Live - Lagarde roept op tot "dialoog met volwassenen"

De Griekse minister van Financiën Yanis Varoufakis en IMF-topvrouw Christine Lagarde.
EPA De Griekse minister van Financiën Yanis Varoufakis en IMF-topvrouw Christine Lagarde.
Het is D-Day voor de Grieken. Althans, vandaag komen de ministers van Financiën uit de eurolanden bijeen voor een laatste (?) poging om Griekenland binnen de eurozone - en de EU - te houden. Volg het laatste nieuws in dit liveblog.

22:02 - Samengevat: Het water is (nog altijd) te diep

Het vertrouwen tussen Griekenland en zijn geldschieters is helemaal zoek, konden journalisten eens te meer vaststellen na het mislukte eurogroep-overleg in Luxemburg. IMF-directeur Christine Lagarde hoopt dat ze binnenkort met "volwassenen" rond de tafel kan gaan zitten, terwijl de Griekse minister Yanis Varoufakis zijn partners oproept niet zomaar "cijfermatige aanpassingen" van de Griekse overheidsfinanciën te eisen.

Op 30 juni dreigt Griekenland in wanbetaling te gaan als het zijn schulden aan het IMF niet kan aflossen. Het heeft bijkomende externe financiering nodig en rekent daarvoor op een akkoord met de 'instellingen': de Europese Commissie, de ECB en het IMF. Alle drie de geldschieters waren vandaag vertegenwoordigd op de eurogroep, maar de bijeenkomst leverde geen resultaat op. Europese Raadsvoorzitter Donald Tusk besliste meteen daarna om volgende week maandag een uitzonderlijke top bijeen te roepen met de staatshoofden en regeringsleiders van de landen van de eurozone.

De persconferenties na afloop van de eurogroep maakten opnieuw duidelijk dat het water tussen Griekenland en zijn gesprekspartners bijzonder diep is. Yanis Varoufakis verbaasde zich erover dat het IMF in de context van de eurogroep niet over een schuldherschikking wil spreken, terwijl het daar volgens hem al meermaals op aangedrongen heeft. "Nochtans is een herschikking van onze schuld een conditio sine qua non voor economisch herstel", zei de Griek.

'Een herschikking van onze schuld is een conditio sine qua non voor economisch herstel'

Yanis Varoufakis

IMF-topvrouw Lagarde toonde zich bijzonder ontstemd over de Griekse onderhandelaars. "Er is een gebrek aan dialoog", zei ze. Het is "hoog tijd dat de dialoog hersteld wordt, maar met volwassenen in de zaal". Ze was naar verluidt zeer kwaad over de opmerking die de Griekse premier Alexis Tsipras enkele dagen geleden maakte als zou het IMF een "criminele verantwoordelijkheid" dragen voor de diepe problemen waar zijn land mee kampt.

Het is niet duidelijk of er vandaag harde woorden gevallen zijn tijdens de vergadering zelf. Varoufakis legde naar eigen zeggen een voorstel op tafel om Grieks schuldpapier dat nu in handen is van de ECB, en dat zwaar weegt op de staatsfinanciën, te laten opkopen door het Europees Stabiliteitsmechanisme (ESM). Hij spreekt van een "intra-trojka-ruil" die de Griekse schuldenberg zou verlichten. De Griekse regering zou ook een schuldenrem in het leven willen roepen die besparingen op het overheidsapparaat automatisch in gang zet als de begroting dreigt te ontsporen. "Een radicaal voorstel", noemde Varoufakis het.

De Belgische minister van Financiën Johan Van Overtveldt toonde zich niet onder de indruk van de tussenkomst van zijn Griekse collega tijdens de eurogroep. Hij had het over "enkele nieuwe, algemene ideeën losjes uit de pols" die sowieso door de drie instellingen nagerekend moeten worden alvorens de eurogroep er iets zinnigs over kan zeggen. Volgens Van Overtveldt gaven de instellingen op de vergadering een overzicht van de onderhandelingen en bevestigden alle eurolanden - Griekenland uitgezonderd - dat de gesprekken in het kader van het lopende programma moeten gebeuren. "Dat is een herbevestiging van wat we in februari reeds zegden."

Europees commissaris Pierre Moscovici riep de Griekse regering tijdens zijn persconferentie op om "op een ernstige manier opnieuw rond de onderhandelingstafel plaats te nemen", waarmee hij zich iets diplomatischer toonde dan Lagarde. De Grieken moeten zich volgens Moscovici bereid tonen redelijke compromissen te aanvaarden "om een uitkomst te vermijden die ontegensprekelijk catastrofaal zou zijn".

Varoufakis waarschuwde dat "we gevaarlijk dicht bij een gemoedstoestand staan die een ongeval aanvaardbaar maakt" maar wil zich niet voorstellen wat een Grexit voor gevolgen kan hebben. Varoufakis benadrukte dat de Grieken al grote opofferingen hebben gebracht en riep de instellingen op niet zomaar "cijfermatige aanpassingen" van de Griekse overheidsfinanciën te eisen. "Griekenland is ook bereid tot verdere hervormingen, maar niet tot besparingen zonder meer."

Als er de komende dagen geen akkoord uit de bus komt en de Grieken hun schuldaflossing aan het IMF missen, heeft dat niet automatisch een Grexit tot gevolg, legde minister Van Overtveldt uit. "Dat zou wel een nieuw feit creëren dat op verschillende niveaus consequenties heeft." Mogelijk zal het Europese noodfonds EFSF gedwongen worden de Grieken om de vervroegde terugbetaling te vragen van de aan het EFSF uitstaande schuld. Tijdens de eurogroep stelden de instellingen geen nieuw compromis voor en werd ook niet over een 'plan B' gepraat, kon Van Overtveldt nog kwijt. "Maar het is een kwestie van goed bestuur om rekening te houden met alternatieve scenario's."

