Ook alle bewoners van Zevekote weer thuis na lek gisteravond

De situatie is intussen onder controle. Met een vernevelingsscherm wil de brandweer de giftige gassen neerslaan. De bewoners van Sint-Pieters-Kapelle kunnen hun huizen weer betreden.
Belga De situatie is intussen onder controle. Met een vernevelingsscherm wil de brandweer de giftige gassen neerslaan. De bewoners van Sint-Pieters-Kapelle kunnen hun huizen weer betreden.
  • Zwaar salpeterzuurlek in mestverwerkingsbedrijf in Zevekote
  • Inwoners van Zevekote en Sint-Pieters-Kapelle moesten nacht elders doorbrengen
  • Provinciaal rampenplan opgeheven, gemeentelijk rampenplan wel nog van kracht
  • Geen hoge waarden gemeten: alle bewoners mogen terug naar huis
Nieuwe update beschikbaar

highlights


nabeschouwing

Alle inwoners van Zevekote en Sint-Pieters-Kapelle zijn opnieuw thuis. Vrijdagavond werden eerst de inwoners van Zevekote en later ook die van Sint-Pietes-Kapelle geëvacueerd nadat er een zwaar salpeterzuurlek was ontstaan in een mestverwerkingsbedrijf.

Het giftige zuur verspreidde zich snel in de vorm van een gele wolk. Bijna 1.000 geëvacueerden hebben de nacht elders moeten doorbrengen. Het leegpompen van de tank duurde tot na zatermiddag. 's Ochtends werd Sint-Pieters-Kapelle opnieuw vrijgegeven. De inwoners van Zevekote moesten nog tot na de middag wachten om opnieuw naar huis te gaan. Dat gebeurde onder begeleiding van de brandweer, die in elk huis metingen uitvoerde om de veiligheid te garanderen.

Meer info over het salpeterzuurlek leest u hier.


alle berichten

review

Alle bewoners van Zevekote zijn opnieuw thuis. Ook de interventie op het mestverwerkingsbedrijf zit er zo goed als op.


BIJNA ALLEMAAL

De bewoners van Zevekote zijn bijna allemaal weer naar hun woning. De laatste drie zones van veertien worden nu afgewerkt.


Officiële informatie over de toestand in Zevekote wordt verspreid via @crisiswvl of via Facebook op Noodplanning West-Vlaanderen. Mensen die nog vragen hebben, kunnen terecht op het algemeen noodnummer 1771. Met eventuele schadeclaims en klachten kan men maandag terecht bij de lokale politie in het administratief centrum in de Heyvaertlaan 18 in Gistel.


SCREENING

Elk huis in Zevekote wordt momenteel gecontroleerd. De brandweer gaat woning per woning binnen en voert enkele metingen uit. Pas wanneer de situatie veilig is, mogen de bewoners hun woonst betreden.



BRANDWEER BEGELEIDT BEWONERS NAAR HUIS

BELGA
BELGA
BELGA
BELGA

RAMPENPLAN

Het provinciaal rampenplan is intussen afgeblazen. Het gemeentelijk rampenplan is wel nog van kracht.


LEEGGEPOMPT

De tank in Zevekote is sneller leeggepompt dan verwacht. Dat bevestigt gouverneur Decaluwé. De inwoners verzamelen vanaf 13 uur in cultureel centrum Zomerloos en kunnen dan in fases terugkeren naar huis. Eerst moet de brandweer na meting de desbetreffende zone vrijgeven.


GEEN HOGE WAARDEN

In Sint-Pieters-Kapelle worden geen hoge salpeterzuurwaarden gemeten door de brandweer. Iedereen mag weer naar binnen.



EVEN NAAR HUIS

Enkele boeren uit Zevekote mochten deze ochtend even terug naar hun boerderij om hun dieren te onderhouden. Ze moesten daarvoor aan de rand van de perimeter een formulier ondertekenen waarmee ze aangaven geen dieren of gewassen te zullen uitvoeren zonder voorafgaandelijke controle van het FAVV.


Bij de inwoners van Zevekote heerst nu vooral boosheid omdat ze niet weten wanneer ze terug naar huis kunnen. "Ik begrijp de ongeduldigheid, maar we kunnen geen enkel risico nemen", reageert Decaluwé.

