Visa-affaire: Theo Francken blijft erbij dat er geen sprake was van voorkeursbehandeling

Gewezen staatssecretaris voor Asiel en Migratie Theo Francken (N-VA).
BELGA Gewezen staatssecretaris voor Asiel en Migratie Theo Francken (N-VA).
Het lijkt ongewoon om gebruik te maken van lijsten voor het verlenen van humanitaire visa, maar het is zeker niet nieuw. Dat heeft directeur-generaal Freddy Roosemont van de Dienst Vreemdelingenzaken (DVZ) vandaag gezegd tijdens een hoorzitting in de Kamer. Hoe personen op de lijsten raakten, zoals na tussenkomst van Melikan Kucam, kon Roosemont niet kwijt. Gewezen staatssecretaris voor Asiel en Migratie Theo Francken (N-VA) benadrukte vandaag in de Kamer dat er geen sprake was van een voorkeursbehandeling. 

De topman van DVZ was in de Kamer uitgenodigd voor een hoorzitting over de humanitaire visa, net als de Commissaris-Generaal voor de Vluchtelingen en Staatlozen Dirk Van den Bulck als migratiecentrum Myria.

De hoorzitting kwam er naar aanleiding van de heisa rond Mechels gemeenteraadslid Melikan Kucam (N-VA). Die zou zo'n visa hebben geregeld voor mensen uit conflictgebieden als Syrië en Irak in ruil voor veel geld. Hij bezorgde daarvoor lijsten aan het kabinet van toenmalig staatssecretaris Theo Francken (N-VA).

Christenen uit Aleppo

Zoals bekend kwam een eerste lijst tot stand naar aanleiding van de reddingsoperatie van christenen uit Aleppo. Het ging toen om 244 personen, maar nadien volgden nog operaties. Daarbij werd DVZ gevraagd een screening van het OCAD en de Staatsveiligheid te vragen over de lijst die hen werd bezorgd. Het resultaat van die screening werd dan naar het kabinet gestuurd, dat op zijn beurt de lijst bevestigde. Er zijn nadien nog dergelijke operaties gevolgd, aldus Roosemont, die zich liet ontvallen dat die procedure op weinig of geen weerstand heeft gebotst, tot het dossier-Kucam de media haalde.

"Hoe de lijsten werden samengesteld, kan ik niet beantwoorden. Wij kregen die lijsten. Dat moet u vragen aan de vroegere staatssecretaris", aldus Roosemont. Voor 2018 is sprake van 225 personen op lijsten van Kucam.

Freddy Roosemont, hoofd van de Dienst Vreemdelingenzaken.
BELGA Freddy Roosemont, hoofd van de Dienst Vreemdelingenzaken.

Zowel hij als Van den Bulck benadrukten wel dat de erkenningsgraad van aanvragen uit Syrië al jaren bijzonder hoog ligt, wegens  de precaire toestand in het land. En Van den Bulck onderstreepte dat alle verzoeken die nadien bij het commissariaat-generaal terechtkwamen, op dezelfde manier werden behandeld, ongeacht hoe ze binnenkwamen.

Rwanda en Haïti

Gebruikmaken van lijsten kan ongewoon lijken, maar is volgens Roosemont niet zo ongebruikelijk. De evacuatie uit Rwanda ten tijde van de genocide in 1994 gebeurde met lijsten, net als de adoptie van kinderen uit Haïti na de aardbeving van 2010 snel met lijsten werd afgehandeld. "Mocht de machtsoverdracht aan Félix Tshisekedi in Congo met geweld gepaard zijn gegaan, dan zouden we ook zeker met lijsten gewerkt hebben", verzekerde Roosemont.

Van den Bulck gaf aan dat zijn instelling betrokken is geweest bij het verlenen van de humanitaire visa aan de eerste groep christenen uit Aleppo. Het ging om een kort advies, op basis van een fiche die was bezorgd door de organisatoren. Die was volgens Van den Bulck nogal kort en liet geen grondig onderzoek toe. Bij de andere visa of aanvragen is het Commissariaat-Generaal niet betrokken geweest, maar dat was ook niet zijn rol. 

Francken: “Geen sprake van voorkeursbehandeling”

De gewezen staatssecretaris benadrukte vandaag in de Kamer dat er geen sprake was van een voorkeursbehandeling. “Het belangrijkste dat ik vandaag heb gehoord is dat de experts zeggen dat er geen voorkeursbehandeling is geweest. Iedereen is op dezelfde manier behandeld, zoals het altijd gebeurd is. Er is een selectie en screening gebeurd. Dat is correct gelopen en het is duidelijk dat er geen aparte lijst was of speciale behandeling. Daar was onduidelijkheid over en dat is nu toch wel rechtgezet”, aldus Francken.