"We zijn ons er 100 procent van bewust dat de Griekse bevolking voor een situatie staat die haar in merg en been raakt", zei de Belgische minister. "Maar het lopende programma en de regels van de muntunie blijven het uitgangspunt."

'Hoog tijd dat de dialoog hersteld wordt, maar met volwassenen in de zaal'

Christine Lagarde

21:30 - Duizenden in Athene straat op voor euro

Duizenden mensen zijn vanavond in de Griekse hoofdstad Athene de straat op gegaan om te demonstreren voor de euro. Onder het motto "Wij blijven in Europa" eisen ze dat de regering een akkoord sluit met de geldschieters om het land voor de euro te behouden.

Sympathisanten van de conservatieve oppositiepartij Nea Dimokartia en de socialistische Pasok waren de drijvende krachten achter de betoging. Een dag eerder demonstreerden tegenstanders van de euro in Athene. Analisten zien de groeiende tweespalt in de samenleving als gevaarlijk.

REUTERS
AFP
EPA
EPA

20:20 - Van Overtveldt in 'Terzake': "Alles komt in een stroomversnelling"

Minister van Financiën Johan Van Overtveldt (N-VA) reageerde live in 'Terzake' na het afspringen de gesprekken tussen de Griekse regering en zijn geldschieters. Volgens hem houdt Griekenland zich niet aan het programma dat de eurolanden het land hebben voorgelegd. Nochtans ligt de deadline eigenlijk een paar dagen vroeger dan 30 juni, omdat heel wat lidstaten nog goedkeuring in hun parlementen moeten krijgen. "Vandaar dat alles nu in een stroomversnelling komt."

De enige oplossing volgens hem: "Een andere houding van de Griekse regering."

20:15 - "We willen wel de BTW-verhogen, maar nu nog niet"


Varoufakis geeft zelfs aan dat hij op termijn ook de BTW wil verhogen. "Maar de weg daarnaartoe is om eerst belastingontwijking aan te pakken en de belastingophaling te verbeteren, niet om mensen te raken met hogere taksen." Dat is volgens hem de basis van zijn voorstellen: de wanpraktijken in Griekenland aanpakken en het systeem opkuisen.

20:35 - Varoufakis: "We stelden diepgaande hervormingen voor"

Ook Grieks minister van Financiën Yanis Varoufakis deed zijn zegje op een persconferentie. Volgens hem had Griekenland een "volledig voorstel" mee om kwestie af te ronden. Hij sprak van een 'roadmap' voor diepgaande economische hervormingen. Hij zegt de eurogroep ook gevraagd te hebben om in te stemmen met de hervormingen die de Grieken willen doorvoeren, eerder dan nieuwe besparingen te eisen.

Varoufakis beweert dat de fiscale voorstellen van Griekenland en de schuldeisers maar 0,5 procent uit elkaar liggen. "Dat is een te klein verschil om deze gevaarlijke impasse te rechtvaardigen." Hij noemde als maatregelen onder meer een nieuwe fiscale raad die 's lands begroting overziet en uitgebreide privatiseringsplannen. Maar in de laagste pensioenen wil hij niet snijden, want dat zou "ontevredenheid bij de bevolking" creëren.

Doch, zo ging Varoufakis verder, Jeroen Dijsselbloem moedigde de schuldeisers niet aan om op zijn voorstellen in te gaan. Volgens hem "dragen alle politieke leiders een verantwoordelijkheid om een oplossing te vinden". "We zitten heel dicht bij een ingesteldheid die een ongeluk aanvaardt."

Yanis Varoufakis.
REUTERS Yanis Varoufakis.

20:15 - Lagarde: "Dialoog nodig tussen volwassenen"

Steekje van Lagarde tijdens de persconferentie: "Om een akkoord te bereiken moet er eerst weer een dialoog komen tussen de volwassenen in de kamer." Ging dat over Varoufakis?

20:08 Van Overtveldt: "We bereiden ons voor op elk scenario"

"Het is totaal uitgesloten dat de eurogroep toegeeft aan wat Griekenland op dit moment vraagt", zo verklaarde minister van Financiën Johan Van Overtveldt na afloop van de eurogroep, zo bericht De Tijd. "We houden rekening met alle scenario's en bereiden ons voor." Volgens hem wordt er de laatste tijd nog amper vooruitgang geboekt.

Ook Dijsselbloem deed een vergelijkbare uitspraak tijdens de vragenronde op de persconferentie: "We bereiden ons voor op alle 'eventualiteiten'."

Minister van Financiën Johan Van Overtveldt.
AFP Minister van Financiën Johan Van Overtveldt.

20:05 - Duizenden betogers in Athene willen in eurozone blijven

In de Griekse hoofdstad Athene hebben duizenden mensen gemanifesteerd tegen de regering van premier Alexis Tsipras en voor een verlengd verblijf in de eurozone. Onder het motto "Wij blijven in Europa" eisen de betogers dat de regering tot een akkoord komt met de partners en de schuldeisers, zodat Griekenland de euro kan behouden als munteenheid.

Gisteren nog waren duizenden mensen samengekomen op het Syntagma-plein in Athene om er "het einde van de opofferingen" te vragen. Ze betuigden ook hun steun aan de Griekse regering, die zich nog altijd verzet tegen de eisen van de internationale schuldeisers.

