Zussen van Tine Nys wilden brief voorlezen, maar mochten niet. Lees hun boodschap hier

De vader en de twee zussen van Tine Nys op een tekening van Igor Preys.
BELGA De vader en de twee zussen van Tine Nys op een tekening van Igor Preys.
“Liefste Tine. Je was niet uitbehandeld – dat is nu meer dan ooit duidelijk geworden.” De zussen van Tine Nys wilden vlak voor het einde van het proces nog een brief voorlezen. De voorzitter stond dat niet toe. In de brieven beschrijven Lotte en Sophie waarom Tine niet klaar was voor euthanasie. Hieronder hun teksten.

De brief van Lotte

“Tine’s overlijden was een soort catch 22 voor ons. Je wil niet dat ze sterft dus probeer je zoveel mogelijk te doen om haar tegen te houden maar je probeert haar beslissing te respecteren en te begrijpen, ook al zit je vol vragen en ongeloof dus laat je het ook toe.”

“En als je dan weet wanneer ze gaat sterven, wil je haar omringen zodat ze niet alleen hoeft te gaan. Dus je dwingt jezelf uit liefde voor haar om erbij te zijn en toe te kijken hoe het leven uit haar verdwijnt...”

Mede doordat de euthanasie en heel het gebeuren daarrond zo onprofessioneel verlopen is, zijn we ons gewoon nog meer vragen gaan stellen en hebben dan uiteindelijk besloten om een klacht neer te leggen.”

“Als dan blijkt dat op dat moment een zware relatiebreuk en drugsgebruik aan de basis liggen van haar doodswens, is er sprake van een bepaalde ‘therapeutische hardnekkigheid’ om die feiten te blijven ontkennen en alles maar te steken op haar psychiatrisch verleden.”

“Onder het mom van zelfbeschikkingsrecht is er niet meer gewerkt om die rugzak, die wij gezien haar borderline problematiek zeker niet onderschatten, lichter te maken maar om die te gebruiken als ‘verzwarend element’ om het leven terminaal de rug toe te keren.”

“Dit doet haar ongelooflijk veel oneer aan. Hoe frustrerend en stigmatiserend is het om Tine in deze rechtszaal steeds weer te zien herleiden tot alleen maar een psychiatrisch geval dat blijkbaar ‘zo goed als kansloos’ aan het leven begonnen is.”

“Dit terwijl er, los van ‘die familie’ ook zoveel vrienden haar als een enthousiaste, empathische, sociale en creatieve vrouw zagen. Is het niet oneerlijk naar Tine toe dat haar de kans ontnomen werd om via haar nieuwe diagnose die Tine verder te ontdekken en daar weer veel energie uit te halen?”

“Ik voel onmacht bij het idee dat als Tine bij drie andere dokters terecht was gekomen dit een heel ander verhaal had kunnen zijn? Misschien uiteindelijk met hetzelfde resultaat maar met oneindig veel meer zorg en tijd.”

“Niet een arts die enkel werd gevraagd om toch zeker de euthanasie uit te voeren. Niet een arts die niet wilde meewerken en ongewild mee betrokken werd in heel de procedure. Dit alleen al vind ik een zwaar deontologische fout van zijn collega’s.”

“Niet een arts die na 1 consultatie al meegaat in het verhaal van Tine en beslist dat ze uitbehandeld is voor het leven. (klein onbenullig voorbeeld uit dat verhaal : wie is nu die hoogbegaafde zus met een alcoholprobleem?)”

“En ook niet een psychotherapeute die haar in december voor een tweede maal (de eerste keer in juli had ze hier geen tijd voor ) doorverwees naar Vonkel. Die Tine vervolgens niet meer in levende lijve heeft gezien. En die nooit overlegd heeft met Dr. T. over, wat tot haar eigen verbazing blijkt, Tine’s laatste traject.”

“Nogmaals : wij zijn niet tegen euthanasie. Ik ben er van overtuigd dat dit een mooie afsluiter van het leven kan zijn maar mag het alstublieft volgens de regels van de wet en met het volle respect naar de mens toe?”

