Heeft de EU Poetins pijpleiding definitief opgeblazen?

De lancering van het South Stream-project in november vorig jaar.
EPA De lancering van het South Stream-project in november vorig jaar.
Rusland wil stoppen met de aanleg van 'South Stream', de pijpleiding waarmee Oekraïne moest worden omzeild bij de gasexport naar Europa. President Poetin zei gisteren dat de aanleg geen zin meer heeft door het dwarsliggen van de Europese Commissie, die aan doorvoerland Bulgarije heeft gevraagd de werkzaamheden aan de pijplijn op te schorten. Maar volgens experts heeft het land andere motieven.

"Rusland moet momenteel harde keuzes maken bij zijn investeringen, omdat het door de Westerse sancties minder geld beschikbaar heeft", zegt Carlos Pascual van de Columbia University tegen persbureau Reuters. "En de vraag naar gas groeit in Azië momenteel veel harder dan in Europa." Het geld dat voor South Stream was bedoeld, kan volgens Pascual beter in exportcapaciteit naar Azië worden gestoken.

Ook energiesectoranalist Mikhail Korchemkin denkt dat geldgebrek een belangrijke reden was voor Gazprom, de Russische gasleverancier, om het project af te blazen. "Dit jaar komt Gazprom waarschijnlijk in de rode cijfers terecht. Door dit project af te blazen, kan het de verliescijfers terugdringen."

Daarbij is de winstgevendheid van de nieuwe leiding allesbehalve gegarandeerd. De gasprijzen zijn gekoppeld aan de olieprijzen en die blijven nog steeds dalen. Bovendien is de vraag naar gas in Europa met tien procent gedaald sinds 2010.

Poetin bij een toespraak in Turkije op 1 december, waar hij aankondigde het South Stream-project stop te zetten.
REUTERS Poetin bij een toespraak in Turkije op 1 december, waar hij aankondigde het South Stream-project stop te zetten.

Geen definitief einde

Sommige analisten geloven niet dat Poetins aankondiging het definitieve einde betekent van de pijpleiding. Volgens hen wil Poetin een wig drijven tussen de staten van de EU die momenteel in conflict zijn met Rusland. Landen als Italië, Oostenrijk en Hongarije zijn niet blij met de onbetrouwbaarheid van de huidige gasverbinding die door Oekraïne loopt en staan te springen om een nieuwe leiding.

"Het alternatief waar Rusland nu mee komt, om het gas naar Turkije te exporteren, is nog veel minder geloofwaardig dan de export naar Europa", vertelt een financieel analist op voorwaarde van anonimiteit. De pijpleiding kan namelijk vier keer zoveel gas vervoeren als de totale Turkse vraag. "Het gas zal dus uiteindelijk toch in Europa terecht moeten komen."

Het gas zal uiteindelijk toch in Europa terecht moeten komen