REUTERS

20:00 - Nieuwe eurotop gepland

Na het mislukte eurogroep-overleg komen de staatshoofden en regeringsleiders van de eurozone maandagavond bijeen voor een eurotop in Brussel.

19:40 - Dijsselbloem: "Te weinig vooruitgang: bal ligt in Grieks kamp"

"Er is te weinig vooruitgang in de gesprekken met Griekenland. Een deal is nog niet in zicht", zo stelde Jeroen Dijsselbloem, voorzitter van de eurogroep, op de persconferentie. "De eurolanden hebben Griekenland een sterk signaal gegeven om in de komende dagen nieuwe voorstellen te doen. Het is nog altijd mogelijk een overeenkomst te vinden, maar de bal ligt in het Griekse kamp."

Dijsselbloem schetste de achtergrond van de gesprekken, die nog altijd uitgaan van de deal die eind februari werd bereikt. Daarin beloofden de eurolanden rekening te houden met de fiscale en economische situatie in Griekenland en gaven ze de Grieken de kans om maatregelen aan te passen. Maar ondanks die flexibiliteit, zo klonk het, volstaan de voorstellen vooralsnog niet. "Die moeten geloofwaardig zijn voor het herstel van Griekenland, maar ook voor eurozone en de hele Europese Unie." Waarna hij nogmaals het erg krappe tijdsschema benadrukte waarbinnen Griekenland een oplossing moet zien te vinden.

Eurocommissaris Pierre Moscovici stelde dat er al vooruitgang was geboekt. "Het is in ieders belang dat Griekenland in de eurozone blijft." Hij riep Griekenland op om verder te onderhandelen "om een rampzalig scenario te vermijden".

Christine Lagarde, topvrouw van het IMF, sprak ook klare taal: "Wij wachten af. De instellingen hebben heel zinvolle voorstellen op tafel gelegd. Die zijn veel minder veeleisend dan voordien. Maar we lenen geld aan 188 landen en we moeten dus ook verantwoording kunnen afleggen aan hen allemaal, van de rijkste tot de armste. De Grieken moeten nu met heel tastbare maatregelen komen. In het verleden zijn we altijd heel flexibel geweest, ook nu zullen we dat zijn. Wij wachten af, hoe lang het ook nodig moge zijn."

Jeroen Dijsselbloem.
ANP Jeroen Dijsselbloem.
Christine Lagarde, IMF.
EPA Christine Lagarde, IMF.
Voorzitter van de eurogroep Jeroen Dijsselbloem.
ANP Voorzitter van de eurogroep Jeroen Dijsselbloem.

19:25 - Volg hier live de persconferentie van de eurogroep over de Griekse kwestie

 

19:15 - Eurogroep afgelopen: geen deal

De bijeenkomst van de eurogroep duurde een uur, maar in die tijd werd nog geen deal bereikt met de Grieken. Er zouden dadelijk persconferenties volgen met meer toelichting.

19:10: Varoufakis legt nieuwe ideeën voor

De Griekse minister van Financiën Yanis Varoufakis heeft, zoals aangekondigd, nieuwe maatregelen voorgesteld aan zijn collega's van de eurozone. Volgens sommige berichten gaat het om vijf pagina's vol ideeën. Over de precieze inhoud is nog weinig uitgelekt.

Eerder op de dag stelde Varoufakis: "Het doel is de kostelijke onenigheid vervangen door efficiënte consensus."

18:50 - Dei Zeit: "Eurolanden stellen Grieken uitstel voor"

Volgens de Duitse krant Die Zeit hebben de landen van de eurozone een voorstel klaar voor een uitstel van de Griekse afbetalingen. Het land zou 10 miljard euro krijgen die nu opzij gezet is om de Griekse banksector te herkapitaliseren. De Griekse banken zouden ook nog eens 2 miljard aan overheidsschuld mogen opkopen van de ECB. Met die centen zou het land deze zomer aan de geplande schuldaflossingen aan de ECB en het IMF kunnen voldoen.

Volgens Die Zeit gaat het om een 'finaal bod' om het Griekse bankroet te vermijden. Wat de voorwaarden zijn van de eurolanden is echter niet bekend. Het IMF is niet betrokken bij dit voorstel.

Een Luxemburgse diplomaat heeft het nieuws intussen wel als 'dagdromen' bestempeld.

17:45 - Agenda eurogroep omgegooid

Volgens Financial Time-journalist Peter Spiegel is de agenda van de eurogroepvergadering omgegooid, zodat de ministers van Financiën eerst hun agenda kunnen afwerken en pas op het einde het thema Griekenland zullen aansnijden. Mogelijk zullen ze daardoor tot het einde doorvergaderen.

17:10 - Belastinginkomsten stuiken in elkaar

Dubbel slecht nieuws voor Griekenland: terwijl burgers en bedrijven steeds meer euro's van hun rekening halen voordat het misschien te laat is (2 miljard euro tussen maandag en gisteren), lijken de inkomsten van de regering snel op te drogen. Volgens de Britse krant Financial Times stellen veel bedrijven en particulieren het invullen van hun belastingpapieren uit, bang dat op de gewone heffingen binnenkort nieuwe noodheffingen volgen.

Daardoor vielen de staatsinkomsten van de maand mei 24 procent, of 900 miljoen euro, lager uit dan verwacht. Op deze manier wordt de kans alleen maar kleiner dat Griekenland deze maand zijn verschuldigde aflossing aan het IMF kan betalen.

Ondanks het slechte nieuws behaalde Griekenland de eerste vijf maanden van dit jaar wel een primair begrotingsoverschot van 1,5 miljard euro tegenover het verwachte bedrag van 556 miljoen euro, volgens de Financial Times omdat het land zowat al zijn uitgaven behalve de lonen en pensioenen heeft bevroren.