Momenteel ligt wel een plan klaar voor de terugkeer van de bewoners, indien de brandweer het licht op groen zet. "Het gebied delen we op in geografische blokken", verduidelijkt burgemeester van Gistel Bart Halewyck. "Elke blok wordt afzonderlijk gemeten vooraleer de inwoners kunnen terugkeren. We verzamelen hen eerst in cultureel centrum Zomerloos. Daarna trekken we naar de parking De Meester in Zevekote, vanwaar de groepjes zullen kunnen vertrekken."

Wanneer dat is, is nog niet duidelijk. "We houden de inwoners via alle mogelijke infokanalen op de hoogte. De smartphone van veel mensen is plat, waardoor ze niet op internet kunnen. Daarom projecteren we de website van de stad Gistel op een groot centrum in Zomerloos. Hier kunnen inwoners ook steeds terecht voor verdere info."

Enkele inwoners van Zevenkote proberen er het beste van te maken in cultureel centrum Zomerloos.
BELGA Enkele inwoners van Zevenkote proberen er het beste van te maken in cultureel centrum Zomerloos.
West-Vlaams gouverneur Carl Decaluwé en burgemeester van Gistel, Bart Halewyck.
BELGA West-Vlaams gouverneur Carl Decaluwé en burgemeester van Gistel, Bart Halewyck.

WACHTEN

De inwoners van Sint-Pieters-Kapelle moeten nog even op de brandweer wachten aan de Sint-Pieterskerk alvorens ze hun huizen mogen betreden. Momenteel zijn er al een veertigtal bewoners aanwezig. Eerst moet per huis gemeten worden of er hoge concentraties salpeterzuur aanwezig zijn. Het blijft dus afwachten.

Enkele bewoners van Sint-Pieters-Kapelle wachten aan de kerk op de brandweer voor ze hun huizen opnieuw mogen betreden.
Bart Boterman Enkele bewoners van Sint-Pieters-Kapelle wachten aan de kerk op de brandweer voor ze hun huizen opnieuw mogen betreden.

NAAR HUIS

De inwoners van Sint-Pieters-Kapelle mogen momenteel naar huis. "De burgers verzamelen momenteel achteraan de kerk op het Marktplein en zullen onder begeleiding van de brandweer in fases hun woning opnieuw mogen betreden", stelt burgemeester van Middelkerke Janna Rommel-Opstaele.


NOG 13.000 LITER IN TANK

"Het optanken is minder vlot verlopen dan gisterenavond gedacht", zegt gouverneur Decaluwé. "Momenteel is nog 13.000 liter salpeterzuur op de site aanwezig. Het oppompen is niet evident. Het zuur zit in een grote tank op pilonen in een inkuiping die vier meter hoog is. Drie pompen zijn defect door aantasting van het zuur. We proberen nu op een alternatieve manier het zuur via een gat in de inkuiping weg te pompen."


LAATSTE STAND VAN ZAKEN

Decaluwé vervolgt: "De inwoners van Sint-Pieters-Kapelle keren dus terug naar huis. Er is momenteel ook een Rode Kruiswagen die kan antwoorden op vragen van ongeruste bewoners." De gouverneur drukt ook zijn appreciatie uit voor alle hulpverleners, de korpschef, politie en burgemeesters van Gistel en Middelkerke. "Ik wil jullie er nogmaals op wijzen: alles is onder controle, maar ik begrijp het ongeduld. We geven Zevenkote pas vrij als we 100 procent zeker zijn dat er geen gevaar meer is én de tank volledig leeg is."

De brandweer heeft daarnaast ook een vernevelingsscherm paraat staan indien er opnieuw giftige gassen zouden vrijkomen. Inwoners die eventuele schade zouden hebben geleden, kunnen dat maandag melden.

Wat precies de oorzaak was van de gifwolk is nog niet geweten. "De tank was gekeurd - pas acht dagen geleden - en voor de eerste keer gevuld. Technisch onderzoek moet aantonen wat er precies is misgelopen. Daar kunnen we nu nog geen uitsluitsel over geven."

De tank was gekeurd - pas acht dagen geleden - en voor de eerste keer gevuld. Technisch onderzoek moet aantonen wat er precies is misgelopen

Gouverneur Carl Decaluwé
Er wordt verneveld om de giftige gassen neer te slaan.
BELGA Er wordt verneveld om de giftige gassen neer te slaan.

