Wat gebeurt er nu de ministerraad van de laatste kans is mislukt? Dit zijn de scenario's

EPA
Vindt premier Michel de komende uren alsnog een juridisch geitenpaadje om zijn regering te redden? Of moet de koning zich al klaarmaken om depanneur te spelen? Dit zijn de mogelijke scenario's voor mocht het meningsverschil tussen N-VA en de andere partijen niet opgelost raken.

1. N-VA stapt eruit

De situatie is eigenlijk al weken dezelfde: het Belgische beslissingsproces om het VN-migratiepact te tekenen is voleindigd, maar N-VA heeft haar kar gekeerd. De partij probeerde de jongste weken om de coalitiepartners op andere gedachten te brengen, maar dat is niet gelukt. Premier Michel gaat maandag naar Marrakesh en dat is niet vrijblijvend. "Als N-VA het niet eens is, moeten haar ministers ontslag nemen", zeggen de coalitiepartners. Maar N-VA denkt er niet aan om zelf op te stappen.

2. Michel ontslaat Jambon en co

Als de ministers van N-VA niet opstappen, kan de premier hen ontslaan en vervangen door mensen van CD&V en Open Vld. Dan ontstaat een minderheidskabinet, dat dan tot eind april een Kamermeerderheid kan zoeken per wetsontwerp. Of het kan gedoogsteun krijgen van N-VA, die zo aangeeft dat ze het hervormingswerk van de Zweedse coalitie trouw blijft. Zowel voor Michel als voor CD&V en Open Vld ligt dit echter niet voor de hand: zo kan N-VA het verhaal verkopen dat ze met geweld uit de regering is geduwd.

3. Michel biedt het ontslag van de regering aan

Zijn er geen andere opties meer mogelijk, dan kan premier Michel het ontslag van zijn voltallige regering aanbieden aan de koning. Die kan het dan in beraad houden, weigeren of aanvaarden. In dat laatste geval gaat de regering in lopende zaken en wordt het migratiepact vermoedelijk toch nog aangenomen, want minister van Buitenlandse Zaken Reynders heeft de instructie om 'ja' te stemmen al in oktober naar de ambassadeur in New York verstuurd. De verwachting is dat de Kamer in dit scenario niet onmiddellijk wordt ontbonden, want geen enkele partij heeft zin in vervroegde verkiezingen. Ook voor dit scenario geldt dat premier Michel het niet wil.

4. Het Boudewijn-scenario

In 1990 nam koning Boudewijn 36 uur afstand van zijn functie omdat hij de abortuswet weigerde te tekenen. Hij bevond zich in de onmogelijkheid om te regeren. Het klinkt absurd, maar af en toe duikt de piste weer op. Een optie is dat de regering in lopende zaken gaat zonder N-VA-ministers tot na de VN-top in New York op 19 december. Om dan weer te hervatten met N-VA erbij.