REUTERS

16:45 - Hoe verloopt de rest van de maand voor de Grieken?

Terwijl de top van de minister van Financiën van de eurozone in volle gang is - de ministers hebben een druk gevuld programma voor de boeg - overlopen we even de rest van de agenda deze maand. Nog amper twaalf dagen blijven er over tot de cruciale deadline van 30 juni.

Donderdag 18 juni: De ministers van Financiën van de eurozone zitten bij elkaar in Luxemburg voor gesprekken over Cyprus, Portugal, de lage interestvoet, maar ook over Griekenland. Vraag is of de Griekse minister Yanis Varoufakis nieuwe ideeën op tafel zal leggen om uit de impasse te geraken. De drie geldschieters - het IMF, de Europese Centrale Bank en de Europese Commissie - vinden dat ze al genoeg hebben toegegeven en eisen dat Griekenland zich engageert voor verdere hervormingen, bijvoorbeeld in de pensioenen, het btw-stelsel en de begroting.

Toch zijn de verwachtingen klein, een doorbraak zit er niet meteen aan te komen. Daarmee komt een Grexit weer een stap dichterbij.

Zaterdag 20 en zondag 21 juni: Komt er een extra Europese top van staats- en regeringsleiders? Dat gerucht circuleert al enkele dagen onder diplomaten in Brussel. Maar als er vandaag geen extra vooruitgang wordt geboekt, is het maar de vraag waar de staatshoofden over zouden discussiëren en of de extra top wel doorgaat. Die top is namelijk al het hoogste niveau waarop er gediscussieerd kan worden, dus moet er bij het begin al uitzicht op een oplossing zijn. Wordt er vandaag wel vooruitgang geboekt, dan is de kans op een extra top met Merkel en co wel groot.

Maandag 22 juni: Komt er geen top, of wordt er geen resultaat gevonden, dan komen we in een nooit geziene crisis terecht en zal er openlijk over een plan B gesproken worden in alle Europese hoofdsteden. Een Grexit wordt dan plots heel realistisch, waardoor ook een bankrun in Griekenland niet meer te stoppen is. Gisteren alleen al werd er bijna 1 miljard euro van de Griekse rekeningen gehaald. Meer dan waarschijnlijk zal de Griekse regering dan een kapitaalcontrole moeten invoeren, waardoor Grieken maar een beperkt bedrag van hun rekening zullen kunnen halen.

Donderdag 25 juni: De al langer geplande Europese top gaat van start. Op de agenda onder andere de voorstellen van de Britse premier David Cameron voor hervormingen van de EU en een aantal andere belangrijke punten. Meer dan waarschijnlijk wordt er ook over Griekenland gesproken, al staat het thema formeel niet op de agenda.

Dinsdag 30 juni: De absolute deadline waarop Griekenland meer dan 1,5 miljard euro, een bundeling van vier kleinere betalingen, aan het IMF moet terugstorten. Ook de dag waarop het Europese reddingsprogramma afloopt. Zonder verlenging kan en zal Griekenland het IMF niet terugbetalen, waardoor het dan de facto bankroet gaat. De effecten daarvan zijn absoluut nog niet in te schatten, maar een exit van het land uit de eurozone en de Europese Unie vallen hoegenaamd niet uit te sluiten.

REUTERS
REUTERS

16:16 - Ook het Fins geduld is op

Nog een verklaring, van de Finse minster van Financiën Alex Stubb deze keer. Hij zei dat geduld een mooie deugd is, maar dat het geduld bij sommige landen op aan het raken is. "Als je in de EU een deal sluit, moet je je daaraan houden", zei hij.

Wat hem betreft is er te veel onderhandeld de afgelopen maanden. Er zijn wat Stubb betreft twee opties: of een nieuwe deal met Griekenland onder voorwaarden, of een plan B, dat zou kunnen resulteren in een Grieks failliet. Ook de Ierse minister van Financiën liet zich in dezelfde richting uit.

In dat geval is de rest van de eurozone daarop voorbereid, aldus Stubb nog.

Yannis Varoufakis naast de Finse minister van Financiën Stubb (r.).
REUTERS Yannis Varoufakis naast de Finse minister van Financiën Stubb (r.).
EPA

16:00 - Wat valt er te verwachten van de vergadering van vandaag?

Kort gezegd: niet veel. Veel ministers van Financiën temperden bij hun aankomst in Luxemburg de verwachtingen. Ook Volkskrant-correspondent Marc Peeperkorn, die erbij is in Luxemburg, is niet bijster optimistisch. "De geluiden bij aankomst van alle ministers zijn somber. Zoals minister Noolan van Ierland al zei: Varoufakis heeft de neiging allerlei macro-economische verhandelingen te geven, en we hebben specifieke plannen nodig. Het debat begint om 18.00 uur, en het is pas het laatste onderwerp op de agenda. Het maximaal haalbare lijkt me dat Griekenland met iets komt waarover de ministers verder willen praten. Een strohalm. De vraag is wat dat iets is."

'Het maximaal haalbare lijkt me dat Griekenland met iets komt waarover de ministers verder willen praten. Een strohalm. De vraag is wat dat iets is'

Correspondent Marc Peeperkorn
Minister van Financiën Van Overtveldt met zijn collega Varoufakis en eurogroepvoorzitter Dijsselbloem op een eerdere vergadering.
REUTERS Minister van Financiën Van Overtveldt met zijn collega Varoufakis en eurogroepvoorzitter Dijsselbloem op een eerdere vergadering.