LAATSTE STAND VAN ZAKEN

Gouverneur Carl Decaluwé: "We dachten dat de klus deze nacht of deze ochtend geklaard zou zijn, maar dat is niet het geval. Bewoners worden stilaan ongeduldig - vooral die in Zevenkote - en dat snappen we. We kunnen weliswaar niet zeggen om hoe laat precies de mensen terug naar huis zullen mogen. De inwoners van Sint-Pieters-Kapelle kunnen hun huizen wel opnieuw betreden."

"We benadrukken nogmaals: enkel de site zelf is momenteel nog een risicogebied. En dat vooral voor wat betreft de gewassen. Iedereen mag dus groenten eten uit eigen tuin, op voorwaarde dat die gewassen worden. Er rijzen ook vragen: 'Wat met onze medicamenten die nog thuis liggen?' We hebben momenteel ook een huisarts aangenomen die op die vragen kan antwoorden indien er ongerustheid heerst."

"Belangrijk: één beek is wel afgesloten. Daaruit mag dus geen water worden gebruikt, niet voor dieren en niet om planten te besproeien."

Zevenkote wordt nog altijd niet vrijgegeven. De politie sluit de omgeving hermetisch af.
BELGA Zevenkote wordt nog altijd niet vrijgegeven. De politie sluit de omgeving hermetisch af.

De persconferentie gaat zo meteen van start. Vele inwoners zijn boos. "Kunnen ze ons echt niet zeggen wanneer we terug naar huis kunnen?", vragen ze zich af.

Siebe De Voogt

De bewoners die terugkeren naar hun huis doen dat in het gezelschap van de brandweer, die overal metingen uitvoert.


De bewoners verlaten met mondjesmaat het cultureel centrum. De inwoners van Zevekote weten nog steeds niet wanneer ze naar huis kunnen. "Mogelijk pas in de late namiddag of avond", klinkt het. Momenteel is nog niet alle salpeterzuur overgepompt. Het pompen zou naar verluid moeilijk verlopen omdat een drietal pompen aangetast zijn door het zuur.

Siebe De Voogt

Het infomoment is afgelopen. Sint-Pieterskapelle is vrijgegeven. Bewoners mogen de gewassen in hun tuin gebruiken, maar moeten de groenten wel goed wassen. Om 11 uur geeft de gouverneur een persconferentie in het Oud Gemeentehuis in Gistel.


De bewoners van Sint-Pieters-Kapelle mogen na de volkstoespraak in Cc Zomerloos weldra naar huis. De metingen zijn gunstig. De bewoners van Zevekote mogen pas later, in fases, terug. Er is echter nog geen concreet uur. In principe is er geen gevaar volgens de volksgezondheid, maar moeten groenten uit tuinen wel gewassen worden alvorens te consumeren.


Op dit moment geeft de gouverneur samen met de hulpdiensten een afgesloten infomoment voor de geëvacueerde bewoners in het cultureel centrum Zomerloos.


Burgemeester Bart Halewyck en gouverneur Carl Decaluwé hebben de crisisvergadering verlaten. Het is nog niet duidelijk wanneer de mensen terug naar huis kunnen. De tank is nog steeds niet geleegd. "We zijn volop metingen aan het uitvoeren. Daarna pas kunnen de inwoners terug naar huis." Voor de dieren lijkt er voorlopig geen probleem te zijn. "Er is een varkensbedrijf in de buurt en alle dieren leven daar nog", stellen zij.

Siebe De Voogt

Om 6 uur zijn de brandweerdiensten gestart met de metingen van de concentraties salpeterzuur in de lucht. De kleine 1.000 inwoners van Zevekote (Gistel) en Sint-Pieters-Kapelle (Middelkerke) mogen pas terug naar huis wanneer hun woning gescreend en goedgekeurd is. Sowieso krijgen ze de raad om hun woning na de vrijgave voldoende te ventileren.


Gouverneur Carl Decaluwé pleegt op dit moment crisisoverleg. Wat daaruit komt, wordt om 10 uur meegedeeld aan de geëvacueerde bewoners tijdens een nieuw infomoment. Intussen hebben enkele landbouwers de toestemming gekregen om even naar hun dieren te gaan in de ontruimde zone.


Op dit moment wijzen de metingen erop dat het grootste gevaar geweken is, maar de tank met salpeterzuur is nog niet helemaal leeg. Het laatste restje zuur veroorzaakt nog voor problemen. Pas wanneer de tank volledig leeg is, kan er aan gedacht worden om mensen terug te laten keren naar hun woning.


