage tot de Europese hervorming helpt vormgeven. Uit peilingen bleek dat een meerderheid van de Duitsers gekant is tegen een portefeuille voor Schulz in de nieuwe regering.

Nieuwe sterke man bij SPD: Olaf Scholz

Olaf Scholz, de burgemeester van Hamburg, zal dan weer de nieuwe sterke man van de SPD in de regering worden, als vicekanselier en minister van Financiën. Daarmee verdwijnt het belangrijke departement bij de CDU, waar de strenge Wolfgang Schäuble de afgelopen acht jaar de plak zwaaide met een binnenlands en Europees beleid van fiscale discipline, tot afgrijzen van de Zuid-Europese landen. Volgens Schulz maakt het regeerakkoord een eind aan het beleid van "geforceerde spaarzaamheid" en komt er een investeringsbudget voor de eurozone.

De top van de partij zei na afloop van de lange coalitiegesprekken moe te zijn, maar gelukkig met het akkoord. De partij plaatste een groepsfoto online met zeven glimlachende SPD-leden, onder wie Schulz en Scholz.  Ook in de Duitse media overheerst het beeld van de SPD als grootste winnaar van het akkoord. "Dit is de eerste SPD-regering geleid door een CDU-kanselier", tweette Julian Reichelt, journalist bij Bild.

Olaf Scholz wordt de nieuwe minister van Financiën.
EPA Olaf Scholz wordt de nieuwe minister van Financiën.

23 uur onderhandelen

Aanvankelijk hadden de partijen het doel om afgelopen zondag de onderhandelingen af te ronden. Maandag en gisteren waren nog reservedagen, maar toch duurde het dan nog tot vanmorgen, meer dan 23 uur na het begin van de onderhandelingen gisteren, vooraleer de partijen een akkoord bereikten. Deze namiddag geven Merkel, Seehofer en Schulz een persconferentie.

Sowieso moet een regeerakkoord nog per referendum voorgelegd worden aan de 463.723 SPD-leden. Dat zal plaatsvinden van 20 februari tot 2 maart. Vooral bij de Juso's, de jongsocialisten, is er felle tegenkanting tegen een nieuwe coalitie met de christendemocraten. Zij voerden de afgelopen weken campagne om nog zo veel mogelijk nieuwe leden te ronselen die zich dan tegen de coalitie zouden kunnen uitspreken. De resultaten worden pas op 4 maart bekendgemaakt, pas dan kan de regering ook effectief gevormd worden.

GroKo

Als er genoeg steun is binnen de SPD, krijgt Duitsland opnieuw een zogenoemde GroKo (grote coalitie) als regering. Merkel is sinds 2005 bondskanselier. Dit zou haar vierde regering worden. De nu beoogde 'Groko' is de derde sinds 2005. Merkel reageerde enkel in de jaren 2009-2013 met de liberale FDP.

Duitsland probeerde al sinds de verkiezingen van 27 september een nieuwe regering te vormen. Na de verkiezingen sprong een eerste poging een coalitie te vormen tussen Merkels partij, de FDP en de Groenen, af.

De SPD wilde na een verkiezingsnederlaag eigenlijk oppositie voeren, maar bleek uiteindelijk toch bereid te praten over een nieuwe GroKo. Dat verklaart ook waarom de onderhandelingen zo moeilijk verliepen: een deel van de achterban van de SPD kantte zich tegen een regeringsdeelname, terwijl de partijtop naarstig op zoek ging naar een trofee om die achterban te paaien. Dat verklaart mee waarom de partij, ondanks haar povere verkiezingsresultaat, zulke grote ministerposten binnenhaalt.




38 reacties

Alle reacties worden voor publicatie gelezen -en goed- of afgekeurd- door het moderatie-team van HLN. Elke reactie moet voldoen aan deze gedragsregels.
Je naam en voornaam verschijnen bij je reactie.


  • Jan Van Rompaey

    Alleen de kopstukken verstaan elkaar om hun riant inkomen te verzilveren. Ik wil graag de echte mening van de echte Duister eens horen en lezen.

  • Denis Stock

    Ik ben blij voor Schultz heeft toch iets uit de wacht kunnen slepen, Berlusconi bestempelde hem ooit als een kapo. Ze zijn allen te vermurwen als ze krijgen wat ze willen, zelfs een pandoering doet hen niet tot inzichten komen. De volgende verkiezing niet janken als jullie weer een opdoffer krijgen.

  • Denis Stock

    Ik ben blij voor Schultz heeft toch iets uit de wacht kunnen slepen, Berlusconi bestempelde hem ooit als een kapo. Ze zijn allen te vermurwen als ze krijgen wat ze willen, zelfs een pandoering doet hen niet tot inzichten komen. De volgende verkiezing niet janken als jullie weer een opdoffer krijgen.

  • JOHAN Goossens

    mr roux , u bent miljonair , of ambtenaar zeker ?heel dat europa brengt de gewone werkmens terug naar de armoede en dat is natuurlijk het gemakkelijkst om ze onder den duim te houden

  • pascal devillé

    Europa dus verder de dieperik in.Al kunnen ze de schijn nog altijd ophouden dat het voor de europese burgers beter zal worden met hun beleid.Maar dat beleid dient vooral de belangen van de multinationals.De mens in dienst van de economie dus in de plaats van een economie die het welzijn van alle mensen als uitgangspunt heeft en onze aarde ecologisch gezond houdt.