15:54 - Varoufakis en Lagarde schudden elkaar de hand

Ondanks de meningsverschillen konden Grieks minister van Financiën Yannis Varoufakis en IMF-directrice Christine Lagarde elkaar bij het begin van de eurogroepvergadering toch nog hartelijk de hand schudden.

EPA
REUTERS
EPA

15:46 - Alle Griekse schulden in één grafiek

Tooltje van de collega's van de Financial Times: in één klap alle schulden betalingen van Griekenland van dit jaar, op datum.

En daarbovenop nog de interpretatie van de Grexit door animatiemaker Thomas Schats:

15:33 - "Hopelijk kunnen we een volgend Waterloo vermijden"

Europees commissaris Pierre Moscovici hoopt dat "een nieuw Waterloo" vandaag vermeden kan worden, 200 jaar na de originele Europese slag. "Laten we starten met voorstellen te onderzoeken. We zitten in een 'state of mind' om een deal te vinden, wat absoluut noodzakelijk is", aldus de Fransman bij het binnengaan van de vergaderzaal in Luxemburg. "Maar het is aan de Grieken nu, de bal ligt in hun kamp."

15:13 - "Prepare for the B plan"

De Ierse minister van Financiën tempert de verwachtingen voor de vergadering van de eurogroep. "Er is weinig optimisme, heb dus ook niet al te veel verwachtingen voor vandaag."

Michael Nanoon verklaarde dat er wel degelijk over een plan B wordt nagedacht en Ierland daarover al met de Europese Centrale Bank sprak.

14:51 - Van Overtveldt wil "aan alle scenario's denken"

Belgisch minister van Financiën Van Overtveldt (N-VA) sluit geen enkel scenario voor Griekenland uit. "Er moet aan alle scenario's gedacht worden over wat er kan voorvallen", verklaarde hij bij aankomst in Luxemburg, waar de vergadering van de eurogroep ondertussen is begonnen. "Het zou onverantwoord zijn om daar niet aan te denken. De situatie zoals we ze nu kennen kan niet blijven doorgaan, er moet gekeken worden naar andere scenario's."

Op vragen van de aanwezige journalisten welke die scenario's dan zouden kunnen zijn, wilde Van Overtveldt niet ingaan. "Maar de schulden kwijtschelden lijkt mij alvast een heel moeilijke zaak. Er zijn ook andere landen met een zware schuld die wel aanzienlijke inspanningen hebben gedaan. Het kan niet de bedoeling zijn dat er ook vanuit die hoek vragen op tafel zouden komen. Dat zou de geloofwaardigheid van de hele eurozone in het gedrang brengen."

Of kapitaalcontrole in Griekenland nodig is, wilde Van Overtveldt niet ingaan. "Dat is een bevoegdheid van de Grieken. We zullen zien of ze daar voorstellen rond doen."

Vanmorgen nog antwoordde Van Overtveldt op de vraag of hij ongerust was: "Wie niet?":

'Het zou onverantwoord zijn om niet aan andere scenario's te denken. De situatie zoals we ze nu kennen kan niet blijven doorgaan'

Johan Van Overtveldt (N-VA)

14:45 - Varoufakis: "We gaan ideeën presenteren"

Ook een weinig spraakzame Griekse minister van Financiën Varoufakis is ondertussen aangekomen in Luxemburg. "We gaan enkele ideeën presenteren", was het weinige wat hij wilde zeggen.

Hij parafraseerde wel ECB-voorzitter Mario Draghi: "Als de euro ergens wil slagen, moet hij overal slagen, daar heeft hij helemaal gelijk in." Daarom, zei de Griekse minister, zal Griekenland ideeën voorstellen die in deze lijn liggen. "Het doel is de kostelijke onenigheid vervangen door efficiënte consensus." Om welke voorstellen het gaat, is onduidelijk. De ministers van de andere landen konden of wilden daarover evenmin iets kwijt.

De Franse minister Michel Sapin was opvallend hoopvol. "Ik moet ontkennen dat er 'monsterachtig' grote verschillen zijn, deze zijn zeker overbrugbaar", zei hij. Sapin gelooft dat "dialoog, discussie en confrontatie als het moet" nog resultaat kunnen opleveren.

Peter Kazimir, de Slovaakse minister, gelooft nog in een mirakel. "Dat moet ook wel, ik ben een katholiek", voegde hij er meteen aan toe.

REUTERS
REUTERS

14:35 - Weinig hoop bij Dijsselbloem: "Verwacht geen grote stappen"

Jeroen Dijsselbloem, eurogroepvoorzitter, arriveert in Luxemburg. Hij zegt bij aankomst niet al te veel nieuws en toont zich vooral pessimistisch. Hij wil een akkoord tussen Europa en de Grieken dichterbij brengen, maar daarvoor zijn "verdere stappen van de Grieken" nodig.

Dijsselbloem blijft dus de bal in het kamp van Griekenland leggen. De Europese Commissie, de ECB en het IMF deden tijdens de onderhandelingen al heel wat concessies - "ook rekening houdend met de verslechterde economische toestand in Griekenland" - maar het is nu aan Athene om over de brug te komen, zei hij. "De boel op orde krijgen zonder lastige maatregelen gaat gewoon niet."

Dijsselbloem is er niet zeker van dat er enige vooruitgang zal worden geboekt. "Ik verwacht geen grote stappen vandaag." Er is volgens de Nederlander te weinig vooruitgang geboekt en er blijven grote meningsverschillen tussen de Grieken en de instituties. "De tijd wordt nu zeer, zeer krap."

