VOORUITBLIK. Blijft CD&V spelverdeler in Limburg of rukt N-VA verder op?

Kan Zuhal Demir voor N-VA de meerderheid in Genk breken?
BELGA Kan Zuhal Demir voor N-VA de meerderheid in Genk breken?
In Limburg, waar christendemocraten en socialisten van oudsher de dienst uitmaken, gooien verscheidene nationale kopstukken zich in het electorale gewoel. CD&V bleef in 2012 in de helft van de Limburgse gemeenten de grootste partij, maar N-VA wist met minder bekende lijsttrekkers op lokaal vlak al te profiteren van haar nationale populariteit. Toch moet N-VA het voorlopig met slechts drie Limburgse burgemeesters doen. Ook het behoud van het provinciale bestuursniveau vormt een belangrijk verkiezingsthema in Limburg.

N-VA profileert zich nu opnieuw als de grote uitdager van CD&V voor de lokale verkiezingen, maar het wordt vooral uitkijken naar de centrumsteden Hasselt en Genk. Hoe verteert sp.a de val van Hilde Claes en maakt N-VA-minister Steven Vandeput kans op de burgemeestersjerp in Hasselt? En heeft de populaire Wim Dries echte concurrentie van de nieuwkomers Zuhal Demir (N-VA) en Meryame Kitir, die wel de sp.a-lijst niet trekt?

Al een voorakkoord in Hasselt?

Zes jaar gelden wist 'Helemaal Hasselt' - bestaande uit sp.a, Groen en onafhankelijken - de koppositie te behouden en kon Hilde Claes (sp.a) de burgemeesterssjerp behouden. Hoewel Helemaal Hasselt van een absolute meerderheid naar 15 zetels ging, vond de partij een partner in CD&V, goed voor 10 zetels. N-VA bleef als tweede grootste partij achter in de oppositie met 11 zetels. Maar in 2016 moest sp.a de sjerp afgeven aan coalitiepartner CD&V nadat Claes in opspraak kwam door mogelijke belangenvermenging en Nadja Vananroye burgemeester werd. De oppositie vermoedt door die wissel dat er toen al een voorakkoord voor de volgende legislatuur werd vastgelegd.

Je cookie instellingen zorgen ervoor dat deze inhoud niet getoond wordt.
Pas je cookie instellingen hier aan.

In oktober trekken sp.a en Groen opnieuw samen naar de kiezer met de open stadslijst 'RoodGroen+ Hasselt' en een opvallende lijsttrekker, Marc Schepers - oprichter van CityDepot en voormalig kabinetschef van Hilde Claes.

Bij N-VA is minister van Defensie Steven Vandeput gebrand op een goede score, zodat zijn partij mee kan besturen en hij eventueel burgemeester kan worden. Burgemeester Vananroye trekt de CD&V-lijst en hoopt op een burgemeestersbonus. De christendemocraten zullen na 14 oktober vermoedelijk kunnen kiezen tussen een coalitie met N-VA of RoodGroen+ Hasselt. Mogelijk hebben CD&V en RoodGroen+ Hasselt een derde partij nodig en dan komt wellicht Open Vld met Hans Similon in beeld. Een andere optie is een afspiegelingscollege van de Zweedse coalitie met N-VA, CD&V en Open Vld. Voor oppositiepartijen Vlaams Belang en PVDA - met respectievelijk Frank Troosters en Kim De Witte - wordt het wellicht drummen voor de resterende zetels.

Kan Demir potten breken in Genk?

In Genk wist Wim Dries (CD&V) in 2012 zijn burgemeesterssjerp veilig te stellen. CD&V verloor wel haar absolute meerderheid en sloot een coalitie met Pro Genk - een kartel van sp.a en Groen - hoewel Pro Genk ook van tien naar zeven zetels zakte. Daardoor kwam N-VA als tweede grootste partij op de oppositiebanken terecht. 

Je cookie instellingen zorgen ervoor dat deze inhoud niet getoond wordt.
Pas je cookie instellingen hier aan.

Voor N-VA verhuisde staatssecretaris voor Armoedebestrijding en Gelijke Kansen Zuhal Demir intussen vanuit Antwerpen om de Genkse lijst te trekken. Voor sp.a trok Meryame Kitir, fractieleider in de Kamer, van Maasmechelen naar Genk. Ze laat het lijsttrekkerschap wel aan Angelo Bruno, momenteel eerste schepen in de stad. Groen heeft aangegeven op eigen kracht naar de kiezer te willen trekken met Kristien Kempeneers.

Burgemeester Dries blijft wel de grootste kanshebber op de sjerp, want CD&V behaalde in 2012 nog 41 procent van de stemmen. Dries kan ook rekenen op Vlaams minister van Welzijn Jo Vandeurzen als lijstduwer. De zaak rond schepen Ali Caglar, die veroordeeld werd voor passieve corruptie, kan CD&V mogelijk wel parten spelen. Toch kan CD&V vermoedelijk kiezen tussen sp.a of N-VA als coalitiepartner.

De Genkse burgemeester Wim Dries (CD&V).
Photo News De Genkse burgemeester Wim Dries (CD&V).

Wat met de rest van Limburg?