BELGA

De deskundigen hebben volgens Francken ook sterk de nadruk gelegd op het feit dat het zogenaamde hervestigingsprogramma van de Verenigde Naties (VN) een zeer goed programma is en dat dat verdere navolging verdient. “Ik ben het daarmee eens. België doet dat al. En ook belangrijk: deze reddingsoperatie van christenen uit de klauwen van Islamitische Staat (IS) was niet mogelijk geweest als we dat hadden gedaan met het UNHCR van de VN. Die waren op dat moment niet actief in Syrië. En zij doen ook geen selectie op religie. Het is wel een keuze geweest om een extra inspanning te doen voor de christenen aangezien zij bijna niet hier geraken. Ze zijn enorm bedreigd ginds en zij moesten zeker ook gered worden. En dat is wat we gedaan hebben voor een beperkte groep”, aldus Francken.

Francken benadrukte tot slot dat hij voor 100 procent meewerkt aan het gerechtelijk onderzoek in de zaak-Kucam. “Ik hoop dat er zo snel mogelijk opheldering komt en ik verleen volledige transparantie en medewerking. Verder is er ook de afspraak dat ik daar geen verder commentaar geef in het belang van het onderzoek.

Stevige kritiek

Vanuit verschillende fracties kwam er stevige kritiek op de manier van werken met lijsten voor humanitaire visa. “Er is de DVZ-weg, die moeilijk en omslachtig is, en er is de kabinetsweg, die een short cut bevat met een voorkeursbehandeling”, sneerde Nahima Lanjri (CD&V). Dat voor iedereen dezelfde procedure geldt eens ze hier zijn, zoals commissaris-generaal Dirk Van den Bulck verklaarde, noemde ze niet meer dan normaal. “Dat is niet de vraag. Het gaat om wie naar België mag komen”, aldus Lanjri, die de woorden politiek cliëntelisme in de mond nam.

Dit is de schande van het systeem-Francken. Waren het kwetsbare mensen of mensen met geld die op de lijsten terechtkwamen?

Wouter De Vriendt van Groen

Carina Van Cauter (Open Vld) was verontwaardigd dat mensen op de lijsten terechtkwamen zonder enig onderzoek naar de prangende humanitaire omstandigheden. Zowel Van Cauter als Hendrik Vuye (Vuye & Wouters) wezen erop dat het systeem met humanitaire visa werd gebruikt om de verstrengde criteria voor gezinshereniging te omzeilen. Wouter De Vriendt (Groen) noemde het “de schande van het systeem-Francken” . Hij zei dat het niet duidelijk is of het kwetsbare mensen waren die op de lijsten kwamen, of mensen met geld.

Verschillende partijen wilden ook weten of de diensten ooit zelf geruchten hebben opgevangen dat er grof geld gemoeid was met het plaatsen van mensen op lijsten, een praktijk waaraan het Mechelse gemeenteraadslid Melikan Kucam (N-VA) zich zou hebben bezondigd. Vuye vroeg zich af of niemand zich vragen stelde bij de plotse ommekeer in het beleid. Monica De Coninck (sp.a) wilde weten wie van diegenen die een humanitair visum kregen, nadien een asielaanvraag heeft gedaan of wie is doorgereisd.




15 reacties

Alle reacties worden voor publicatie gelezen -en goed- of afgekeurd- door het moderatie-team van HLN. Elke reactie moet voldoen aan deze gedragsregels.
Je naam en voornaam verschijnen bij je reactie.


  • Laetitia Dubois

    Niet te verstaan dat er nog mensen zijn die deze leugenaar en haat vol mens nog durven steunen en verdedigen. Hij vertegenwoordiger alles wat er verkeerd is in de politiek.

  • Roger Deprez

    En nu kan De Block weer zoals gewoonlijk Francken nog eens aanvallen, terwijl het een storm in een glas water is. Men kan Francken NIETS te lasten leggen, dat zou Geens elke keer dat er een gevangen ontsnapt ontslag moeten nemen, gewoon belachelijk en een politiek spel natuurlijk.

  • Marc Baeyens

    Dat de N-VA-oppositie (alle partijen dus) ook maar één moment aan een voorkeursbehandeling durven te denken getuigt van de reinste politieke afrekening. Alsof Francken er zich niet bewust van zou zijn geweest dat dergelijke praktijken ooit zijn politieke doodsteek zou betekenen, en dat van zijn partij. Trado-politiek is een vuil spel zien we alle dagen opnieuw.

  • jack vandenhende

    Als Francken schuldig is aan wat dan ook , Pad Debal , dan is de hele regering daaraan ook schuldig .

  • Lea Van Heybeeck

    Zou er nu evenveel commentaar komen op Karel Pixten ( VLD)die tot 2018 in de rekenkamer zat en onterecht 150000€ heeft opgesoupeerd aan reizen, etentjes enz.? Hij zou die nu moeten terugbetalen, maar dit is WEL BEWEZEN. Dat van Francken moet nog bewezen worden...