Hij wilde ook niet ingaan op de verklaringen van IMF-topvrouw Christine Lagarde dat Griekenland geen uitstel meer krijgt. "Ik heb slechts één job vandaag: zien of we een deal met Griekenland dichterbij kunnen brengen."

De Europese Commissie heeft ook een livestream met de aankomst van de ministers.

14:30 - Zondag steunbetoging in Brussel

Ruim vijftig sociale en linkse organisaties roepen op om zondag 21 juni in Brussel te betogen tegen het Europees soberheidsbeleid en in solidariteit met het Griekse volk. De manifestatie is onderdeel van een Europese actieweek. De komende dagen staan in onder meer Rome, Londen, Parijs, Londen en Madrid ook acties gepland in aanloop naar de Europese top van 25 en 26 juni.

"Griekenland is het concrete bewijs dat het soberheidsbeleid en de aantasting van de leefomstandigheden geen oplossing bieden. Zes jaar van budgettaire besparingen zonder voorgaande, van teruglopende investeringen in de openbare sector en een neergang van de lonen hebben het land in een chaos gebracht", aldus de initiatiefnemers die een "ander" Europa eisen, een "democratisch Europa van sociale rechtvaardigheid".

Het platform wordt onderschreven door onder meer Hart boven Hard, Vrede vzw, de algemene centrale van het ABVV, CSC Brussel Halle-Vilvoorde, Mouvement Ouvrier Chrétien (MOC), Attac Vlaanderen en politieke partijen zoals PVDA, Ecolo, Groen, ROOD! en Syriza Belgique.

De manifestanten verzamelen om 13.30 uur aan het Centraal Station in Brussel. De betoging wordt ontbonden op het Albertinaplein.

'Zes jaar van budgettaire besparingen zonder voorgaande, van teruglopende investeringen in de openbare sector en een neergang van de lonen hebben het land in een chaos gebracht'

De Griekse premier Tsipras.
REUTERS De Griekse premier Tsipras.

13:55 - Grieken komen op straat

Gisterenavond kwamen duizenden Grieken nog op straat om hun steun uit te spreken voor de regering en de onderhandelaars op te roepen vooral niet toe te geven aan Europa en het IMF.

13:46 - Peiling toont steun voor Syriza

Volgens een peiling uitgevoerd door het bureau Pro Rata blijven de Griekse kiezers in grote mate achter Syriza, de partij van premier Tsipras, staan.

13:20 - Lagarde: "Griekenland krijgt geen respijt"

De woordenstrijd tussen Griekenland en zijn geldschieters gaat ook vandaag verder. Terwijl de Grieken gisteren verklaarden dat het zonder een deal gewoonweg geen geld heeft om het IMF terug te betalen tegen 30 juni, zegt Christine Lagarde, de topvrouw van het Internationaal Monetair Fonds dat Griekenland niet meer moet rekenen op enig respijt.

"Er is geen periode van clementie of een vertraging van twee maanden, zoals ik hier en daar heb gelezen", zo verklaarde ze na een ontmoeting met de Luxemburgse minister van Financiën. De boodschap is duidelijk: het IMF wil zijn geld terug. "Ik heb een deadline op 30 juni. Er wordt geen uitstel gegund. Als er op 1 juli niet betaald is, is er niet betaald. Het land zal dan bankroet gaan en met achterstallige betalingen zitten, maar ik hoop dat het zover niet komt, echt waar."

Griekenland kreeg trouwens begin deze maand al eens uitstel van het IMF, toen het gedaan kreeg dat het zijn vier afbetalingen voor deze maand mocht bundelen tot één betaling tegen 30 juni. Dat mocht volgens de IMF-regels, maar was al een zeer uitzonderlijke toegift van de organisatie.

Volgens Lagarde is het absoluut noodzakelijk dat het Griekse pensioensysteem hervormd wordt. "Iedereen weet dat. De Griekse autoriteiten weten dat ook. Het gaat er niet om te snijden in de kleine pensioenen, maar het financieringsmodel voor de pensioenen moet wel houdbaar blijven", zo klonk het.

REUTERS

'Er is geen periode van clementie of een vertraging van twee maanden, zoals ik hier en daar heb gelezen'

Christine Lagarde

12:55 - "Griekenland heeft Rusland niet om financiële hulp gevraagd"

"Griekenland heeft Rusland niet om financiële hulp gevraagd", zegt de Russische onderminister voor Financiën Storchak aan Reuters. "Bovendien heeft Rusland geen budgettaire middelen om Griekenland te helpen."

Volgens Storchak heeft Rusland er trouwens geen belang bij dat de Griekse relaties met de andere partners zoals de EU en de NAVO zouden verslechteren. "Wij willen niet dat de spanningen escaleren."

'Rusland heeft geen budgettaire middelen om Griekenland te helpen'

Sergei Storchak

12:33 - Tsipras flirt met het Kremlin

De Griekse premier Alexis Tsipras flirt ondertussen openlijk met Rusland. Hij is op bezoek bij president Vladimir Poetin, die hij morgen ontmoet in de marge van een economisch congres in Sint-Petersburg.

Te midden van alle discussie over of Griekenland wel binnen de euro en zelfs de EU blijft, voedt dit bezoek de speculatie dat Griekenland financiële steun zoekt bij Rusland. Als ze het in Europa niet meer lukt, dan maar elders, lijkt de gedachte.

Op vragen van persbureau AP of Rusland Griekenland iets te bieden heeft, zei de Russische vicepremier Arkady Dvorkovich dat hij "geen commentaar kan geven op specifieke besluiten".

