Derde dode schietpartij is man (28) uit Utrecht, OM houdt door briefje in auto “ernstig rekening” met terroristisch motief

Hoofdverdachte Gökmen Tanis (37) werd opgepakt door de politie tijdens een inval in een pand aan de Oudenoord in Utrecht.
EPA-RV Hoofdverdachte Gökmen Tanis (37) werd opgepakt door de politie tijdens een inval in een pand aan de Oudenoord in Utrecht.
De drie slachtoffers van de schietpartij gisteren op een tram in Utrecht zijn twee mannen en een vrouw. Drie anderen raakten zwaargewond. Dat bevestigt het Nederlandse Openbaar Ministerie. Tot nu toe wijst niets erop dat er een relatie is tussen hoofdverdachte Gökmen Tanis (37) en de slachtoffers. Er wordt nog altijd “ernstig rekening” gehouden met een terroristisch motief. Onder andere door een briefje dat in de vluchtauto van Tanis werd gevonden. Ook andere motieven worden niet uitgesloten.

Gisteren was de identiteit van twee slachtoffers al bekend. Het gaat om Roos Verschuur, een 19-jarige inwoonster van Vianen. Zij werkte in een snackbar in de buurt. Ook Rinke Terpstra (49) liet het leven bij de schietpartij. De man laat een vrouw en drie jonge kinderen achter en werd alom gewaardeerd als jeugdvoetbaltrainer. Ook een 28-jarige man uit Utrecht kwam bij de schietpartij om het leven, zo raakte vanmiddag bekend.

De drie gewonden zijn volgens het Openbaar Ministerie een 20-jarige vrouw uit Utrecht, een 21-jarige vrouw uit Nieuwegein en een 74-jarige man uit De Meern. Daarnaast raakten, voor zover bekend, nog vier mensen lichtgewond in het tumult dat tijdens de schietpartij ontstond.

Tot nu toe is er geen enkele relatie gevonden tussen de verdachte schutter en de slachtoffers. Er wordt nog altijd “ernstig rekening” gehouden met een terroristisch motief. Aanleidingen voor die verdenking zijn de aard van het feit en een briefje dat gevonden werd in Tanis’ vluchtauto. Ook andere motieven worden niet uitgesloten.

Verdachten in de cel

Gökmen Tanis werd ingerekend tijdens een inval in een woning aan de Oudenoord in Utrecht. Die straat ligt ten noorden van het centrum en station Utrecht Centraal, een paar kilometer van het 24 Oktoberplein, waar de schietpartij in de tram plaatsvond.

In de woning werd een vuurwapen gevonden. Gisteren en afgelopen nacht zijn op verschillende plaatsen in de Nederlandse stad huizen doorzocht. Naast de hoofdverdachte hield de politie twee mannen van 23 en 27 jaar uit Utrecht aan. De politie onderzoekt of het duo mogelijk betrokken is bij de schietpartij. Zij zitten nog vast en worden verder verhoord. Eerder zei Utrechts burgemeester Jan van Zanen dat de twee verdachten waren vrijgelaten, maar dat bleek niet te kloppen.

Volgens politiebronnen zijn de verdachten twee broers. Ze kwamen in beeld doordat speurhonden reageerden op een geursignaal van Tanis bij de woning waar de rode Renault Clio stond. De politie wil niet zeggen waar de verdachten zijn opgepakt en komt later vandaag met een verklaring.

Doden en gewonden

Ooggetuigen meldden dat Tanis het gemunt leek te hebben op een vrouw, en op al wie haar probeerde te helpen nadat ze geraakt werd. Ze suggereren dan ook dat het om eremoord gaat. “Toen mensen haar in veiligheid probeerden te trekken, is hij hen achterna gerend en ging het weer plop-plop-plop”, vertelt Niels, die in het tramstel zat vlak voor datgene waarin geschoten werd. 

Drie mensen kwamen om het leven bij de schietpartij in een tram in Utrecht. Vijf anderen raakten gewond.
AP Drie mensen kwamen om het leven bij de schietpartij in een tram in Utrecht. Vijf anderen raakten gewond.

“Bloed op broek en schoenen”

Een antiterreureenheid kwam na de schietpartij ter plaatse en er werd een calamiteitenhospitaal, een bijzonder ziekenhuis voor de onmiddellijke opvang van slachtoffers onder bijzondere omstandigheden, geopend. De gemeente Utrecht riep de inwoners op om binnen te blijven. Moskeeën werden uit voorzorg geëvacueerd en verschillende scholen gingen dicht.

Een 20-jarige bouwvakker uit Boxtel hoorde de schoten en zag de passagiers uit de tram op Kanaleneiland springen. Hij was als eerste bij een jonge vrouw, die zwaargewond achter de tram lag. “Hij heeft het er erg moeilijk mee. Er zat bloed op zijn schoenen en broek”, zegt de moeder van de getuige.

Hoofdverdachte

De dader sloeg na de feiten op de vlucht in een rode Renault Clio. Speurders vonden de wagen, die kort voor de schietpartij werd gestolen, uiteindelijk terug aan de Tichelaarslaan in de buurt van het 24 Oktoberplein. Rond de middag verspreidde de politie via Twitter een foto van de hoofdverdachte: Gökmen Tanis, een 37-jarige man van Turkse afkomst. 

Aanwijzingen in de Renault Clio leidden naar de verdachte die iets na 18 uur werd opgepakt, zo verklaarde de politie gisterenavond op een persconferentie.

De rode Renault Clio die de verdachte na de schietpartij wellicht carjackte, werd teruggevonden in de Tichelaarslaan, zo'n 4,5 kilometer van het 24 Oktoberplein, de plek waar de schutter toesloeg.
ANP De rode Renault Clio die de verdachte na de schietpartij wellicht carjackte, werd teruggevonden in de Tichelaarslaan, zo'n 4,5 kilometer van het 24 Oktoberplein, de plek waar de schutter toesloeg.

