Steeds meer spitsstroken in Vlaanderen, maar niet iedereen gebruikt ze: zo moet het wel

Bestuurders voegden vanmorgen toch nog in op gewone rijstroken op E17

De spitsstrook op de E313 tussen Antwerpen-Oost en Ranst.
BELGA De spitsstrook op de E313 tussen Antwerpen-Oost en Ranst.
Sinds vanmorgen is de nieuwe spitsstrook op de E17 tussen De Pinte en de verkeerswisselaar in Zwijnaarde geopend. Het verkeer moet zo vlotter en veiliger verlopen tijdens de ochtendspits. Maar veel bestuurders voegden toch nog in, terwijl dat niet meer nodig is. Wie de strook wel gebruikte, haalde daardoor vaak tientallen vrachtwagens langs rechts in, wat ook niet mag. Het Vlaams Verkeerscentrum vermoedt dat veel bestuurders nog moeten wennen aan de nieuwe situatie, en verwacht vanaf volgende week beterschap.

De ochtendspits verliep zonder files, maar de bestuurders moeten wel nog wennen aan het feit dat de oprit in De Pinte doorloopt in de spitsstrook.

Een spitsstrook is zoals de naam het zegt een extra rijstrook op de autosnelweg die geopend kan worden tijdens drukke momenten. Vaak vervangt ze de pechstrook. Daardoor komt er extra capaciteit vrij en verbetert de doorstroming. Vlaanderen telt nu vier spitsstroken, en er staan er nog drie op de planning (zie kaartje onderaan). 

De spitsstrook ligt aan de rechterkant van de rijbaan en dus ben je verplicht hem te gebruiken, klinkt het bij het Verkeerscentrum. "De regel is dat je zo rechts mogelijk moet rijden, dus als de spitsstrook open is, moet je hem gebruiken." 

Rechts inhalen

Het Verkeerscentrum merkte vanmorgen dat veel bestuurders nog niet gewend waren aan de nieuwe rijstrook. Op camerabeelden is te zien dat vrachtwagens massaal op de rijstrook ernaast bleven rijden en zelfs inhaalden op de derde rijstrook, wat op dat moment voor hen verboden is. Wie de spitsstrook wel gebruikte, haalde daardoor langs rechts in, wat verboden is.

Al wil dat ook weer niet zeggen dat er meteen boetes volgen. "Ik kan me niet voorstellen dat de politie je gaat beboeten als je de spitsstrook niet gebruikt", zegt Stef Willems van Vias. "De politie gaat toch niet al die mensen die in de file staan, opschrijven, omdat er rechts mogelijk wat ruimte is?"

Het is een situatie die het Verkeerscentrum al meemaakte bij de andere spitsstroken. "Maar eens de situatie bekend is bij het publiek zien we na enkele dagen al een hele verbetering", klinkt het bij de experts van het centrum.

's Ochtends of 's avonds?

De nieuwe spitsstrook op de E17 is de eerste in Vlaanderen die alleen 's ochtends tussen 6.30 uur en 10 uur toegankelijk is. Al de andere worden gebruikt om de avondspits van het centrum van de grote steden te verlichten. Ze zijn op enkel op weekdagen open van 14 uur tot 20 uur, die op de E313 en de E19 vanuit Antwerpen zijn op vrijdag al vanaf 12 uur open.

"Maar bij incidenten of extra druk verkeer kunnen wij de signalisatie op elk moment aanpassen", zegt het Verkeerscentrum nog. Dynamische borden boven de weg geven met een groene pijl aan wanneer de rijstrook geopend is. Vaak is er ook een verlaagde maximumsnelheid aangegeven.

Een rood kruis betekent dat de spitsstrook gesloten is, dan mag je er niet op rijden. Ook handig om weten: als het verkeersbord boven de rijstrook niet werkt, bijvoorbeeld door een panne, dan is de rijstrook gesloten.

