U kijkt in etalage, reclamebord kijkt naar ú

PRIVACYEXPERTS NIET TE SPREKEN OVER NIEUW SPEELTJE ADVERTEERDERS

Tim Dirven
Het doel van reclameborden is dat u ernaar kijkt. Maar het omgekeerde gebeurt ook. Multinational JCDecaux heeft in Belgische winkelcentra borden gezet met een camera. Zo probeert het bedrijf info te verzamelen. De toekomst volgens adverteerders, onwettig volgens privacyexperts.

In shoppingcentra verspreid over het land staan digitale reclameborden met een ingebouwd cameraatje dat het passerende publiek in de gaten houdt. Ze zijn er gezet door Dooh-tv, een Belgisch bedrijfje dat meer dan 20 shoppingcentra van reclameborden heeft voorzien en sinds september vorig jaar eigendom is van JCDecaux. Daar noemen ze de camera's liever "visuele sensoren". Ze zouden geen beelden bijhouden, maar bewegingen tellen. Zo meten ze hoeveel personen naar het advertentiepaneel kijken, maar op basis van gelaatsuitdrukkingen weet de software ook of u een man of een vrouw bent en hoe oud u ongeveer bent. Volgens sommige bronnen wordt zelfs geregistreerd hoé u op de reclame reageert - denk: gefronste wenkbrauwen of net een open, geïnteresseerde blik. "Dat soort informatie is de heilige graal voor adverteerders", zegt Veerle Colin, marketingdirectrice bij JCDecaux. "Het laat toe gericht te adverteren."

Anoniem

Privacyexperts zijn minder enthousiast. Het gebruik van camera's in de publieke ruimte is aan strikte wetgeving gebonden. "Dit valt duidelijk niét onder toepassingen van de wet op bewakingscamera's", zegt Ronny Saelens, VUB- onderzoeker Privacyrecht. "Er zou niet alleen duidelijk vermeld moeten staan dat er camera's hangen, maar u moet ook de kans krijgen om niét gefilmd te worden. En die mogelijkheid is er in zo'n publieke ruimte nooit." Ook de Privacycommissie is van mening dat de 'slimme' panelen in strijd zijn met de wet en zal contact opnemen met JCDecaux. Opvallend: noch de commissie, noch de Unie van Belgische Adverteerders zei gisteren op de hoogte te zijn van de camera's. JCDecaux blijft intussen beweren dat het niet gaat om camerabeelden, maar om geanonimiseerde cijfergegevens. Daar is privacyexpert Saelens het niet mee eens. "Zelfs als het nergens wordt bewaard, is er initieel toch sprake van een beeld. Hoe kan men anders gelaatsuitdrukkingen analyseren? En dus is dit in strijd met de privacywetgeving."

Uitdoofscenario

JCDecaux wil niet zeggen hoeveel reclamepanelen met deze camera's en software zijn uitgerust en in welke shoppingcentra ze staan. Zeker is wel dat er verschillende in gebruik zijn. Uit een korte rondvraag van De Morgen bij verschillende winkelcentra met toestellen van het vroegere Dooh-tv blijkt dat die geen weet hebben van publieksonderzoek via camera's. "Het zou kunnen dat de shoppingcentra hier geen weet van hebben, want zij zijn niet de klanten van JCDecaux. Dat zijn de adverteerders", zegt Klaus Lommatzsch, marketing- en communicatie-expert bij Duval Union.


Dit wordt bevestigd door één van de winkelcentra uit de rondvraag. In een presentatie aan het Waasland Shopping Center stelde JCDecaux onlangs de mogelijkheden van een camera nog voor als een "innovatieve oplossing" - iets voor de toekomst. Veerle Colin van JCDecaux heeft het nu nochtans over een uitdoofscenario. "Onze onderaannemers garanderen dat de privacywetgeving gerespecteerd is, maar we weten hoe gevoelig dit ligt bij het publiek. Bovendien is de technologie niet exact genoeg om in een grote groep mensen correcte data te genereren."


(BS)