Touring: "Liever auto in beslag nemen dan ijveren voor rijbewijs met punten"

Belgisch rijbewijs.
BELGA Belgisch rijbewijs.
"Wanneer iemand een zware verkeersovertreding begaat, zoals rijden met te veel alcohol, en wanneer die daarbij ook nog een ongeval veroorzaakt, dan moet niet alleen het rijbewijs ingetrokken worden, maar dan moet ook de auto geconfisqueerd worden, of althans een tijd in verzekerde bewaring genomen worden", zegt Danny Smagghe, woordvoerder van mobiliteitsorganisatie Touring, in een reactie op de cijfers van de politierechtbanken die wijzen op een verslechterd rijgedrag bij de Vlaamse automobilist.

Uit die cijfers, woensdag gepubliceerd door Het Laatste Nieuws en De Morgen, blijkt dat er vorig jaar 7 procent meer veroordelingen (tot boetes en celstraffen) waren dan het jaar ervoor, maar ook een vijfde meer vluchtmisdrijven en een stijging van 60 procent van chauffeurs die bleven rondrijden, terwijl hun rijbewijs was ingetrokken. Ook het aantal automobilisten met te veel alcohol in het bloed bij vaststellingen na een ongeval met stoffelijke schade nam toe met meer dan 10 procent. "Reden waarom wij voor een alcoholslot pleiten", zegt Danny Smagghe. "De instrumenten om problemen te voorkomen zijn voorhanden, maar ze worden door de rechters niet toegepast, veelal om budgettaire redenen."

Volgens de woordvoerder van Touring zijn het vooral de automobilisten in de leeftijdscategorie tussen 40 en 50 jaar die hardleers zijn. "Sommigen zullen het nooit leren", vreest Smagghe, die zegt het dat bij de jeugd minder erg is, "omdat jongere chauffeurs meer gevoelig zijn voor sociale controle van hun leeftijdsgenoten."

De toename van het aantal vluchtmisdrijven schrijft de woordvoerder van Touring vooral toe aan het toenemend druggebruik. "Druggebruik wordt ook bij de politiecontroles meer en meer vastgesteld", zegt Smagghe, die voorts vindt dat het aantal betrappingen en veroordeling in het algemeen ook jaarlijks fors toeneemt, omdat het aantal controles door de politiediensten elk jaar wordt opgedreven.

Danny Smagghe.
BELGA Danny Smagghe.

BIVV: "Best overal zelfde straffen voor zelfde overtredingen"

"Het kan niet dat men in gemeente X strenger wordt bestraft voor dezelfde overtreding dan in gemeente Y", vindt Koen Peeters, woordvoerder van het Belgisch Instituut voor Verkeersveiligheid (BIVV).

"De toename van het aantal veroordelingen mag ons niet verbazen, aangezien ook het aantal controles en vaststellingen van overtredingen ook jaar na jaar toeneemt", zegt Koen Peeters. "Dat komt onder andere ook door de toename van de technische mogelijkheden voor het doen van vaststellingen. Zo kunnen de nieuwste 'slimme' ANPR-camera's (ANPR staat voor Automatic Number Plate Recognition, nvdr) meteen vaststellen of automobilisten in orde zijn met de verzekering, de auto-inspectie en dergelijke. En het goede aan de cijfers is dan ook dat de overtreders nu meer gevat worden dan vroeger."

De woordvoerder van het BIVV beseft ook dat "er nog veel werk op de plank blijft". Het gaat dan over het blijvend sensibiliseren van automobilisten voor meer veiligheid op de weg, maar ook het blijven vergroten van de pakkans.

"Voorts moet de veroordeling ook zo snel mogelijk volgen op de betrapping", vindt Koen Peeters. "De wet laat al veel toe aan sancties, maar die sanctiemogelijkheden moeten dan ook toegepast worden. Het valt op dat politierechters bij hun veroordelingen zelden naar de maximumstraf grijpen. En het valt ook op dat er grote verschillen zijn tussen veroordelingen van dezelfde feiten naargelang de rechtbank."

Politierechter: "Cijfers wijzen niet noodzakelijk op verslechterd rijgedrag"

"De cijfers van de politierechtbanken die uitwijzen dat er meer veroordelingen, meer vluchtmisdrijven en meer ongevallen onder invloed van alcohol zijn gebeurd in 2014 dan in 2013, mogen niet meteen geïnterpreteerd worden als symptomen van verslechterd rijgedrag." Dat zegt Kathleen Stinckens, politierechter in Leuven.

"De stijging van die cijfers kan immers ook verklaard worden, doordat er meer wordt gecontroleerd", zegt Kathleen Stinckens. "En ook de aard van de controles is gewijzigd. Vroeger werd bijvoorbeeld bij een controle gefocust en moest je alleen 'blazen', tegenwoordig worden ook de boorddocumenten gelijktijdig met de alcoholcontrole nagekeken. Daarbij kan dan ook aan het licht komen dat men rondrijdt zonder geldig rijbewijs, of terwijl het rijbewijs is ingetrokken. Je mag dus niet meteen concluderen dat hogere cijfers ook wijzen op slechtere prestaties op de weg."

Ook bij de interpretatie van de cijfers over de toename van vluchtmisdrijven mag men niet te kort door de bocht gaan. "Men zou deze cijfers moeten vergelijken met de cijfers van parketten over onopgehelderde vluchtmisdrijven om een goed beeld te krijgen van de tendens", aldus Kathleen Stinckens.

Gevraagd naar een reactie op de bedenking van BIVV-woordvoerder Koen Peeters die wat moeite heeft met de verschillende beoordelingen van eenzelfde verkeersovertreding in verschillende politierechtbanken, antwoordt de Leuvense politierechter. "Dat is een keuze die je als samenleving maakt: als je echt dezelfde straffen wil voor dezelfde overtredingen, dan moet je de sanctionering aan computers overlaten. Maar dan riskeert wie één keer een snelheidsboete kreeg, omdat hij onderweg was naar een spoeddienst dezelfde straf als wie al 20 keer op een snelheidsovertreding werd betrapt. Als mensen oordelen, dan laat je nu eenmaal toe dat ook irrationele omstandigheden in rekening worden gebracht."

'De stijging van de cijfers kan ook verklaard worden doordat er meer wordt gecontroleerd'

Kathleen Stinckens