Regering vandaag of morgen voor ultieme clash

Gisterochtend vroeg N-VA-vicepremier Jan Jambon een extra ministerraad waar het VN-migratiepact op tafel komt. Het is aan de premier om te bepalen wanneer die plaatsvindt.
BELGA Gisterochtend vroeg N-VA-vicepremier Jan Jambon een extra ministerraad waar het VN-migratiepact op tafel komt. Het is aan de premier om te bepalen wanneer die plaatsvindt.
Zodra Charles Michel de VN-top van Marrakesh binnenkomt, neemt ons land het migratiepact aan. De exit van N-VA uit de regering lijkt zo bijna onvermijdelijk. Vandaag of morgen staat de ploeg van Michel voor de ultieme clash. Tenzij de 'mirakelpremier' een zoveelste truc uit zijn mouw schudt.

De tijd tikt voor de regering-Michel. Maandag begint de befaamde top van Marrakesh waar het VN-migratiepact wordt aangenomen. Na een erg woelig Kamerdebat schaarde een brede meerderheid zich achter het pact. CD&V en Open Vld waren bereid om N-VA van de berg te duwen, terwijl Charles Michel (MR) net een geitenpaadje vond om uit het dal te klimmen. Hij zou 'in eigen naam' naar Marrakesh reizen. Maar ook dat semantische trucje wordt stilaan doorprikt. Waar N-VA zich tot nog toe niet wilde moeien met de 'reisplannen van de premier', klinkt nu dat zijn trip naar Marrakesh niet zo vrijblijvend is. De premier vertegenwoordigt namelijk altijd de regering. Anders gaan de deuren op de conferentie niet open. Het eerste punt op de agenda is de aanname van het migratiepact. Elke aanwezige regeringsleider keurt het pact goed. Daardoor lijkt een exit van N-VA - dit weekend al - bijna onvermijdelijk.

Onderonsjes

Maar een N-VA-bron nuanceert: "Het komt er nu op aan om een oplossing uit te dokteren die ervoor zorgt dat we ons in Marrakesh niet vastrijden voor de VN-vergadering in New York." Charles Michel hield gisteren een hele namiddag onderonsjes met zijn vicepremiers. Vandaag of morgen roept hij zijn topministers bijeen. Wat zijn oplossing zal zijn? Om het met de woorden van Theo Francken te zeggen: "Only God knows." Of in dezen Charles Michel, die zich ontpopte tot een geroutineerde loodgieter. De eerste minister zou nog juridische achterpoortjes achter de hand houden "die in nog geen krant zijn verschenen". En waarmee hij voorkomt dat Marrakesh dan toch het eindpunt wordt.

N-VA geeft alleszins geen centimeter toe. "Het VN-migratiepact gaat over onze raison d'être", zegt een hoge partijbron. De partij lanceerde gisteren een nieuwe, propere campagne tegen het migratiepact. En Theo Francken organiseert morgen zelfs een vragenuurtje in zijn thuisstad Lubbeek. Gratis inkom, gratis aperitief. Mooi mediamoment, dus.

Na een nachtje crisisoverleg met de voorzitter, ondervoorzitter, ministers en fractieleiders haalde de partij een nieuwe - of eerder oude - debatfiche boven: het is één tegen allen. "Ik ben geschrokken van de gretigheid en agressie van CD&V en Open Vld in de Kamer, om toch maar een amendement in de Kamer te hebben, samen met de 'opengrenzenpartijen'. Ik vond dat niet echt fraai", stelde Theo Francken vast. Kamerlid Valerie Van Peel hamerde ook al op het politieke spel dat door de andere partijen wordt gespeeld door opeens allemaal aan hetzelfde zeel te trekken over migratie. Die Calimero-houding wordt zelfs niet ontkend. "Wij leven bij gratie van onze tegenstanders", aldus een partijtopper. "De tackles hielpen bovendien om intern de rangen te sluiten. Wie twijfelde over het verzet, schaart er zich nu volledig achter omdat iedereen op onze kop slaat."

Calimero

Ook de andere regeringspartijen houden het been stijf. CD&V, Open Vld en MR willen dat de premier het pact zonder meer goedkeurt. Hun redenering: ons land zette het licht al op groen op een overleg tussen het federale niveau en de deelstaten op 12 september. Later die maand bevestigde Michel die beslissing voor de VN. En op 3 oktober stuurde minister van Buitenlandse Zaken Reynders de instructie naar onze VN-ambassadeur om 'ja' te stemmen. Zoals bekend aanvaardt N-VA die redenering niet. Maar er nog van afwijken, is niet evident. "Voor een nieuw advies is niet alleen de goedkeuring van de federale regering, maar ook van de deelstaten nodig", zegt een liberale bron.

En Michel? Hij moet balanceren op een erg slappe koord. "J'irai à Marrakech", brulde hij voor de hele Kamer. "Ik ga naar Marrakesh." Daar kan hij écht niet op terugkomen zonder schade op te lopen. De kans dat hij in Melsbroek opstijgt, is groot. Of hij uit zijn hotelkamer komt, is een andere vraag, grapt een regeringsbron.