Ook in heel wat andere Limburgse gemeenten strijden CD&V en N-VA in oktober om het leiderschap. Zo hoopt CD&V-voorzitter Wouter Beke burgemeester te blijven in Leopoldsburg. In Bilzen nemen oud-partijgenoten Frieda Brepoels (N-VA) en Johan Sauwens (Trots Op Bilzen) het opnieuw tegen elkaar op. Zes jaar geleden werd Brepoels burgemeester dankzij een akkoord met Pro Bilzen en Open Vld, hoewel de CD&V van Sauwens de grootste was.

In Riemst heeft CD&V een absolute meerderheid met burgemeester Mark Vos. Jan Peumans (N-VA), voorzitter van het Vlaams parlement, zal de rol van lijstduwer opnemen. Minister van staat Jaak Gabriëls (Verjonging) neemt niet deel aan de verkiezingen in Bree door een dreigende corruptiezaak. Zijn partij werd als grootste speler aan de kant geschoven door een meerderheid van CD&V en de kartellijst BROS (sp.a, N-VA en VCD), waardoor Liesbeth Van der Auwera (CD&V) burgemeester werd. 

In Sint-Truiden werd Veerle Heeren (CD&V) burgemeester dankzij een akkoord met Open Vld. Bij de liberalen trekt Pascy Monette de lijst in oktober, terwijl schepen en Europees parlementslid Hilde Vautmans op de tweede plaats staat. Voormalig burgemeester en huidig gedeputeerde Ludwig Vandenhove is lijsttrekker voor sp.a. 

In Lanaken kon Marino Keulen (Open Vld) zes jaar geleden zijn coalitie met sp.a voortzetten en burgemeester blijven. In Tongeren voert Patrick Dewael (Open Vld) momenteel een coalitie van zijn lijst Tongeren.nu (Open Vld en CD&V) met sp.a aan, waardoor Dewael ook in 2018 met de stadslijst naar de kiezer trekt. Borgloon daarentegen werd in 2014 onbestuurbaar verklaard, waardoor burgemeester Danny Deneuker (sp.a) zijn coalitie met CD&V en N-VA inruilde voor oppositiepartij Open Vld-Stroop. Voormalig burgemeester en huidig schepen Eric Awouters is in oktober kandidaat-burgemeester voor de liberalen.

Verder wil Peter Vanvelthoven (sp.a) in Lommel burgemeester blijven, ondanks de mogelijke medeplichtigheid van schepen Anick Berghmans aan de Lommelse plofkraak. Door het cumulverbod binnen zijn partij, betekent dat meteen ook het einde van zijn nationale politieke carrière.

Tot slot kiezen de twee nieuwe fusiegemeenten Oudsbergen (Meeuwen-Gruitrode en Opglabbeek) en Pelt (Overpelt en Neerpelt) hun gemeentebestuur. In beide delen van Oudsbergen behaalde CD&V een volstrekte meerderheid, waardoor Lode Ceyssens wellicht burgemeester van de fusiegemeente wordt. Gedeputeerde Frank Smeets rekent op de sjerp in Pelt, waar CD&V ook traditioneel sterk staat.

Het wordt uitkijken naar de verkiezingen voor de provincieraad. In 2012 moest N-VA in Limburg CD&V laten voorgaan met respectievelijk 17 en 18 zetels. Het kartel sp.a-Groen was de derde formatie met 13 zetels, Open Vld moest het met 9 zetels doen en Vlaams Belang met 6. De deputatie werd vervolgens gevormd door CD&V, sp.a-Groen en Open Vld, waardoor N-VA buitenspel werd gehouden.

Groen besliste ditmaal niet in kartel met sp.a naar de kiezer te trekken. De partij hoopt op eigen kracht van 2 naar 3 zetels te gaan. N-VA zal die (uitgebreide) tripartite in de provincieraad willen breken. Mogelijk biedt de partij verschillende gedeputeerden aan CD&V aan om sp.a en Open Vld naar de oppositie te verbannen. Al valt niet uit te sluiten dat de liberalen mee in bad mogen, vooral wanneer de onderhandelingen gekoppeld worden aan de coalitievorming in Hasselt en/of Genk. 

Toch is het vooral de toekomst van het provinciale bestuursniveau die de inzet wordt van de stembusslag. De provincies werden de voorbije jaren immers al afgeslankt. Vooral N-VA is het provinciale bestuursniveau liever kwijt dan rijk, maar de andere partijen zien een afschaffing van de provincie Limburg niet zitten.

Je cookie instellingen zorgen ervoor dat deze inhoud niet getoond wordt.
Pas je cookie instellingen hier aan.
Je cookie instellingen zorgen ervoor dat deze inhoud niet getoond wordt.
Pas je cookie instellingen hier aan.



19 reacties

Alle reacties zijn welkom zolang ze voldoen aan de do's en don'ts die je hier kan terugvinden: gedragsregels. Elke dag ontvangen wij duizenden reacties, het kan enkele uren duren voor jouw reactie wordt geplaatst. Wordt jouw reactie afgekeurd dan werd er geoordeeld dat deze onze gedragsregels schendt.


  • Kai Van Nieuwenhove

    Leve De Weg Vooruit, geef mij maar CD&V!

  • frans Venloo

    Dat ze dan eens allemaal VB stemmen dat zou tenminste een leuk zijn .

  • Koen Vranken

    Ik hoop CD&V!

  • john nauwelaerts

    nva is in enkele jaren een gewone partij geworden zoals 13 in een dozijn

  • maurice snelders

    Opgelet daar in Limburg zenne. Beels komt op har sloffen want in Antwerpen zal ze flink onderuitgaan.