Graag wil ik nog afsluiten met een paar lijnen tekst uit ‘brieven aan Anna’ (p.148). Dit komt uit een brief van Tine’s psychotherapeute:

‘Toen we (wat achteraf bleek) de laatste keer belden….’

‘Je zei ook dat je bang was voor de euthanasie én dat je veel buikpijn had en niet kon slapen. Je voelde geen opluchting…”


De brief van Sophie

Liefste Tine,

“Je was niet uitbehandeld – dat is nu meer dan ooit duidelijk geworden. Naast jouw nieuwe diagnose van autisme kwam er nog een diagnose bij. Je was drugsverslaafd. De laatste vier maanden van je leven heb je geen enkele therapie meer gekregen, de therapeute was weer uit beeld (in tegenstelling wat hier beweerd wordt onderbrak je geregeld deze wekelijkse ventilatiebeurten) en alle hulpverleners die in beeld kwamen hebben alleen inspanningen gedaan in verband met je euthanasievraag.”

“Niemand ging aan de slag met de vraag àchter de euthanasievraag. Er was geen behandeling om je eerst clean te krijgen, maar men deed wel de moeite om een fotograaf in te schakelen.”

“Toen je kwam eten in Brussel dacht ik dat, naast jouw liefdesverdriet wat je toen nog steeds tormenteerde, je fysiek verteerd werd door de enorme stress die jouw zoektocht naar het legaliseren van je dood veroorzaakte.  Maar pas vandaag dringt door dat je toen vreselijk aan de drugs zat. Nu pas begrijp ik waarom je in paniek mijn voorstel afsloeg om te blijven logeren. Nu pas begrijp ik waarom je graatmager was en jouw gezicht vol krabwonden stond. Nu pas begrijp ik waarom je zo veel extreme stemmingswisselingen kende en voor het eerst in ons volwassen zussenleven ruzie gemaakt hebben.”

“De telefoon die ik kreeg van jouw op 27 april zal voor altijd in mijn hoofd weerklinken. De verschrikkelijke doodsangst die je uitte gaf me hoop. Maar na je bezoek bij een vriend diezelfde namiddag ging je naar dat huis waar je al die maanden je pijn en twijfel verzachtte met heroïne.”

“Je schreef je vriend toen een sms: ‘ik ben volmaakt rustig. Op weg naar Lotte…’ Ik dien nu verder met de wetenschap dat je niet nuchter aan je einde kwam en je angsten met een verdovend middel overmeesterde. Tine, je beleefde de verschrikkelijkste maanden van je leven voor je stierf en als zus voel ik me bevoorrecht dit te stellen.

We hebben op een pijnlijke manier ervaren door getuigenissen dat er wel kansen aan patiënten en families zijn gegund om de lijdensdruk van hun geliefde naasten te verlichten en hun weer levenslustig te krijgen of, op zijn minst zorgvuldig naar een levenseindewens toe te werken. Het is harde advocatentaal te stellen dat je Tine de dood in gejaagd hebt, mevrouw T., ik geloof oprecht dat je Tine op jouw manier wou helpen - het blijkt namelijk dat je niet graag een negatief advies schrijft uit angst voor suïcide - maar waarom heb je ons, de familie met hun 4 kinderen dan zo snel afgewezen en afgeschreven? Er was namelijk nog veel werk aan de winkel – dat heb ik jou toen toevertrouwd en was blij dat je er op in gegaan bent door een gesprek te organiseren met mijn ouders en Tine. Jammer genoeg was ook ik in de waan dat je behandeld psychiater was en verder zou proberen eerst de angel uit de complexe band tussen de ouders en hun dochter te halen.

Ik was niet voorbereid en wist niet wat voor hopeloos psychiatrisch gedrocht er van Tine hier geschetst zou worden en ben daarom erg dankbaar dat jullie haar op het filmpje gezien hebben, zoals wij haar ook gekend hebben, de zussen althans, gelukkig en vol moed.

De familie was er inderdaad niet klaar voor, maar Tine was het allerminst.

Een afrekening met haar omgeving, zoals haar huisarts het stelde, is geen waardevol afscheid.