Tsipras met Vladimir Poetin eerder dit jaar.
EPA Tsipras met Vladimir Poetin eerder dit jaar.

12:17 - Vijf jaar Griekse miserie in vijf deprimerende grafieken

Financieel persbureau Bloomberg heeft op zijn website vijf grafieken geplaatst die de aanhoudende Griekse crisis pijnlijk blootleggen. De gigantische stijging van de werkloosheid en het daarmee gepaard gaande gedaalde inkomen, de gigantische negatieve inflatie, de daling van de huizenprijzen en de migratiecijfers tonen aan in wat voor precaire situatie het Zuid-Europese land zich bevindt.

Bloomberg
Five Years of Greek Misery Laid Bare in Five Depressing Charts

12:05 - Moscovi: "Vergadering zal moeilijk zijn"

Alsof hij de prijs voor understatement van het jaar wilde winnen, noemde Europees commissaris Pierre Moscovici de eurogroepvergadering van vandaag droogweg 'moeilijk'. Volgens de Fransman is een vergelijk nog wel altijd mogelijk, als iedereen maar het hoofd koel houdt en genoeg politieke wil toont. "Maar de bal ligt wel in het Griekse kamp."

Pierre Moscovici.
AFP Pierre Moscovici.

11:56 - "Er komt geen verbod op geld afhalen"

De Griekse regering ontkent geruchten dat ze snel controles zou opleggen op het kapitaalverkeer in het land. Dat schrijft Die Welt. Daarmee zou verhinderd moeten worden dat de Grieken nog massaal veel geld afhalen aan de bankautomaten. "Er komt geen kapitaalcontrole. Het geld is verzekerd en het banksysteem sterk", aldus regeringswoordvoerder Gabriek Sakellaridis op tv-zender MEGA.

Deze voormiddag maakte de Griekse regering bekend dat burgers en ondernemingen in de eerste vijf maanden van dit jaar 29,4 miljard euro van hun rekeningen hebben gehaald. Gisteren nog werd er voor 950 miljoen euro geld afgehaald in heel het land, een immens bedrag. Kapitaalcontrole moet die vlucht tegengaan.

11:41 - Van Overtveldt: "Bezorgd over Griekenland? Wie niet?"

In Luxemburg komen de ministers van Financiën aan voor de vergadering van de eurogroep. De Belgische minister van Financiën Johan Van Overtveldt (N-VA) antwoordde op de vragen van de aanwezige journalisten of hij bezorgd is over de situatie in Griekenland met een laconiek "Wie niet?" en "We zullen zien wat de Grieken op tafel leggen. Ik weet niet wat mijnheer Varoufakis zal voorstellen. Als er redelijke voorstellen komen, zullen we er over spreken."

De andere excellenties, waaronder de Griekse minister Varoufakis zelf en de Spaanse minister De Guindos, waren weinig van zeg.

De Griekse en Belgische ministers van Financiën, Yannis Varoufakis en Johan Van Overtveldt.
AFP De Griekse en Belgische ministers van Financiën, Yannis Varoufakis en Johan Van Overtveldt.

11:35 - Persmoment eurogroep deze namiddag

Rond kwart over twee vanmiddag, voor de start van de cruciale vergadering van de eurogroep, zal voorzitter Jeroen Dijsselbloem de media toespreken in Luxemburg. Dat kondigt hij aan in een tweet.

De eurogroep vergadert vandaag in Luxemburg over de Griekse schuldencrisis. Dijsselbloem zei gisteren dat hij niet verwacht dat de onderhandelaars vandaag tot een akkoord zullen komen.

Op het programma van vandaag staat trouwens niet alleen de Griekse crisis. Ook de situatie in Portugal en Cyprus zal worden geëvalueerd. Cyprus en Portugal ontvingen ook steun van het IMF in ruil voor hervormingen. De voortgang van de steunprogramma's wordt regelmatig besproken door de eurogroep.

11:25 - "Kunnen niet betalen, zullen niet betalen"

Het zijn cijfers die doen nadenken, die vandaag op de voorpagina van The Guardian staan. Een daling van 25 procent van het bruto binnenlands product, van 28 procent in overheidsjobs, van 28,5 procent in voedselconsumptie en van 61 procent in pensioenen, 45 procent van de gepensioneerden die onder de armoedegrens leven en een werkloosheid van 26 procent.

In de Griekse hoofdstad Athene betuigden duizenden mensen hun steun aan de regering.
EPA In de Griekse hoofdstad Athene betuigden duizenden mensen hun steun aan de regering.

11:14 - 'Zinkend schip' Griekenland

Het 'zinkende schip' Griekenland inspireert ook cartoonisten.

11:06 - Griekse beurs op dieptepunt

De Griekse Athex share index heeft een dieptepunt bereikt. De koers kelderde naar het laagste niveau in drie jaar. Dat tweet Holger Zschaepitz, economieredacteur bij de Duitse krant Die Welt.

Vooral de banken doen het slecht op de beurs. De Alpha Bank zakt 9 procent, Piraeus Bank 6,8 procent en Eurobank 5,3 procent.

10:34 - Is de oostgrens van Europa in gevaar?

Dat een 'Grexit' financiële consequenties voor Europa zal hebben, staat vast - hoewel onduidelijk is hoe hoog de kosten zullen zijn. Maar hoe zit het met de geopolitieke prijs die Europa zal moeten betalen? Hoewel Griekenland een NAVO-lidstaat is, flirt premier Tsipras openlijk met Rusland. Een uitstap uit de NAVO staat bovendien in Syriza's partijprogramma.