West-Vlaams gouverneur Carl Decaluwé heeft om 9 uur een nieuw crisisoverleg. Tijdens die vergadering wordt bekeken of en wanneer de inwoners kunnen terugkeren naar hun huizen. "Hopelijk kan iedereen vandaag naar huis. Dat zal waarschijnlijk gefaseerd gebeuren."


Momenteel kunnen er uit de getroffen regio geen dieren, planten, dierlijke of plantaardige producten voor consumptie vrijgegeven worden. Dat kan pas nadat het Federaal Agentschap voor de veiligheid van de voedselketen (FAVV) een positieve uitspraak over de veiligheid van het voedsel doet.

Aan particulieren wordt aangeraden om niets te nuttigen van eigen kweek als ze in de risicozone wonen. Ook putwater mag niet genuttigd worden alvorens er een positieve uitspraak is van de Vlaamse Milieumaatschappij (VMM).


Op basis van de resultaten van de metingen kan beslist worden wanneer een veilige terugkeer mogelijk is. Om 10 uur wordt er een infomoment georganiseerd in CC Zomerloos (Sportstraat 1, Gistel). Alle bewoners van de gemeenten Zevekote, Sint-Pieterskapelle en Zande zijn er welkom.


Al het zwavelzuur in de lekke tank van het bedrijf werd ondertussen overgepompt.

De eerste metingen in de buurt van het bedrijf geven aan dat er geen gevaar is. Het FAVV en de VMM voeren nog verdere metingen uit voor de bewoners weer naar huis mogen.


Aan de buurtbewoners wordt aangeraden niets te nuttigen van eigen kweek tot het Federaal Agentschap voor de veiligheid van de voedselketen (FAVV) een positieve uitspraak over de veiligheid van het voedsel doet. Ook putwater mag niet genuttigd worden alvorens er een positieve uitspraak is van de Vlaamse Milieumaatschappij (VMM).


Momenteel kunnen er uit de getroffen regio geen dieren, planten, dierlijke of plantaardige producten voor consumptie vrijgegeven worden, deelt de provincie West-Vlaanderen mee. Dat kan pas nadat het Federaal Agentschap voor de veiligheid van de voedselketen (FAVV) een positieve uitspraak over de veiligheid van het voedsel doet. Aan particulieren wordt aangeraden om niets te nuttigen van eigen kweek als ze in de risicozone wonen. Ook putwater mag niet genuttigd worden alvorens er een positieve uitspraak is van de Vlaamse Milieumaatschappij (VMM).


Momenteel wordt het zuur uit de tank na het salpeterzuurlek in Zevekote (Gistel) weggepompt. Dat zal nog een drie- tot viertal uur duren.


Voor alle geëvacueerde buurtbewoners werd onderdak gevonden. De opvangcentra zijn gesloten.

Decaluwé: “De wind heeft het ons niet gemakelijk gemaakt"

Rond het getroffen bedrijf ligt momenteel een bruine smurrie.


De komende dagen komen er tal van controles en metingen, zoals op het drinkwater. Het FAVV (Federaal Agentschap voor de veiligheid van de voedselketen) en VMM (Vlaamse Milieu Maatschappij) doen morgen metingen voor de waterkwaliteit en gewassen + melkvee. In overleg met FAVV zal worden nagegaan wat beste maatregelen zijn voor dieren en de (tuin)groenten.


De werkzaamheden aan het lek zouden nog ongeveer tot middernacht duren.


Gouverneur Decaluwé heeft ook nog laten weten dat de politie vannacht de hele nacht zal patrouilleren bij de leegstaande woningen in Zevekote. Dit tegen eventuele plunderaars.


Niemand mag vannacht terug naar huis. Elk huis moet eerst afzonderlijk gecontroleerd worden. Dat zal zeker nog morgen de hele dag in beslag nemen.

De meesten vonden al opvang bij familie en vrienden, voor een drietal mensen wordt nog een oplossing gezocht.