Tramreizigers

De trams op het traject waar de schietpartij plaatsvond, rijden vandaag weer volgens de normale dienstregeling. Bij de opstaphalte vlak bij de plaats van het incident zijn bloemen neergelegd.

Tramreiziger Jeroen is vanochtend bij de halte. Hij vindt “dat we ons niet moeten laten tegenhouden door wat er gebeurd is”.

De Nederlandse Marijke Goes werkt vlak bij de plaats van het drama. Ook zij ging vanochtend gewoon weer de tram in en stapte uit op het 24 Oktoberplein. “Mijn zoon vroeg me of ik dat wel zou doen. Waarom niet? Wat moet je dan? Dan kun je niks meer. Ik was gisteren vrij, maar veel collega’s waren overstuur.”

Kinderen leggen bloemen neer vlak bij de tramhalte waar Gökmen Tanis (37) het vuur opende.
EPA Kinderen leggen bloemen neer vlak bij de tramhalte waar Gökmen Tanis (37) het vuur opende.

Strafblad

De vermoedelijke schutter is geen onbekende bij het gerecht. De afgelopen jaren werd Tanis verdacht van een poging tot inbraak in een vrachtauto, zou hij een winkeldiefstal hebben gepleegd, beledigde en bedreigde hij een agent door hem in het gezicht te spugen en zou hij dronken in een auto hebben gereden, zo meldt AD.

De 37-jarige man, die een behoorlijk strafblad heeft, moest zich op 4 maart voor de rechter in Utrecht verantwoorden in verband met een verkrachtingszaak. Hij zou zijn slachtoffer, de 47-jarige Angelique Lensenmeermaals hebben verkracht. Ook zou hij gedreigd hebben haar huis in de brand te steken en zou hij haar in haar gezicht hebben geslagen. Volgens het slachtoffer heeft “zijn daad niks met geloof te maken”, zo getuigde ze.

Onderzoek bij een woning aan de Oudenoord.
ANP Onderzoek bij een woning aan de Oudenoord.

“Doorgesnoven gek”

De vader van Tanis, Mehmet, heeft via Turkse media gereageerd op het nieuws. Tegen het persbureau Demirören zei hij dat zijn zoon uit zijn eerste huwelijk “ervoor moet boeten als hij de dader is”. Hij heeft al elf jaar geen contact meer gehad met zijn zoon, die in de Turkse provincie Yozgat werd geboren.

Een doorgesnoven gek, een drugsdrealer en een instabiel figuur van wie je een schietpartij had kunnen verwachten. Zo omschrijven bekenden hem

Motief

Utrechts burgemeester Jan Van Zanen, het hoofd van de politie Midden-Nederland en de hoofdofficier van Justitie zeiden gisteren dat Tanis verdacht wordt van doodslag met terroristisch motief.

Eerder op de avond maakte de Turkse president Recep Tayyip Erdogan bekend dat ook de Turkse inlichtingendienst onderzoek doet naar de vraag of de dodelijke schietpartij uitgevoerd is uit persoonlijke of uit terroristische motieven.

Premier Rutte

Premier Rutte zei tijdens een persconferentie dat Nederland “is opgeschrikt door een aanslag in Utrecht”. “Als het inderdaad om terreur gaat, is dat een aanval op onze beschaving, op onze tolerante en open samenleving”, klonk het. “In dat geval past maar één antwoord: onze rechtsstaat en onze democratie zijn sterker dan fanatisme en geweld. We zullen niet wijken voor onverdraagzaamheid. Nooit.” 

Ook koning Willem-Alexander en koningin Máxima en verschillende EU-ministers hebben hun medeleven betuigd.

Minister-president Mark Rutte en minister Ferd Grapperhaus (Justitie en Veiligheid) staan de pers te woord op het ministerie Justitie en Veiligheid naar aanleiding van de schietpartij.
ANP Minister-president Mark Rutte en minister Ferd Grapperhaus (Justitie en Veiligheid) staan de pers te woord op het ministerie Justitie en Veiligheid naar aanleiding van de schietpartij.

“Het is een zwarte dag voor onze stad”, stelde burgemeester van Zanen na de feiten. “Nietsvermoedende en onschuldige mensen werden onder vuur genomen. Ik spreek mijn innig medeleven uit met de nabestaanden van de slachtoffers en alle mensen die erbij waren. Ik heb ook veel waardering voor de mensen van de hulpdiensten, die massaal in actie kwamen en deden wat hen te doen stond.”

Dreigingsniveau

Het dreigingsniveau voor de provincie Utrecht werd een tijdlang opgetrokken naar niveau 5, het hoogste niveau zolang de dader voortvluchtig was. Het was de eerste keer dat in Nederland dreigingsniveau 5 werd afgekondigd. Dat gold alleen voor de provincie Utrecht, in de rest van Nederland bleef dreigingsniveau 4 gehandhaafd. Niveau 4 geldt intussen opnieuw voor heel Nederland.

De tram waarin werd geschoten, is inmiddels naar een stelplaats gereden en blijft beschikbaar voor onderzoek.  Afgelopen nacht werd het gebied rondom het 24 Oktoberplein weer vrijgegeven. Op veel plaatsen in Nederland hangen vlaggen vandaag halfstok vanwege het schietincident.

Herlees hier de liveblog:

Yelle Tieleman/AD Utrecht



Reacties

Alle reacties worden voor publicatie gelezen -en goed- of afgekeurd- door het moderatie-team van HLN. Elke reactie moet voldoen aan deze gedragsregels.
Je naam en voornaam verschijnen bij je reactie.