China wilde verhaal over heldhaftige corona-arts censureren, maar dat mislukte: volkswoede neemt toe

Li Wenliang raakte zelf besmet met het coronavirus en overleed.
AFP Li Wenliang raakte zelf besmet met het coronavirus en overleed.
De Chinese autoriteiten doen er alles aan om de berichtgeving over het oprukkende coronavirus te sturen. Klokkenluiders krijgen het hard te verduren. Maar die aanpak komt nu als een boemerang terug. De arrestatie van oogarts Li Wenliang (34) - die anderen al in een vroeg stadium wilde waarschuwen voor de mysterieuze ziekte - was een regelrechte schande. Maar zijn dood is onmiskenbaar een ramp voor de Chinese overheid. Na zijn overlijden is de treurnis bij de bevolking ontzettend groot en klinkt de roep om vrije meningsuiting steeds luider.

Op 30 december waarschuwde Li Wenliang in een chatgroep studenten geneeskunde voor een nieuwe mysterieuze ziekte. Het bericht ging ook buiten de chatgroep een eigen leven leiden. De arts was een van de acht klokkenluiders die een noodkreet slaakten over het oprukkende virus. Li Wenliang had in het ziekenhuis waar hij werkte met eigen ogen gezien hoe enkele patiënten ten prooi waren gevallen aan een onbekende ziekte en in quarantaine waren geplaatst.

Maar na zijn chatbericht werd hij in het holst van de nacht opgepakt door de Chinese gezondheidsinspectie. Drie dagen later moest hij van de politie een verklaring ondertekenen over zijn “onwettig gedrag in verband met het verspreiden van geruchten online”. De andere klokkenluiders ondergingen hetzelfde lot. De Chinese overheid probeerde met harde hand de berichtgeving over het virus te sturen.

Afgelopen weekend maakte Li Wenliang bekend dat hij zelf besmet was geraakt met het coronavirus. Gisteren meldden lokale media dat de oogarts was overleden, maar trokken dat bericht wat later weer in. Onder druk van de censuur? Zijn dood werd vervolgens een tijdlang ontkend om daarna (tijdens de Chinese nacht) toch te bevestigen.

Mensen wonen een wake bij voor de overleden arts in Hongkong.
AP Mensen wonen een wake bij voor de overleden arts in Hongkong.

Maar de dood van de arts had zich al als een lopend vuurtje verspreid op sociale media. “Ontelbare jongeren zijn vannacht volwassen geworden: de wereld is toch niet zo mooi als ze zich hadden voorgesteld”, schreef iemand. “Ben je boos? Indien er iemand van ons ooit voor een publiek mag spreken in de toekomst, hou dan deze woede die je hebt gevoeld in het achterhoofd.”

Besluiteloosheid en verwarring

Terwijl sociale media werden overspoeld met woede en verdriet, leken degenen die de leiding hadden over het enorme Chinese censuurapparaat niet goed wat ze moesten doen. Berichten die betrekking hadden op de censuur zelf, waren enkele uren ‘trending’ voordat ze werden verwijderd - een zeldzaam bewijs van besluiteloosheid en verwarring.

Op Weibo, zeg maar de Chinese Twitter, vonden gebruikers dat de lokale overheid van Wuhan verontschuldigingen moest aanbieden. En ook het recht op vrije meningsuiting kwam veelvuldig aan bod.

Mensen leggen bloemen neer bij het ziekenhuis in Wuhan waar de arts is gestorven.
EPA Mensen leggen bloemen neer bij het ziekenhuis in Wuhan waar de arts is gestorven.

De woede over Li’s dood werd verergerd door een schijnbaar onhandige manoeuvre om het verhaal te censureren. “Een arts moest twee keer sterven”, schreef een gebruiker op de populaire sociale media-app WeChat. “Dat is een nationale schande.”

In bed

Anderen wezen op de timing van de uiteindelijke bevestiging van zijn dood en suggereerden dat de autoriteiten hadden geprobeerd de aankondiging te doen op een moment dat de meeste mensen in bed zouden liggen zodat ze de reacties op zijn dood beter konden controleren.

“Ik wist dat je dit in het midden van de nacht zou bekendmaken”, postte een gebruiker. “Denk je nu echt dat we allemaal zijn gaan slapen? Nee. We slapen niet.”

Mensen wonen een wake bij voor de overleden arts in Hongkong.
AP Mensen wonen een wake bij voor de overleden arts in Hongkong.

Wat de autoriteiten koste wat kost zullen willen voorkomen, is dat de Communistische Partij of de centrale overheid een doelwit van de volkswoede wordt - zelfs wanneer de crisis in Wuhan en de dood van Li hun vele tekortkomingen hebben blootgelegd.

Of ze daarin zullen slagen, valt nog te bezien want de verontwaardiging op straat en op sociale media is onnoemelijk groot.




48 reacties

Alle reacties zijn welkom zolang ze voldoen aan de do's en don'ts die je hier kan terugvinden: gedragsregels. Elke dag ontvangen wij duizenden reacties, het kan enkele uren duren voor jouw reactie wordt geplaatst. Wordt jouw reactie afgekeurd dan werd er geoordeeld dat deze onze gedragsregels schendt.


  • Benny Deridder

    Dat zal hier ook eens gaan gebeuren. Terwijl de pers ons politiek correct voorgekauwde troep voorschotelt, gaat ongecensureerd nieuws op sociale media de ronde. Het monopolie is voorbij. In een laatste poging wil men daarom sociale media aan banden leggen.

  • irene van impe

    Zeker dat er veel meer doden en zieken zijn. Dappere arts die het met zijn leven bekocht heeft. RIP.

  • John Stahl

    Als ze dit wilden censureren, dan mag je er zeker van zijn dat er veel meer doden en besmettingen zijn dan het officiële cijfer. Ik vermoedt ook onze overheid van het minimaliseren en achterhouden van info. Indien het toch uitkomt zullen ze er wel een draai aan geven, zoals dat het was om paniek te voorkomen.

  • Lucynda van der Does

    Die man is vast niet gestorven aan Corona.

  • filips bossuyt

    Communisten zijn niet te vertrouwen en democratie is daar enkel een droom.