"Griekenland is bankroet. Alleen is dat politiek nogal moeilijk te erkennen"

Het verschil tussen wat economisch logisch lijkt en datgene dat ook door politiek gedragen kan worden, lijkt de oplossing van het Griekenlandvraagstuk voorlopig stokken in de wielen te steken. "Aan de kiezer uitleggen waarom er vijf jaar geleden nog geld in een bodemloze put gepompt werd, is lastig", zegt econoom Geert Noels vanavond in Terzake op Canvas. Toch zouden alle partijen gebaat zijn bij het snel doorhakken van de pijnlijke knoop.

Tegen eind juni zou de Griekse overheid een zware schuldenlast moeten aflossen bij het IMF. De kans dat het land ook daadwerkelijk met dat bedrag over de brug kan komen lijkt onbestaande. Dat beaamt ook Vlaams topeconoom en oprichter van Econopolis, Geert Noels, vanavond in Terzake: "Griekenland is onmogelijk in staat zijn schulden af te betalen. Alleen is dat politiek nogal moeilijk te erkennen."

Politiek verzet

De reden voor de bezwaren die de internationale politiek bij de erkenning van dat faillissement maakt, heeft alles te maken met de manier waarop Europa in 2010 op de crisis heeft ingespeeld. "De redding van toen was vooral een redding van de Europese banken", zegt Noels. Een oplossing die vijf jaar later niet meteen bijzonder effectief blijkt. "Toegeven dat een overheveling van de schulden van destijds naar verschillende Europese overheden niet duurzaam is gebleken, is politiek natuurlijk lastig."

Noels wijst er dan ook op dat oplossingen die puur economisch gezien misschien nog wel voor de hand zouden liggen, daarom niet altijd politiek draagbaar zijn. Daardoor dreigt het Griekse vraagstuk zo onderhand een permanent aanslepend probleem te worden.

Toch zou iedereen - zowel de Europese overheden, als de Griekse bevolking, als de rest van de Europese inwoners - er wel bij varen als er snel tot een oplossing gekomen wordt. Want hoewel de grootste kost van de Griekse crisis natuurlijk betaald wordt door de Griekse bevolking, betalen ook alle andere Europese lidstaten volgens Noels een grote prijs. "Al jaren moeten toppolitici al hun aandacht schenken aan de Griekse schuldencrisis. Dat leidt onvermijdelijk tot een gebrek aan vooruitgang op andere vlakken, zoals innovatie en ondernemerschap."

'Toegeven dat een overheveling van de bankschulden naar verschillende Europese overheden niet duurzaam is gebleken, is natuurlijk lastig'

Geert Noels, econoom bij Econopolis
Angela Merkel verlaat het hoofdkwartier van de Europese Commissie.
REUTERS Angela Merkel verlaat het hoofdkwartier van de Europese Commissie.

Oplossing?

Hoe een mogelijke oplossing er in de praktijk dan zou kunnen uitzien? Daarover doet Noels niet meteen een sluitende uitspraak. Wel wijst hij erop dat een kwijtschelding van de schuld voor de Europese boekhouding nog wel haalbaar is, maar dat daarmee het probleem van de Griekse crisis nog niet is opgelost. "Omdat elke vorm van draagkracht binnen de Griekse economie volledig ontbreekt, zal Europa zelfs wanneer de tellers op nul worden gezet, tientallen milarden aan transfers moeten toeschieten om het land in de Eurozone te houden", zegt Noels.

PHOTO_NEWS

'Om van Griekenland opnieuw een leefbare economie te maken, moeten de administratie en de overheid van het land van nul opnieuw worden opgebouwd'

Geert Noels, econoom bij Econopolis

Hij noemt Griekenland dan ook een voorbeeld van een 'failed state': een land dat over de hele lijn faalt en waar van nul af aan een nieuwe administratie en een goed functionerende overheid moet worden opgebouwd.

Een deel van de discussie - die nu door de Europese overheden nagenoeg onbesproken wordt gelaten - zou volgens Noels dan ook precies op dat vlak moeten liggen: "Er moet bekeken worden hoe aan Griekenland een nieuw perspectief geboden kan worden: hoe we het land opnieuw kunnen laten evolueren naar een leefbare economie met voldoende draagkracht om op zichzelf te functioneren."

En dat vraagt volgens Noels om meer dan puur financieel-economische inspanningen alleen. "Om in Griekenland opnieuw een leefbare economie tot stand te laten komen, moet ook de administratie functioneler gemaakt worden en moet de corruptie aan banden worden gelegd." Wil Griekenland ooit terug economisch rendabel worden, dan moet het land evolueren naar een land dat op termijn de kenmerken heeft van een 'gezonde' staat die tot de Eurozone kan behoren.