Adoptiefraude in Congo (slot): onderzoek naar álle adopties via Congolees weeshuis

Julienne Mpemba uit Namen (aangewezen door de rode pijl) samen met onder meer de valse weeskindjes Zaktiatu en Jaëlle, is volgens het parket verantwoordelijk voor de mensenhandel.
Benoit De Freine Julienne Mpemba uit Namen (aangewezen door de rode pijl) samen met onder meer de valse weeskindjes Zaktiatu en Jaëlle, is volgens het parket verantwoordelijk voor de mensenhandel.
Het federaal parket zal álle adopties via het omstreden Congolese weeshuis Tumaini herbekijken. Dat bevestigt woordvoerder Eric Van der Sijpt. In minstens drie dossiers is er sprake van verregaande fraude. "Of de rest in orde is? Dat is de vraag van één miljoen."

Het gerechtelijk onderzoek naar de adoptiefraude is in een stroomversnelling geraakt. Een week lang berichtte deze krant over de dubieuze praktijken van weeshuis Tumaini in Kinshasa. In november 2015 kwamen elf 'weeskindjes' toe in ons land. Zeker drie van hen bleken een valse identiteit gekregen te hebben. En vooral: het wáren geen wezen.

Wij spoorden hun biologische ouders op in de Democratische Republiek Congo. Voor deze drie kinderen komt er sowieso een herziening van de adoptieprocedure. Dat betekent niet dat ze sowieso terug naar hun land van herkomst moeten. Het is aan de familierechter om daarover te oordelen - en hij kan perfect beslissen dat het voor het kind beter is om toch bij de adoptieouders te blijven.

Zekerheid
Maar het federaal parket zal ook de acht andere dossiers, en bij uitbreiding álle Congolese adopties sinds de samenwerking met het weeshuis in 2012 van start ging, onder de loep nemen. Over hoeveel zaken het precies gaat, is nog niet duidelijk. Julienne Mpemba, de Belgisch-Congolese uitbaatster van Tumaini, zegt dat ze "dertig à veertig" wezen 'leverde' aan wensouders in ons land en de VS. Zij beweert dat er enkel "een probleem" is in drie dossiers, maar het parket wil zekerheid. Mensenrechtenorganisaties die het weeshuis al langer in de gaten houden, vrezen alvast dat er in méér dossiers gesjoemeld werd.

Mpemba is in verdenking gesteld van mensenhandel, maar het netwerk kindersmokkelaars in Congo moet nog in kaart gebracht worden. In Kinshasa werd tien dagen geleden wel al een man opgepakt die enkele kinderen richting weeshuis begeleid had. Dieumerci K. zegt dat hij erin geluisd is door criminelen met connecties op zeer hoog niveau.

Het Vlaams Centrum voor Adoptie (VCA), dat kandidaat-adoptieouders begeleidt voor en gedurende de adoptieprocedure, herhaalt dat het geen aanwijzingen van onregelmatigheden heeft bij de enige drie adopties in Vlaanderen uit de DR Congo. Ook die kinderen kwamen uit het weeshuis Tumaini in Kinshasa.

Het VCA, dat resorteert onder Kind & Gezin, werkt mee aan het lopende gerechtelijk onderzoek rond de adopties via het weeshuis. De Vlaamse dossiers zijn mee betrokken geweest in het onderzoek. "Wij hebben nog altijd geen enkele aanwijzing dat er iets fout gelopen is", zegt Leen Du Bois, woordvoerder van Kind & Gezin. "Maar het onderzoek loopt nog en we mogen en kunnen dus niet veel details geven."

Na aankomst van de kinderen in Vlaanderen besliste het VCA de samenwerking met het weeshuis te stoppen, ook gezien het moratorium.

Hoe moet het nu verder met Samira, Zakiatu en Jaëlle - de drie meisjes die in ons land als weeskinderen geadopteerd werden, terwijl ze in werkelijkheid nog biologische ouders hebben? Lees in onze Pluszone, exclusief voor abonnees het slot van onze serie over adoptiefraude in Congo.