Jo verbrandt zich vaak aan oven, maar voelt daar niets van: “Dankzij haar groeit de hoop om miljoenen mensen van chronische pijn af te helpen”

Jo Cameron met haar dochter Amy.
RV Jo Cameron met haar dochter Amy.
Jo Cameron mag zich zwaar verbranden, de pijn zal ze nooit voelen. Ook factoren als stress en angst zijn haar vreemd. Onderzoek heeft nu uitgewezen dat de 71-jarige vrouw twee mutaties heeft, onder meer in een gen dat nog niet zo lang geleden ontdekt werd. De ontdekking biedt nieuwe hoop om miljoenen mensen van hun chronische pijn af te helpen.

De voormalige lerares uit de Schotse stad Inverness is al verschillende keren onder het mes gegaan, maar zelf ondervond ze daar amper hinder van. Twee baby’s op de wereld zetten? Kinderspel voor haar. En als ze zich verbrandt aan de oven merkt ze dat enkel aan de geur die dan verspreid wordt. “Ik ben veganist. Als ik verschroeid vlees ruik, kan dat enkel van mijn eigen lijf komen.”

Maar het gaat verder dan pijn alleen. Panikeren doet Cameron immers ook nooit: toen een bestelwagen haar twee jaar geleden van de baan reed, belandde ze over de kop in een sloot. De jonge bestuurder stond te daveren op zijn benen, maar zij was diegene die hém op z’n gemak ging stellen. De blutsen en builen bij zichzelf had ze dan nog niet opgemerkt.

“Artsen konden hun ogen niet geloven”
In stresstests haalt ze dan weer een verbluffende... nul, helemaal zen dus. “Ik wist dat ik zorgeloos door het leven stapte, maar het kwam niet in mij op dat ik anders was. Pas op mijn 65ste merkte ik dat er iets vreemds aan de hand was.”

Cameron was toen een beetje scheef beginnen lopen. Klagen over pijn deed ze echter nooit, dus gingen dokters in het ziekenhuis er niet al te diep op in. Toen ze na vier jaar dan toch een röntgenfoto liet nemen, schrokken de artsen zich een hoedje: haar heup was er zo belabberd aan toe dat ze vervangen moest worden. “Ik had nooit een krimp gegeven, ze konden hun ogen niet geloven.” Twee tabletjes paracetamol, meer had Cameron niet nodig om te herstellen.

Stijf van artrose
Maar er was het medisch personeel nog iets opgevallen: haar duimen stonden stijf van de artrose, een operatie aan beide handen drong zich op. “Zo’n ingreep is normaal gezien een ware foltering”, aldus een chirurg. Maar ook nu voelde de vrouw amper een pijntje. De hoofdarts was zo verbaasd dat hij haar doorverwees naar pijnspecialisten in Londen.

Om te zien wat er precies aan de hand is, werd haar DNA onder de loep genomen. Twee genmutaties kwamen daarbij aan het licht. En opmerkelijk: de effecten versterken elkaar. Enerzijds worden pijn- en angstgevoelens onderdrukt, anderzijds krijgen factoren als geluk, vergeetachtigheid en wondgenezing een boost.

Ananadamide
Cruciaal element is anandamide, een overdrachtstof die een aanzienlijke rol speelt bij onder meer pijnprikkels, depressie en geheugenproblemen. Door het samenspel van de twee mutaties heeft Cameron een dubbele portie in haar lichaam, met onder meer een waanzinnig hoge pijndrempel tot gevolg.

Dat nieuwe inzicht zorgde ervoor dat heel wat puzzelstukjes op de juiste plaats vielen. Zo brak de vrouw als achtjarige haar arm, maar zei ze er dagenlang geen woord over. Ze had het simpelweg niet gevoeld. Een ‘scotch bonnet’ (een uiterst hete peper; nvdr) in haar mond? Hoogstens houdt ze daar een ‘prettig gevoel’ aan over, zoals in onderstaand filmpje te zien is. Om dan nog te zwijgen van al die keren dat ze zich -zonder het te beseffen- verbrandde tijdens het strijken.

“Mis pak alarmsignalen”
“Ik ben blij dat ik nu weet wat er aan de hand is. Het grappige is dat ik inderdaad constant dingen vergeet. Er zijn enkele voordelen aan mijn situatie verbonden, maar ik mis ook een pak alarmsignalen.”

“Jo kan nog een beetje pijn ervaren, maar in heel uitzonderlijke gevallen is iemand echt gevoelloos”, stelt wetenschapper James Cox. “Het is bijvoorbeeld al gebeurd dat kinderen een stuk van hun tong of vingers bijten omdat ze niet geleerd hebben dat dat gevaarlijk is.”

“Stap dichter bij oplossing”
“Er is heel veel dat we nu van haar kunnen leren. Van zodra we begrijpen hoe het nieuwe gen werkt, kunnen we therapieën bedenken die zo’n effect nabootsen. Miljoenen mensen zijn pijnpatiënt, nieuwe pijnstillers zijn dus meer dan welkom. Mensen zoals Cameron kunnen ons daarbij diepere inzichten geven.”

Cameron hoopt dat ze met haar verhaal de wetenschap een stevige duw in de rug kan geven. “Misschien lopen er nog heel wat mensen rond die zich afvragen wat er met hen scheelt. Als zij hun steentje bijdragen en zich medisch laten onderzoeken, zijn we misschien weer een stap dichter bij de oplossing.”




4 reacties

Alle reacties worden voor publicatie gelezen -en goed- of afgekeurd- door het moderatie-team van HLN. Elke reactie moet voldoen aan deze gedragsregels.
Je naam en voornaam verschijnen bij je reactie.


  • Elke Celis

    Hoe dubbel moet dit voelen voor mevrouw Cameron. Langs de ene kant zorgeloos zijn en weinig last hebben terwijl je ouder wordt, langs de andere kant, zoals ze zelf zegt, mist men wél een aantal signalen die kunnen wijzen op ernstigere dingen. Pijnpatiënten kunnen misschien in de toekomst geholpen worden door meer op maat gemaakte medicatie tegen de pijn, echter, degeneratie van bv botten, gewrichten,... wordt daarmee mijns inziens niet weggenomen. Tenzij het kan worden teruggedraaid...

  • chris dubois

    klopt, maar veronderstel dat het tijdelijk manupileerbaar wordt, vb voor operatie, ongeval, acute pijn, zou toch een hele verbetering zijn

  • Danny Govaerts

    Zijn dat ook niet de simtomen van lepra. Waardoor die mensen grote wonde veroorzaken die ze niet voelen en zo hun ledemateverliezen zonder het te voelen of vergis ik mij hier.. Pijn is een prikkel die je lichaam beschermt . Chronische pijn is niet meer die prikkel en daar moet een oplossing voor komen.

  • Caroline Bex

    Pijn heeft een belangrijke functie... Geen pijn voelen kan zeer gevaarlijk zijn!