Benny Proot
Benny Proot

West-Vlaams gouverneur Carl Decaluwé bevestigt dat het gevaar is geweken. Van concreet gevaar is volgens de gouverneur nooit sprake geweest. "Uit de metingen rond het lek werd 0,6 ppm (Parts per million) gemeten. Vanaf 10 wordt het pas echt heel gevaarlijk en 40 kan dodelijk zijn." Dat salpeterzuur wel degelijk erg gevaarlijk kan zijn, heeft toxicoloog Jan Tytgat uitgelegd. Lees hier meer.


Intussen is er een noodnummer voor de bevolking. Het gebrek aan crisiscommunicatie en een noodnummer zorgde eerder op de avond voor heel wat woede op Twitter.

Het overpompen van het goedje loopt momenteel vlot, waardoor de situatie onder controle is. De inwoners van Zevekote en Sint-Pieters-Kapelle mogen evenwel nog niet naar huis. Het crisiscentrum van de provincie West-Vlaanderen laat weten dat de inwoners pas terug naar huis mogen als alles na de nodige metingen terug veilig blijkt.

photonews
Photonews

Ook alle andere inwoners van Gistel krijgen de raad om ramen en deuren gesloten te houden. Dat gaat om ruim 11.000 mensen. Ook wie langs de E40 in Gistel passeert, houdt best alle ramen gesloten en zet de ventilatie uit. Door de draaiende wind is het nog onduidelijk welke andere dorpen in de buurt gevaar lopen.

Van het gemeentelijk rampenplan werd overgegaan naar het provinciaal rampenplan. De gouverneur zit met de burgemeesters van de betrokken gemeenten in het crisiscentrum in Brugge.

Benny Proot

Omstreeks 21 uur werd duidelijk dat de situatie erger was dan aanvankelijk gedacht. Door het draaien van de wind, werd ook overgegaan tot de evacuatie van Sint-Pieters-Kapelle, een deelgemeente van Middelkerke. Ook in dat dorp wonen een driehonderdtal mensen. In totaal gaat het dus bijna om 1.000 evacuaties.

photonews

Er waren ook vier agenten die kampten met ademhalingsproblemen. Zij kregen extra zuurstof toegediend, maar moesten niet naar het ziekenhuis.

Alle zeshonderd inwoners van Zevekote werden geëvacueerd. Zij worden opgevangen in het cultureel centrum Zomerloos in Gistel of bij familie. Het Rode Kruis is daar massaal ter plaatse en controleert de inwoners die met ademhalingsproblemen kampen. Voorlopig is niemand naar het ziekenhuis afgevoerd.

Photonews
photonews
photonews
photonews

De lokale brandweer kwam ter plaatse, maar moest wegens de gevaarlijke situatie hulp inroepen. Het gemeentelijk rampenplan werd afgekondigd en de brandweerkorpsen van Gistel, Oostende, Middelkerke en Leke kwamen ter plaatse, net als de civiele bescherming. Ook een speciaal team is aangekomen om het lek te dichten. Om 22.55 uur was men nog steeds met man en macht bezig om het lek te dichten. Ondertussen proberen de hulpdiensten het goedje ook over te pompen naar een andere tank.

photonews

Het salpeterzuur kwam in de vooravond vrij, bij een mestverwerkingsberijf in Zevekote, een dorp nabij Gistel, nadat een scheur was ontstaan in een tank met zo'n 25.000 liter salpeterzuur. De omstandigheden waarin het lek ontstond, zijn voorlopig onduidelijk. "Die tank was voor zo'n 60 procent gevuld", aldus burgemeester Bart Halewyck (CD&V). Via het lek kwam al snel een gele, giftige wolk vrij.

Bart Boterman

voorbeschouwing

In Zevekote bij Gistel is er in de vooravond een zwaar salpeterzuurlek in een mestverwerkingsbedrijf ontstaan. Het giftige gas komt in een grote massa vrij en verspreidt zich in de vorm van een gele wolk richting centrum Zevekote en Gistel. Er werd een perimeter van een kilometer ingesteld en heel Zevekote werd ontruimd. Sinds 21 uur werd ook een tweede dorp, Sint-Pieters-Kapelle, ontruimd, nadat de wind van richting was veranderd. De inwoners van Gistel krijgen de raad om ramen en deuren gesloten te houden. Ook wie langs de E40 in Gistel passeert, houdt best alle ramen gesloten en zet de ventilatie uit. Het lek is nog niet gedicht. Provinciegouverneur Carl De Caluwé coördineert vanuit Brugge in het crisiscentrum. Een noodnummer is nog steeds in de maak.