Enkel weg van de stad

Spitsstroken worden meestal enkel staduitwaarts aangelegd. "Een spitsstrook is pas nuttig als het verkeer aan het einde ervan aan volle capaciteit vrij kan uitstromen", legt het Verkeerscentrum uit. Het extra verkeer dat via de spitsstrook wordt aangevoerd kan zo vlot weg. 

De snelwegen richting Brussel en Antwerpen komen daarentegen meestal toe op een ringweg, waar er verschillende knelpunten zijn: opritten, weefzones, bochten, enzovoort. "Daardoor kan het toekomende verkeer niet vlot uitstromen op die ring. Een extra rijstrook kan de filelengte op de toekomende snelweg naar de stad wellicht korter maken, maar doordat de ringwegen zelf grote knelpunten zijn, zal de wachttijd voor de uiteindelijk dezelfde blijven. De toekomende files zullen niet oplossen."

Eenzelfde effect werd al waargenomen bij de spitsstrook op de E40. Die verlichtte daar wel de files, maar zorgde net voor meer files op de E314 verderop.

'Een spitsstrook is pas nuttig als het verkeer aan het einde ervan aan volle capaciteit vrij kan uitstromen'

Vlaams Verkeerscentrum

"Geen effect op lange termijn"

Willy Miermans, mobiliteitsexpert van de Universiteit Hasselt, ziet in de spitsstroken wel enkel positieve effecten op korte termijn. "Als je meer capaciteit creëert, lok je automatisch meer auto’s, waardoor we binnen enkele jaren met hetzelfde probleem zitten. We moeten op zoek gaan naar een structurele oplossing. Zo zouden we moeten inzetten op collectief vervoer zoals regionale tram-en treinverbindingen en extra fietsinfrastructuur."

Nog drie gepland

Er zijn nu in totaal vier spitsstroken op de Vlaamse autosnelwegen: die op de E313 van Antwerpen-Oost tot Ranst ging al in 2011 open. Op de E40 ligt er sinds 2013 een spitsstrook van Sterrebeek tot Bertem, op de E19 rij je van Antwerpen-Noord tot Sint-Job-in-'t-Goor over een extra rijstrook en nu dus ook op de E17 van De Pinte tot Zwijnaarde. 

Dit jaar wordt er ook nog gewerkt aan spitsstroken op de E313 tussen Lummen en Beringen in beide richtingen. Ook op de E314 tussen Herent en Aarschot en op de E40 tussen Groot-Bijgaarden en Ternat zijn spitsstroken gepland.




36 reacties

Alle reacties worden voor publicatie gelezen -en goed- of afgekeurd- door het moderatie-team van HLN. Elke reactie moet voldoen aan deze gedragsregels.
Je naam en voornaam verschijnen bij je reactie.


  • Tom Amonski

    Kan volgens mij niet als rechts inhalen worden beschouwd...

  • B Timperman

    Allemaal goed maar wat als je in panne valt? Een pechstrook is er dan niet meer en je moet je auto dus laten staan op een rijstrook die in gebruik is? Levensgevaarlijke situatie dan toch

  • Guido Volkaerts

    Tussen Sterrebeek en Bertem is deze "surfstrook" (jaja zo noemde dat onder Crevits, die deed alsof ze het warm water had uitgevonden maar blijkbaar nog nooit in Nederland was geweest waar dit reeds jaren in gebruik was...) een soort veredelde extra inhaalstrook voor juppie's met hele dikke, veelal Duitse wagens die de vreemdste, gevaarlijke capriolen uithalen om toch maar een paar plaatsjes te winnen... Effe een paar cameraatjes zetten a.u.b. Weyts...

  • Thierry Vansweevelt

    Sneller rijden dan een logge camion is niet hetzelfde als rechts inhalen toch? Dan zou elke oprit verboden moeten worden, niet???

  • Guy Soetewey

    Ipv altijd snelheidscontroles te doen controleer eens op de bestuurders die constant op tweede en zelfs derde rijvlak blojven rijden tegen 110 of 115 km/h. Gewoon te lui om terug naar eerste rijvak tegaan.