"Uittreding uit de NAVO ligt niet meteen voor de hand, maar het bondgenootschap zal er een tik van meekrijgen", zegt hoogleraar Richard Whitman van de Britse denktank Chatham House vandaag in De Volkskrant. "De regering-Tsipras staat nu al uiterst ambivalent tegenover de NAVO. Dat zal zeker niet minder worden wanneer Griekenland na een Grexit een nog instabieler land wordt. En dat verwacht ik eerlijk gezegd wel."

"In de diplomatieke psychologie telt dat Tsipras, onder meer door zijn provocerende bezoek aan Moskou, kan schermen met een onafhankelijke positie", zegt ook Jaap De Hoop Scheffer, voormalig secretaris-generaal van de NAVO. Toch ligt een uitstap volgens hem niet zo gemakkelijk: "De Europese regeringsleiders zullen zich bewust zijn van de geopolitieke kosten. Zeker iemand als Merkel. Ook daarom zal ze een 'Grexit' boven alles willen vermijden."

NAVO-secretaris-generaal Jens Stoltenberg met Europees Commissievoorzitter Jean-Claude Juncker.
AFP NAVO-secretaris-generaal Jens Stoltenberg met Europees Commissievoorzitter Jean-Claude Juncker.

10:04 - "Al te veel bespaard"

De Griekse premier Tsipras lijkt in een column in de Duitse krant Der Tagesspiegel niet geneigd de loopgraven te verlaten. "Wie zegt dat de Duitse belastingbetaler de Griekse lonen en pensioenen betaalt, liegt", schrijft hij daar.

Bovendien, zo meldt hij, is verder schrappen in die pensioenen na alle voorbije besparingen niet meer mogelijk. De Griekse premier klaagt dan ook de 'blinde besparingen' aan die onder meer ouderen en werklozen - onder wie veel jongeren - al hard troffen.

Tsipras haalt in een column in de Duitse pers uit naar de 'blinde besparingen'.
EPA Tsipras haalt in een column in de Duitse pers uit naar de 'blinde besparingen'.

09:53 - "Deal nog mogelijk"

Een deal met Griekenland over de schuldencrisis is nog steeds mogelijk, maar dan moet het land zich wel houden aan de beloftes die zijn gedaan aan de schuldeisers. Dat heeft de Duitse bondskanselier Angela Merkel gezegd in een toespraak in het Duitse parlement.

Volgens Merkel zijn de inspanningen van Duitsland erop gericht Griekenland binnen de euro te houden, maar dan moet Athene wel de afgesproken hervormingen doorvoeren. "Ik ben ervan overtuigd dat als er een wil is, er een weg is. Als de politiek verantwoordelijken in Athene die wil kunnen opbrengen, dan is een overeenkomst mogelijk", aldus Merkel tegen de Bondsdag.

De bondskanselier zei verder dat de eurozone sterker is geworden sinds het begin van de schuldencrisis. Ze wees op de successen in Ierland, Portugal en Spanje. "Die landen hebben hun kans gegrepen", aldus Merkel. Ook Griekenland was op de goede weg, maar helaas werden daar noodzakelijke hervormingen steeds weer uitgesteld, zei de bondskanselier.

Duits bondskanselier Angela Merkel.
ANP Duits bondskanselier Angela Merkel.
In Athene staken betogers de regering-Tsipras een hart onder de riem.
GETTY In Athene staken betogers de regering-Tsipras een hart onder de riem.

09:53 - 1 miljard euro cash opgenomen

Maar liefst 1 miljard euro werd gisteren aan cash opgenomen in Griekenland, dat is extreem veel voor een dag.

Het Griekse volk neemt dus het zekere voor het onzekere en is, net als de meeste hoofdrolspelers in de onderhandelingen, alles behalve positief.

Eerder deze week zei de president van de Nederlansche Bank Klaas Knot nog dat de Griekse banken wel tegen een stootje zouden kunnen. Knot is tevens bestuurslid bij de Europese Centrale Bank (ECB).

08:47 - Sombere vooruitzichten

Het 'blindstaren' op het verlagen van de Griekse pensioenen zal de crisis in Griekenland alleen maar vergroten. Dat schrijft de Griekse premier Alexis Tsipras in een commentaar in de Duitse krant Der Tagesspiegel. 

De pensioenen zijn het grootste struikelblok op weg naar overeenstemming tussen Griekenland en haar geldschieters. Europa wil dat Griekenland ruim 1,6 miljard euro bezuinigt op de pensioenen, terwijl Tsipras volhoudt dat hij bij 71 miljoen euro blijft. 

Tegen Oostenrijkse media zegt hij te wachten op reactie uit Brussel op de voorstellen van de Griekse regering. Gisteren zei de voorzitter van de Europese Commissie Jean-Claude Juncker nog dat de bal bij de Grieken ligt.

Ondertussen heeft ook de Griekse Centrale Bank zich in het debat gemengd. In een persbericht stelde de bank dat een vertrek van Griekenland uit de eurozone, ook een vertrek uit de Europese Unie (EU) zou betekenen. Opmerkelijk, dat een centrale bank zo'n doemscenario schetst.

Voorzitter van de eurogroep en Nederlands minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem was er als de kippen bij om dit pessimisme wat te verlichten. Dijsselbloem hoopt nog altijd op een deal, al gaf hij wel toe niet te verwachten dat die er vandaag al komt. De eurogroep, bestaande uit de ministers van Financiën van de eurolanden, vergadert vandaag over de Griekse schuldencrisis.

De Griekse premier Alexis Tsipras en zijn minister van Financiën Yanis Varoufakis.
EPA De Griekse premier Alexis Tsipras en zijn minister van Financiën Yanis Varoufakis.